آرای قضایی مرتبط با ماده 198
قانون آیین دادرسی مدنی — ۹۷۷ مورد
در صورتی که حق یا دینی بر عهده کسی ثابت شد، اصل بر بقای آن است مگر اینکه خلاف آن ثابت شود.
- مسئولیت ضامن پس از انقضای مواعد قانون تجارتعدم رعایت مواعد قانونی جهت مطالبه وجه چک، مانع طرح و پذیرش دعوی به طرفیت شخصی که به عنوان ضامن، ظهر چک را امضاء کرده است، نمی شود.
- شرط مطالبه چک تضمینیچکی که به عنوان تضمین پرداخت در ازاء شرط ایفاء تعهد و در یک رابطه قراردادی صادر می شود فقط در صورت اثبات انجام تعهد موضوع شرط، قابل وصول از سوی دارنده است و اصول "عدم استماع ایرادات و استقلال تعهد" در مواردی که منشأ صدور چک قراردادی و مشروط به حصول شرایط (ایفاء تعهد و انجام کار) بوده مؤثر در مقام نمیباشد.
- ضمانت اجرای عدم ارائه اصول اسنادعدم ارائه اصول اسناد ضمیمه دادخواست به دادگاه در صورتی که اسناد، عادی بوده و مورد انکار و تردید خوانده واقع شود و خواهان ادله دیگری نداشته باشد، موجب صدور قرارابطال دادخواست می شود.
- شرایط دعوای مطالبه اجرتالمثلمطالبه اجرت المثل فرع بر مالکیت رسمی درخواست کنندگان و احراز تصرفات غیر مأذون متصرف می باشد.
- اعتراض ثالث اجرایی به استناد قرارداد عادیاعتراض ثالث اجرائی به استناد قراردادهای عادی دارای کد رهگیری مقدم بر توقیف ملک؛ قابل پذیرش بوده و حکم به رفع توقیف صادر می شود.
- شرایط دعوای تنفیذ فسخ قرارداد اجارهدعوای تنفیذ فسخ و تخلیه تا زمانی که فسخ قرارداد اجاره توسط موجر از طریق قانونی (اظهارنامه) محقق نشده باشد، سالبه به انتفا موضوع بوده و قابلیت استماع ندارد و تقدیم اظهارنامه پس از تاریخ دادخواست نیز موثر در مقام نیست.
- رابطه سرقفلی و حق کسب و پیشه و تجارتچنانچه رابطه استیجاری مشمول قانون روابط موجر و مستأجر مصوب 1356 باشد، حتی اگر مستأجر مبلغی به عنوان سرقفلی پرداخت کرده باشد، آنچه به مستأجر محل تعلق می گیرد تنها حق کسب و پیشه و تجارت است، لیکن در ارزیابی حق کسب و پیشه، پرداخت سرقفلی در نظر گرفته میشود و مبلغی به عنوان سرقفلی به طور علی حده در قانون روابط موجر و مستأجر مصوب 1356 قابل تصور نیست.
- ماهیت رجوع به مابذلرجوع به مابذل، حق است و این حق، توسط شارع به زوجه واگذار شده و مثل تعیین نوع طلاق، حکم نیست که قابل تغییر یا اسقاط نباشد.
- ضمانت اجرای عدم رعایت تشریفات و ارائه مدارک بیمهعدم رعایت تشریفات و ارائه مدارک لازم به منظور استفاده از بیمه، اساس استحقاق شخص را از بین نبرده و همچنین تکلیف شرکت بیمه به ایفاء تعهد قراردادی را ساقط نخواهد نمود.
- ذینفع مطالبهی خسارات وارد به ملک در فرض انتقال مبیعدر صورتیکه در زمان مالکیت مالک سابق، خسارتی به ملک وارد شده باشد، و مالک جدید ملک را با وضع موجود خریداری نموده و غیر از حقوق مالکانه هیچ گونه حقی به وی واگذار نشده باشد نمیتواند خسارت وارد بر ملک را مطالبه نماید.
- تأثیر عدم اجرای شرط فعل در قراردادچنانچه شرط مندرج در قرارداد از نوع شرط فعل باشد تخلف متعهد، موجب بطلان قرارداد نیست و مشروط له حق اقامه دعوا جهت الزام ممتنع به ایفای تعهد و نه ابطال توافق نامه را دارد.
