آرای قضایی
آرای قضایی منتشرشده پژوهشگاه قوه قضاییه. ۵٬۲۷۷ مورد از سال 1395 — هر سند به مواد قانونیای که به آنها استناد شده متصل است.
همه۱٬۴۰۴۱٬۴۰۳۱٬۴۰۲۱٬۴۰۱۱٬۴۰۰۱٬۳۹۹۱٬۳۹۸۱٬۳۹۷۱٬۳۹۶۱٬۳۹۵۱٬۳۹۴۱٬۳۹۳۱٬۳۹۲۱٬۳۹۱۱٬۳۹۰۱٬۳۸۹۱٬۳۷۴۱٬۳۲۶۱٬۳۲۳۱٬۳۱۲
- مرجع رسیدگی به دعوی مطالبه حقوق هیأت مدیره شرت تعاونیبا عنایت به اینکه تعیین حقوق و مزایای اعضاء هیات مدیره شرکت تعاونی (مسکن کارگران) از وظایف مجمع عمومی شرکت است،لذا رسیدگی به درخواست مطالبه دستمزد و پاداش هیات مدیره،از شمول قانون کار خارج و در صلاحیت دادگاه است.
- تقاضای طلاق به دلیل ازدواج مجدد زوج به طور موقتازدواج مجدد زوج اعم از دایم و موقت موجب تحقق بند 12 شروط ضمن عقد نکاح و وکالت زوجه در طلاق خودش می شود.
- اثر عدم ارجاع به داوری در دعوی طلاقدرصورتی که در دعوی طلاق، دادگاه بدون ارجاع به داوری، حکم به بی حقی خواهان صادر کند و در لایحه فرجام خواهی، فرجام خواه اعتراضی نسبت به نقص عدم ارجاع امر به داوری نداشته باشد، موجبی برای نقض رای در دیوان عالی کشور وجود ندارد.
- اثر حقوقی تعیین وجه التزام برای تعهد به پرداخت وجه نقددر تعهدات مربوط به تحویل وجه نقد، تعیین وجه التزام یا خسارت تأخیر تأدیه از نوع وجه نقد، ربا محسوب شده و چنین شرطی باطل و بلااثر است. بنابراین در چنین تعهداتی تنها از تاریخ مطالبه طلب و با احراز تمکن مدیون و تغییر فاحش در قیمتها برابر شاخص تورم بانک مرکزی، امکان مطالبه کاهش ارزش پول قابل بررسی است. عنوان: مطالبه خسارت تاخیر تادیه تا زمان اجرای حکم پیام: مطالبه خسارت تاخیر تادیه دین تا زمان اجرای حکم، با توجه به اینکه مربوط به زمان آینده است و در زمان رسیدگی هنوز کاهش ارزش پول و تغییر فاحش قیمتها معلوم نیست، نمی تواند موضوع بررسی و صدور حکم قرار گیرد.
- تکلیف دادگاه در فرض احراز تخلف زوج از شرط ضمن عقدبا احراز تخلف زوج از شروط ضمن عقد، دادگاه باید اجازه اعمال وکالت در طلاق به زوجه تفویض کند و صدور حکم به الزام زوج به طلاق زوجه (در فرض مذکور) فاقد وجاهت قانونی است.
- خسارت تاخیر تادیه در استرداد ثمنبعد از صدور حکم قطعی مبنی بر فسخ معامله، فروشنده با مطالبه خریدار، مکلف به برگرداندن ثمن معامله است و در صورت تاخیر در استرداد ثمن ، طرف مقابل حق مطالبه خسارت تاخیر تادیه داشته و دادگاه نمی تواند با این استدلال که استرداد ثمن مشمول دین نیست، این خواسته را رد کند.
- تأثیر عدم تعرفه ملک موقوفه توسط اداره اوقاف بر احراز وقفیتدر صورت اقرار مستاجر و ایادی ما قبل ایشان نسبت به وقفیت ملک استیجاری و تنظیم سند اجاره بر اساس اقرار و عمل به وقف، صرف عدم تعرفه ملک از ناحیه اداره اوقاف،موجبی جهت خروج رقبه از وقفیت نیست.
- عسر و حرج زوجه در زندگی مشترک به دلیل کراهت از زوجکراهت شدید زوجه از زوج به حدی که وی حاضر به بخشش کلیه حقوق مالی خود شده و چندین سال مفارقت جسمانی میان طرفین به وجود آمده باشد، موجب احراز عسر و حرج وی در زندگی مشترک می باشد.
