لاولکس آرای قضایی مرتبط با ماده 198
قانون آیین دادرسی مدنی — ۹۷۷ مورد
در صورتی که حق یا دینی بر عهده کسی ثابت شد، اصل بر بقای آن است مگر اینکه خلاف آن ثابت شود.
- نحوه صدور حکم دادگاه در دعوای تأیید فسخ قراردادبا توجه به آثار متفاوت میان دو فرآیند " اعلام فسخ قرارداد" و " تأیید فسخ قرارداد "، اگر دادگاه بدوی، در دعوای تأیید فسخ قرارداد، مبادرت به صدور حکم بر اعلام فسخ قرارداد نماید، رأی صادره به علت صدور رأی خارج از خواسته خواهان در مرحله تجدیدنظر نقض می شود.
- تأثیر قرارداد ثانوی بر وجه التزام درجشده در عقد اولیهانعقاد قرارداد ثانوی مانع استحقاق مطالبه وجه التزام مندرج در قرارداد اولیه (در صورت تحقق شرایط مطالبه آن) نخواهد بود زیرا وجه التزام از مصادیق تضمینات تعهد تلقی نمی شود تا با تبدیل تعهد ساقط شود.
- مطالبه توأمان وجه التزام و اجرتالمثلاگر در قرارداد فروش منزل، برای عدم تحویل پارکینگ و انباری، وجه التزام تعیین شده باشد، خریدار، صرفا، مستحق دریافت وجه التزام است و نمی تواند علاوه بر آن، اجرت المثل ایام تصرف را نیز مطالبه کند.
- زمان استحقاق خسارت تأخیر تأدیه در فرض ارجاع اختلاف به داوریملاک استحقاق خواهان نسبت به مطالبه خسارت تأخیر تأدیه، در فرضی که اختلاف طرفین به داوری ارجاع شده است، زمان صدور رأی داور است نه زمان ارجاع اختلاف به داوری زیرا پیش از صدور رأی داور، دین مدیون قطعیت نیافته است.
- مطالبه بهای اراضی محل عبور خطوط برقبا نصب و عبور سامانه انتقال برق فشار قوی، که موجب ممنوعیت احداث بنا در محدوده و حریم قانونی این سامانه می گردد، زمین محل استقرار سامانه مذکور را از حیز انتفاع خارج شده و مسلوب المنفعه می شود. بنابراین شرکت برق، مکلف است بهای روز زمین را به مالک آن پرداخت کند.
- اثر عدم مطالبه ثمن در حق فسخدر اعمال حق فسخ، وصف فوریت باید رعایت گردد و مطالبه نکردن چک های مربوط به ثمن معامله مطابق با شرایط قرارداد در طولانی مدت، دلالت بر اسقاط حق فسخ و پذیرش معامله با وصف موجود نموده و بر این اساس، محکمه، دعوای اعلام فسخ را مورد پذیرش قرار نخواهد داد.
- نحوه تعیین قیمت کسری مبیعچنانچه زمین فروخته شده، قابل تجزیه باشد، خواهان، مستحق دریافت ثمن معامله به مقدار کسری زمین به ارزش زمان معامله را خواهد بود و قیمت سوقیه قابل مطالبه نیست.
- مطالبه توأمان وجه التزام عدم تخلیه و اجرتالمثل ایام تصرفدر فرض پیش بینی خسارت قراردادی(وجه التزام) تأخیر در انجام تعهد(تخلیه) در موعد معین، مطالبه اجرت المثل ایام تصرف علاوه بر وجه التزام مسموع نخواهد بود.
- مصادیق تعدی و تفریط در عین مستاجرهتقسیم مورد اجاره میان مستأجران، مصداق تعدی و تفریط نیست.
- الزام موجر(موقوفه) به تمدید رابطه استیجاریتمدید رابطه استیجاری پس از پایان آن، منوط به توافق طرفین است بنابراین دعوای الزام موجر (اوقاف) به تمدید این رابطه، خارج از اختیارات دادگاه بوده و صحیح نیست.
