شاکی میتواند جبران تمام ضرر و زیان های مادی و معنوی و منافع ممکن الحصول ناشی از جرم را مطالبه کند.
تبصره 1- زیان معنوی عبارت از صدمات روحی یا هتک حیثیت و اعتبار شخصی، خانوادگی یا اجتماعی است. دادگاه میتواند علاوه بر صدور حکم به جبران خسارت مالی، به رفع زیان از طرق دیگر از قبیل الزام به عذرخواهی و درج حکم در جراید و امثال آن حکم نماید.
تبصره 2- منافع ممکن الحصول تنها به مواردی اختصاص دارد که صدق اتلاف نماید. همچنین مقررات مرتبط به منافع ممکن الحصول و نیز پرداخت خسارت معنوی شامل جرایم موجب تعزیرات منصوص شرعی و دیه نمیشود.
ماده ۱۴ قانون آیین دادرسی کیفری
قانون آیین دادرسی کیفری › بخش اول - کلیات › فصل دوم - دعوای عمومی و دعوای خصوصی
نظریات مشورتی مرتبط
۱۸ مورد- نظریه مشورتی 7/1404/143 مورخ 1404/06/23همانگونه که مستحضرید یکی از موضوعات بسیار مهم در پرونده های کثیرالشاکی کیفری با موضوع کلاهبرداری یا اخلال در نظام اقتصادی، نحوه محاسبه وجوه پرداختی مالباختگان و رد مال به
- نظریه مشورتی 7/1403/932 مورخ 1403/12/12۱ - معیار و ضابطه در شناسایی»تمام ضرر و زیان های ناشی از جرم « چیست؟ آیا ملاک ماده۵۲۰ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب۱۳۷۹ )از حیث بلاواسطه ب
- نظریه مشورتی 7/1403/677 مورخ 1403/10/09در حکم صادره محکوم علیه به اتهام فروش مال غیر )یک باب مغازه( به تحمل شش ماه حبس تعزیری و رد مال به ) مبلغ یک میلیارد و پانصد میلیون ریال۱/۵۰۰/۰۰۰/۰۰۰ ریال( در حق محکوم له
- نظریه مشورتی 7/1403/718 مورخ 1403/10/09منظور از خسارت در بند»ت « ماده یک قانون کاهش مجازات حبس تعزیری چیست؟ آیا اجرت تعمیر و افت قیمت )در خصوص وسیله نقلیه( شامل خسارت می شود؟ منظور از خسارت در بند»ت « ماده یک
- نظریه مشورتی 7/1403/820 مورخ 1403/10/30۱ - در صورتی که رای دادگاه بدوی به علت نقص تحقیقات در مرجع عالی نقض شود و دادگاه تالی پس از رفع نقص رای جدید صادر کند، آیا در این صورت صرف حضور متهم در دادگاه کافی است یا
- نظریه مشورتی 7/1400/686 مورخ 1400/12/28چنانچه سارق چک یا سفته ای را سرقت کند اولا: با توجه به ماده۱۰۴ اصلاحی قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ ارزش مال مورد سرقت به میزان وجه مندرج در سفته یا چک است یا به میزان ار
- نظریه مشورتی 7/1400/941 مورخ 1400/11/30در تصادفات و غیر آن، آیا خسارت ناشی از عدم امکان استفاده از وسیله نقلیه در مدتی که خودرو توقیف بوده یا به لحاظ خسارت وارده قابل استفاده نبوده است )خواب وسایل نقلیه(، حسب
- نظریه مشورتی 7/1400/1253 مورخ 1400/11/10۲ - عبارت»مابه التفاوت ارزش وجه موضوع جرم « مذکور در نظریه شماره۷/۹۰۶ - ۱۴۰۰ آن اداره، این شایبه را ایجاد می کند که مراد صادرکنندگان رای وحدت روی ه شماره۸۱۱ این بوده که م
- نظریه مشورتی 7/1400/1397 مورخ 1400/11/12۱ - در صورتی که حکم به رد مال کیفری مطابق ثمن ماخوذه به مبلغ پنجاه میلیون تومان صادر و محکوم علیه صرفا بیست میلیون تومان را پرداخت کند و یا حتی اگر مجمو ع آن را پرداخت نم
- نظریه مشورتی 7/1400/1269 مورخ 1400/10/07در بعضی از جرایم کلاهبرداری موضوع رد مال وجه نقد می باشد حال این سوال مطرح می شود با عنایت به ماده۱۹ آیین دادرسی کیفری آیا می توان قیمت زمان اجرای حکم را وصول کرد یا فقط
- نظریه مشورتی 7/1400/906 مورخ 1400/09/15شخص»الف « در سال۱۳۹۵ خانه غیر را به آقای»ب «به مبلغ یکصد میلیون تومان می فروشد. شخص»ب « در سال۱۴۰۰ متوجه می شود که مال غیر را خریداری کرده و علیه آقای»الف « به اتهام انتق
- نظریه مشورتی 7/1400/948 مورخ 1400/09/28با توجه به بند»پ « ماده۴۰ قانون مجازات اسلامی )جبران ضرر و زیان شاکی یا برقراری ترتیبات جبران(، آیا حرایم زیر قابل تعلیق است؟۱ - سرقت عادی از منزل مسکونی که رد مال صورت ن
آرای قضایی مرتبط
۱۶ مورد- مطالبه خسارت معنویدر صورتی که شخصی بر اثر مسامحه پزشک در امر درمان دچار آسیب جسمی و روحی شده و رابطه سببیت محرز باشد؛ علاوه بر دیه، بر اساس قواعد تسبیب، لا ضرر، نفی حرج و قواعد معدلت و منصفت، خسارات مازاد بر دیه اعم از مادی و معنوی از پزشک قابل مطالبه است.