- فسخ نکاح به سبب عقب ماندگی ذهنی زوجهنظر به اینکه اختلال عقب ماندگی ذهنی از مصادیق جنون نیست، لذا درخواست فسخ نکاح به علت مذکور، محکوم به بطلان است.
- شرط اعمال مقررات تعدد جرماعمال مقررات تعدد جرم و تجمیع مجازاتها منوط به این است که در میزان مجازات قابل اجرا، مؤثر باشد.
- تقاضای فرجام خواهی توسط نماینده دادستانتقاضای فرجام خواهی توسط نماینده دادستان، قابل پذیرش در دیوان عالی کشور نیست.
- اثبات تابعیت افراد دارای تابعیت مشکوکاثبات تابعیت افراد مشکوک التابعیت به شورای تأمین شهرستان ارجاع میگردد و رسیدگی به آن خارج از صلاحیت ذاتی مراجع قضائی است.
- معیار محاسبه نحلهمیزان نحله با عنایت به سنوات زندگی مشترک و نوع کارهائی که زوجه در این دوران انجام داده است، به تشخیص دادگاه، تعیین می شود. بنابراین ادعای زوج مبنی بر عدم تعلق نحله به سبب نشوز و سو رفتار زوجه مسموع نیست.
- دادگاه صالح در دعوی مطالبه مهریه از وراث زوجرسیدگی به دعوی مطالبه مهریه به طرفیت وراث متوفی(زوج)در صلاحیت دادگاه محل اقامت خواندگان است، چراکه با فوت زوج، اختیار زوجه نسبت به طرح دعوی در دادگاه محل اقامت خود، زایل می شود.
- درخواست طلاق به استناد عدم باروری زوجدر شرایطی که زوج مبتلا به بیماری خاصی است که موجب تضعیف قدرت باروری وی بوده اما در صورت انجام عمل جراحی، احتمال باروری در وی افزایش خواهد یافت، زوجه همچنان می تواند به دلیل بچه دار نشدن با گذشت 5 سال از زندگی مشترک، تقاضای طلاق کند زیرا شرط ضمن عقد مربوطه محقق شده است.
- اثر حقوقی افزایش مهریه بعد از عقد نکاحمهریه، همان چیزی است که در عقد نامه ذکر شده است و توافق بعدی طرفین بر افزایش میزان مهریه، ماهیت مهر را ندارد. عنوان: تعارض امضا و اثرانگشت از حیث اصالت پیام: رکن اصلی سند عادی، امضاء یا مهر است و اگر سند مورد انکار یا تردید واقع شود، باید اصالت مهر یا امضا احراز شود. اما اثرانگشت چنین اثری ندارد و تنها برای افراد بی سواد، اعتبار امضاء را دارد. بنابراین اگر امضا و اثرانگشت مندرج در سندی، از حیث اصالت، متعارض باشند، امضا مقدم است زیرا اثرانگشت در حالت غیر عادی و خواب نیز قابل اخذ است اما امضاء یک عمل ارادی است که با دقت درج می شود.
- تکلیف دادگاه در فرض تقاضای ارجاع به پزشکی قانونیدر دعوی طلاق به دلیل عسروحرج زوجه، در صورتی که وی مدعی ناتوانی جنسی زوج باشد و جهت اثبات این ادعا تقاضای جلب نظریه پزشکی قانونی داشته باشد، از آنجایی که جلب این نظریه در خصوص این دعوی، ممکن التأثیر است، ضرورت دارد که دادگاه زوجین را جهت روشن شدن موضوع به پزشکی قانونی معرفی کند.
- عدول دادگاه از نظریه پزشکی قانونی در خصوص حجردر مواردی که پزشکی قانونی به صورت منجز و صریح با ذکر تاریخ دقیق حجر و احاله آن به گذشته، محجوریت شخص را اعلام می نماید، اگرقضات دادگاه بخواهند بر خلاف نظریه پزشکی قانونی عمل کنند باید به طور یقینی و با بیان استدلال علمی و تخصصی، این امر را اعلام کنند و با ذکر شواهد و قرائن و امارات نمی توان مبنای یک نظریه علمی و فنی و مستدل را از بین برد.
- فسخ نکاح به دلیل اعلام دانشجو بودن زوج و کشف خلاف آنحسب عرف جامعه، تحصیلات و مدرک دانشگاهی، وصف مقصود طرفین در عقد ازدواج نیست و به صرف ذکر دانشجو بودن زوج در عقدنامه و بدون تصریح آن بعنوان شرط، نمی توان گفت عقد مبنیا بر این وصف و شرط واقع شده است. بنابراین با کشف خلاف آن، زوجه دارای حق فسخ نیست.