- تملک عینمرهونه از سوی مرتهنبانکها و مؤسسات مالی صرفا حق اخذ مطالبات خود از محل فروش وثیقه های اخذ شده، آن هم با رعایت تشریفات قانونی را دارند و حق تملک مورد وثیقه از طریق استفاده از وکالتنامه اخذ شده قبل از انجام تشریفات قانونی را ندارند و با توجه به آمره بودن مقررات مذکور، ضمانت اجراء تخطی از این مقررات، بطلان اقدامات صورت گرفته است.
- مطالبه خسارت تأخیر تأدیه اجرتالمثلدعوای مطالبه خسارت تأخیر تأدیه اجرت المثل، به لحاظ اینکه اصل دین (اجرت المثل) از نوع خسارت بوده و خسارت از خسارت قابل مطالبه نیست، قابل استماع نیست.
- مرجع صالح رسیدگی به دعاوی مطالبه بهای اراضی از شهرداریمحاکم دادگستری در دعاوی مطالبه بهای روز زمین تصرف شده از سوی شهرداری، صلاحیت رسیدگی را دارند و مراجعه ابتدائی به دیوان عدالت اداری ضرورتی ندارد.
- ملاک زمانی ارزیابی هزینه سفر حج تمتعملاک زمانی ارزیابی هزینه حج تمتع که بهعنوان مهریه تعیین شده است تاریخ اجرای حکم است.
- وضعیت دادرسی طلاق بدون اخذ نظر داورانصدور رای بدون اخذ نظر داوران در دعوای طلاق، از موارد نقض رای در دیوان عالی کشور محسوب می شود.
- اثر انتقال چک بر مسئولیت ظهرنویسچنانچه چک پس از گواهی عدم پرداخت به شخص دیگری منتقل شود، اثری بر مسوولیت تضامنی ظهرنویس ندارد.
- محاسبه مهریه(وجه رایج)در صورت فوت زوجاگر زوج فوت کند و مهریه زوجه، وجه رایج باشد مهریه، به نرخ روز فوت متوفی محاسبه می گردد.
- رابطه اجرتالمثل و نحله با شرط تنصیف داراییاجرت المثل ایام زوجیت، نحله و تنصیف دارایی در طول هم قرار دارند و چنانچه زوجه اجرت المثل را بپذیرد، امکان مطالبه شرط تنصیف دارایی وجود ندارد.
- ضمانت اجرای عدم واخواست سفتهواخواست نشدن سفته ظرف ده روز از تاریخ سررسید، موجب زایل شدن مزایای تجاری سفته می گردد. اما وجه سفته به عنوان سند عادی، قابل وصول است.
- تبدیل تعهد در نتیجه صدور سند تجاریاگر دائن بابت طلب خود سند تجاری دریافت کند، صرفا می تواند وجه سند را مطالبه کند و حق اقامه دعوا برای وصول طلب منشأ را ندارد زیرا با تبادل سند تجاری، تبدیل تعهد صورت گرفته و تعهد اولیه ساقط شده است.
- تکلیف وکیل به ارائه حساب دوران وکالتحتی اگر وکیل در فروش مورد وکالت به هر میزان و قیمت، اختیار تام داشته باشد و از این حیث وکالت نامه محدود به قیود و شرط نباشد، اما درهرحال وکیل موظف به تسلیم ثمن فروش مورد معامله به موکل با اخذ رسید کتبی می باشد.
- نحوه محاسبه دیه در حکم دادگاهحکم به پرداخت دیه، با لحاظ یوم الادا بودن، باید به نسبت دیه کامله صادر شود نه پرداخت مبلغ.
- مسئول مدنی ناشی از سقوط درختاندر صورتی که در اثر سقوط درختان، به اشخاص خسارتی وارد شود، شهرداری، در فرض احراز تقصیر، مکلف به جبران خسارت وارده است.
- شرایط تحقق خیار تدلیسدر تحقق خیار تدلیس، عملیات فریب دهنده، باید مؤثر در ایجاد رغبت به انجام معامله باشد و در نتیجه پیش از معامله صورت گیرد و شرایطی که پس از انعقاد عقد حاصل می گردد نمی تواند موجب تدلیس باشد.