- (1)- مطالبه هزینه درمانی مازاد بر دیه (2)- مطالبه خسارت معنوی مازاد بر دیه(1)- هزینه درمانی علاوه بر دیه یا ارش قابل مطالبه است؛ زیرا احکام مربوط به دیات صرفا ناظر به جبران صدمات بدنی بوده و از مفهوم مواد و ادله قانونی نفی خسارات مالی (هزینه های درمانی) استنباط نمی شود. (2)- در مورد آسیب های جسمانی و درد و رنج و تالمات روحی ناشی از آن که از مصادیق خسارت معنوی هستند دیه و یا ارش به عنوان تنها وسیله جبران خسارات از طرف قانونگذار تعیین گردیده، فلذا زیان دیده مستحق مطالبه و دریافت مبلغی به عنوان جبران، خسارت معنوی علاوه بر دیه یا ارش تعیین شده، نمی باشد.
- مطالبه وجه بابت مدت بیکاری کارگر حادثه دیدهبا توجه به اینکه منافع ممکن الحصول ناشی از صدمه وارده منتهی به دیه قابل مطالبه نیست؛ در صورتی که کارگر زیاندیده در حادثه ناشی از کار، دیه دریافت کرده باشد، دعوی مطالبه وجه بابت مدت بیکاری توسط وی محکوم به بطلان است.
- مطالبه خسارت معنوی مازاد بر دیه یا ارشهر چند در قوانین گوناگون ایران خسارت معنوی و لزوم جبران آن مورد توجه قرار گرفته و به عنوان نمونه در اصل قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و موادی از171 قانون مسیولیت مدنی و قانون مجازات اسلامی صراحتا به خسارت معنوی و ضرورت تدارک آن، اشاره شده لیکن در مورد آسیب های جسمانی و درد و رنج و تالمات روحی ناشی از آن که از مصادیق خسارت معنوی هستند دیه و یا ارش به عنوان تنها وسیله جبران خسارات از طرف قانونگذار تعیین گردیده، فلذا زیان دیده مستحق مطالبه و دریافت مبلغی به عنوان جبران، خسارت معنوی علاوه بر دیه یا ارش تعیین شده، نمی باشد در نتیجه محکومیت تجدید نظر خواهانها به پرداخت 25درصد دیه کامل به عنوان جبران خسارت معنوی فاقد وجاهت شرعی و قانونی است و تبصره 2 ماده14 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 نیز قابل مطالبه ندانسته است
- مطالبه خسارات مازاد بر دیهدیه بدل از عضو فایت و نقص ناقص بوده و احکام مربوط به دیات، صرفا ناظر به صدمات بدنی است و قواعد فقهی «لاضرر»، «تسبیب»، «نفی عسر و حرج» و «اتلاف» لزوم جبران خسارات دیگر از جمله هزینههای درمانی را توجیه میکند .
- مطالبه هزینه های درمانی مربوط به آیندهمطالبه هزینه های درمانی مربوط به ایام آینده، به جهت عدم تحقق هزینه ها در زمان طرح دعوا، قابل استماع نیست. عنوان: محدوده امکان مطالبه خسارت معنوی پیام: در خصوص اموری که مستلزم پرداخت دیه و ارش است،مطالبه خسارت معنوی پذیرفته نبوده و منجر به صدور قرار رد دعوا می گردد.