- تحقق شرط ضمن عقد نکاح مبنی بر ناباروری زوجدر صورتی که زوج به طور طبیعی توانایی باروری نداشته و این امر منوط به انجام معالجات پزشکی باشد، شرط ضمن عقد نکاح و وکالت زوجه در طلاق به این جهت، محقق می شود. زیرا مراد از صاحب فرزند شدن، فرزند سالم بوده و منظور از توانایی باروری، توانایی به صورت طبیعی و معمولی است.
- امکان رجوع از بذل مهریهامکان رجوع از بذل مهریه، محدود به موردی است که زوجه در قالب طلاق خلع، مهریه را بذل می کند و در این مورد نیز صرفا در ایام عده، امکان رجوع به مابذل وجود دارد که این اختیار، امری استثنایی است. بنابراین سایر مواردی که زوجه، مهریه را بذل می کند مشمول قاعده کلی بخشش طلب به مدیون بوده و امکان رجوع از آن وجود ندارد.
- صوری بودن بیع به دلیل عدم پرداخت ثمنصرف عدم پرداخت ثمن دلیلی بر صوری بودن بیع و عدم تحقق آن نیست.
- مرجع رسیدگی به دعوی اثبات مالکیت در فرض اختلاف در ملی یا زراعی بودنرسیدگی به دعوی اثبات مالکیت، که منشأ آن اختلاف میان شخص و اداره منابع طبیعی از حیث زراعی یا ملی بودن اراضی است، در صلاحیت دادگاه می باشد و صلاحیت هیأت ماده واحده قانون تعیین تکلیف اراضی اختلافی، محدود به اعتراض اشخاص ذی نفع که مصادیق آن در قانون تعیین شده، می باشد.
- تأثیر تحویل چک به بانکی غیر از بانک محال الیه بر صلاحیت دادگاهچنانچه دارنده چک، آن را به بانک بسپارد و بانک با استفاده از روابط معمول بین بانک ها، آن را به بانک محال علیه ارائه و به علت عدم موجودی،گواهی عدم پرداخت اخذ گردد،دادگاه محل استقرار بانکی که،چک جهت وصول به آن سپرده شده صالح به رسیدگی به دعوی مطالبه وجه چک نبوده و دعوی باید در دادگاه محل استقرار بانک محال علیه اقامه شود.
- مرجع صالح رسیدگی به اعتراض نسبت به قرار منع تعقیب بازپرسی در جرایم در صلاحیت دادگاه کیفری یکدر جرایمی که رسیدگی به آنها در صلاحیت دادگاه کیفری یک است، چنانچه دادگاه قرار منع تعقیب صادره توسط بازپرس را تأییدکند، رسیدگی به اعتراض نسبت به آن در صلاحیت دادگاه تجدیدنظر است.
- شرط تحقق تکرار در جرایم مواد مخدرشمول قواعد تکرار بر جرایم مواد مخدر، منوط به وجود سابقه محکومیت در همان جرم است.
- اثر تعهد ابتدایی به فروش ملک به شخص معینتعهد مالک به اینکه هر گاه قصد فروش ملک خود را داشته باشد، آن را به قیمت عادله روز به شخص معین (شریک مشاعی در ملک مذکور) بفروشد، تعهد ابتدایی محسوب می شود که لازم الوفاء نیست؛ لذا در صورت فروش ملک به شخص ثالث،درخواست الزام به ایفای تعهد مذکور،محکوم به بطلان است.
- شرط تحقق وکالت در طلاق در فرض ترک زندگی از ناحیه زوجدر صورتی که زوجین مقیم خارج از کشور باشند و زوجه ، به ایران مراجعت نماید اما زوج حاضر به بازگشت به ایران نباشد، این امر ترک زندگی مشترک از ناحیه زوج تلقی نشده و تحقق وکالت زوجه در طلاق به این جهت، منتفی است.
- معیار محاسبه نحلهنحله مالی است که هنگام طلاق و پایان زندگی مشترک به زوجه پرداخت می شود و میزان آن را دادگاه با توجه به مدت زندگی مشترک و قدرت مالی زوج و اموری که زوجه انجام داده تعیین می کند.
- فرجام خواهی در دعوای الزام به تنظیم سند اجاره نامه موقوفهدعوای الزام به تنظیم سند اجاره نامه موقوفه، دعوی مربوط به اصل وقف محسوب نمی شود؛ بنابراین رأی صادره در این دعوا, قابل فرجام خواهی نیست.