- مطالبه خسارات معنوی علاوه بر دیه و ارشاز آنجاکه ارش و دیه دربرگیرنده کلیه خسارات وارده به مجنی علیه است، محکومیت به پرداخت خسارت معنوی مازاد بر آنها مبنای شرعی و قانونی ندارد.
- مطالبه خسارت معنوی علاوه بر دیه و ارشعلاوه بر دیه یا ارش، هزینه های متعارف درمانی(خسارات مالی) نیز قابل مطالبه است اما خسارت معنوی قابل مطالبه نیست؛ زیرا دیه و ارش تنها وسیله جبران خسارات از نظر قانونگذار است.
- مصداق منافع ممکن الحصولعدم استفاد از تاکسی در مهلت توقیف و تعمیر آن، که به علت تصادف با وسیله نقلیه دیگر ایجاد شده است، ازمصادیق منافع ممکن الحصول بوده و خسارت مربوطه از مقصر حادثه قابل مطالبه است.
- مرجع صالح در رسیدگی به اتهام زنای به عنف از طریق تهدید به انتشار فیلم آنمرجع صالح رسیدگی به بزه زنای به عنف از طریق تهدید به افشا و انتشار آثار مستهجن تهیه شده از دیگری،دادگاه انقلاب است.
- مسیولیت دولت در نقص وسایل کنترل و پخش فرآورده های خونیدر صورت وجود عیب و نقص ابزار و وسایل اداری دولت در ورود، تولید، کنترل و پخش فرآورده های خونی، خواهان مبتلاء به بیماری هپاتیت c شود، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و سازمان انتقال خون ایران ، به نسبت مساوی، محکوم به پرداخت خسارت خواهند بود. عنوان: مطالبه خسارت معنوی ناشی از آسیب های جسمانی پیام: هر چند در قواین و مقررات مختلف به خسارت معنوی و ضرورت تدارک آن، اشاره شده اما با توجه به اینکه در خصوص درد و رنج و تالمات روحی ناشی از آسیب های جسمانی، که از مصادیق خسارت معنوی هستند، دیه و یا ارش به عنوان تنها وسیله جبران خسارات از طرف قانونگذار تعیین گردیده، بنابراین زیان دیده مستحق دریافت مبلغی به عنوان جبران خسارت معنوی علاوه بر دیه یا ارش تعیین شده نیست. عنوان: مطالبه هزینه درمان علاوه بر دیه پیام: دیه بدل از عضو فایت و نقص ناقص است و احکام مربوط به دیات ناظر به صدمات بدنی بوده و از مفهوم و محتوای ادله و مواد قانونی نفی خسارات مالی وارده به زیان دیده از جمله هزینههای درمانی استفاده نمیشود و قواعد فقهی «لاضرر» و «تسبیب»، «نفی عسر و حرج» و «اتلاف» لزوم جبران خسارات دیگر را توجیه میکند. عنوان: بار اثبات دعوا در بیماری هپاتیت c پیام: طریق متعارف انتقال بیماری هپاتیت c، تزریق خون و فرآوردههای خونی است و انتقال ویروس از طریق سایر روشها محل تردید است. بنابراین اگر در استفاده بیمار از فرآوردههای خونی تردیدی وجود نداشته باشد، وجود رابطه سببیت میان انتقال خون و ابتلای بیمار به ویروس فوق الدکر مفروض تلقی می گردد و سازمان انتقال خون و وزارت بهداشت باید دلیل و مدرکی مبنی بر تحقق روش دیگر انتقال ویروس و یا عدم وجود عیب در فرآوردههای خونی ارایه نمایند.
- تکراریدر خصوص درد و رنج و تالمات روحی ناشی از آسیب های جسمانی که از مصادیق خسارت معنوی هستند، دیه و یا ارش به عنوان تنها وسیله جبران خسارات از طرف قانونگذار تعیین شده است بنابراین مطالبه خسارت علاوه بر آن تحت عنوان خسارت معنوی مسموع نیست.
نشستهای قضایی مرتبط
۲۳ مورد- نشست قضایی درباره شاکی خصوصی در جرایم منافی عفت و رسیدگی مستقیم در دادگاهافرادی که در پی جرایم منافی عفت علیه نزدیکان خود متحمل ضرر حیثیتی می شوند مثلا همسر کسی که با رضایت اقدام به ارتکاب جرایم منافی عفت می نماید شاکی خصوصی محسوب می شوند یا خ
- نشست قضایی درباره حادثه کاریدر صورتی که کارگر ساختمانی در حین کار دچار سانحه شده و صدمه بدنی دیده و چندین ماه توانایی اشتغال به کار خود را مطابق نظریه پزشکی قانونی از دست بدهد و نیازمند درمان باشد آ
- نشست قضایی درباره صلاحیت رسیدگی به جرایم مواد 33 و 69 قانون تجارت الکترونیکبا توجه به مواد ۳۳ و ۶۹ قانون تجارت الکترونیک بیان نمایید. الف: صلاحیت رسیدگی به این جرم چه محلی می باشد؟ ب: آیا با توجه به ماده ۱۰۷ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲ د
- نشست قضایی درباره تقدیم دادخواست در بزه تضییع اموال و وجوه دولتی (تعدی مامورین دولتی)الف- آیا جبران خسارت مطرح در ماده ۵۹۸ قانون مجازات اسلامی تعزیرات (تضییع اموال دولتی توسط مامورین دولتی) نیاز به تقدیم دادخواست دارد؟ ب- در صورت عدم تقدیم دادخواست از ناح
- نشست قضایی درباره بررسی لزوم پرداخت هزینه دادرسی در درخواست صدور قرار تامین خواسته در امور کیفریآیا در قرار تامین خواسته کیفری هزینه دادرسی دریافت می شود؟ مبلغ قرار تامین خواسته چقدر است؟ نظر هیات عالی: اولا مستنبط از مواد ۱۴، ۱۵، ۱۰۷، ۵۵۹ قانون آیین دادرسی کیفری ۱
- نشست قضایی درباره شرط فعلیت ضرر در بزه جعلشخص الف در دادگاه حقوقی دادخواستی مبنی بر اثبات مالکیت مطرح نموده و شخص ب با ارایه قرارداد عادی مدعی است که مال مورد ادعای خواهان را وی از شخص ج خریداری نموده است و بنابر
- نشست قضایی درباره تقدیم دادخواست جلب ثالث در دادگاه کیفری توسط متهم (خوانده)چنانچه شاکی خصوصی در پرونده کیفری و در دادگاه کیفری، دادخواست ضرر و زیان ناشی از جرم تقدیم نماید و متهم (خوانده دعوی)، دادخواست جلب شخص ثالث را مطرح نماید؛ آیا دادگاه کیف
- نشست قضایی درباره مسیولیت کیفری اشخاص در حوادث ناشی از کار در پروژه های مساجد و حسینیه هادر حوادث ناشی از کار منتهی به ایراد صدمه بدنی یا قتل غیر عمد که در پروژه های بازسازی مساجد و حسینیه ها واقع می شود بعضا کارشناسان بخشی از مسیولیت را متوجه شخصیت حقوقی هیا
- نشست قضایی درباره نحوه جبران خسارت در محاکم کیفریقانون گذار در برخی جرایم جبران خسارت را جزء مجازات های اصلی برشمرده است از جمله جعل، فرار از زندان با تخریب درب، تخریب درختان، موضوع ماده ۱ قانون فضای سبز و غیره، آیا در
- نشست قضایی درباره مطالبه خسارت توقیف خودرو در پارکینگ به جهت عدم النفع یا منافع ممکن الحصولتصادفی اتفاق می افتد و شخصی که راننده تاکسی می باشد ادعا می کند که به علت مقصر بودن طرف مقابل، خودوری وی در پارکینگ توقیف بوده است و حال خسارت این ایام را مطالبه می نماید
- نشست قضایی درباره مطالبه خسارت از کار افتادگی مازاد بر دیهمستندا به ماده ۵ قانون مسیولیت مدنی آیا مطالبه خسارت از کار افتادگی وجاهت دارد یا خیر در صورت مثبت بودن نحوه محاسبه آن چگونه است؟ نظر هییت عالی: نظریه مشورتی شماره ۱۹۶۹/
- نشست قضایی درباره معیارها و مبانی لازم در تعیین میزان خسارات ناشی از کار افتادگیچنانچه شاکی در پرونده بی احتیاطی در امر رانندگی منتهی به ایراد صدمه بدنی غیر عمدی علاوه بر دیه، خسارات ناشی از کار افتادگی را نیز مطالبه نماید، در تعیین میزان این خسارت چ