- مسئول پرداخت هزینه پایانکار عین مستأجرهدرج شرط در قرارداد اجاره مبنی بر تعهد مستأجر به تأدیه کلیه دیون دولتی، شامل پرداخت هزینه پایانکار نمی شود مگر اینکه تصریحا ذکر شده باشد زیرا پرداخت هزینه پایانکار بر عهده مالک است نه مستأجر.
- تکلیف دادگاه بدوی پس از صدور قرار قبولی واخواهیدرصورتی که مرجع بدوی پس از صدور قرار قبولی دعوای واخواهی و تشکیل جلسه رسیدگی، دعوای مذکور را صحیح و مطابق موازین قانونی تشخیص ندهد باید به لحاظ حفظ حقوق احتمالی طرفین، نسبت به اتخاذ تصمیم پیرامون دعوای مرقوم مبادرت نمایید و نمی تواند دعوای واخواهی را تجدیدنظرخواهی تلقی کند.
- صلاحیت هم زمان دادگاه و مرجع داوریچنانچه خواهان، حق داشته باشد به نحو تخییری، هم به دادگاه و هم به مرجع داوری رجوع کند پس از مراجعه به دادگاه، دیگر حق مراجعه به داوری را ندارد و در صورت صدور رأی توسط داور، این رای اعتبار ندارد.
- مرجع صالح در دعوای اختلاف راجع به اصل عضویت در تعاونیدر مواردی که اساس عضویت در تعاونی محل نزاع باشد با توجه به اینکه ابطال یا تأیید عضویت، مقدم بر اختلاف میان اعضای تعاونی است، رسیدگی به آن، از صلاحیت داوران خارج و در صلاحیت محاکم دادگستری به عنوان مرجع عام تظلمات است.
- اثر شرط داوری نسبت به شخص ثالثبا توجه به اینکه قانون گذار در صورت فوت احدی از طرفین قرارداد داوری، امر داوری را قابل تسری به وراث و قائم مقام قانونی ندانسته به طریق اولی شخص ثالثی که در قرارداد متضمن شرط داوری مدخلیتی ندارد، متعهد به شرط داوری نیست.
- اثر تغییر دعوا بر ایراد اعتبار امر مختومهدر صورتی که خواهان، قبلا، دعوای اعلام فسخ قرارداد را طرح کرده باشد، دعوای جدید به خواسته اعلام انفساخ قرارداد، مشمول ایراد اعتبار امر قضاوت شده نیست.
- شهادت بر امر عدمیشهادت تنها بر امور اثباتی ممکن است و شهادت بر امور عدمی، فاقد اعتبار است.
- ملاک تجدیدنظرخواهی از آرای نفقه فرزندملاک در تجدیدنظرخواهی از آرای مربوط به نفقه فرزند که تنها در خصوص آینده قابل مطالبه می باشد مقداری است که کارشناس برای یک ماه آینده تعیین کرده است.
- اصاله الظهور در پرداخت نفقهزمانی که زوجین در یک منزل زندگی مشترک دارند بر اساس قاعده اصاله الظهور زوج نفقه زوجه را پرداخت کرده است.
- مطالبه خسارت ناشی از نقض حقوق مؤلفاگر شخصی بدون اجازه مولف عین مطالب کتاب وی را به نام خود منتشر و عرضه نماید، استفاده کننده غیرمجاز ضامن خسارات صاحب اثر خواهد بود.
- اصل حسن نیت دارنده سند تجاریدر اسناد تجارتی اصل بر داشتن حسن نیت دارنده سند تجارتی است مگر اینکه سوءنیت وی اثبات شود.
- اثر خط خوردن عبارت حواله کرددرصورتی که صادرکننده چک عبارت «به حواله کرد»; را خط بزند باید به اراده طرفین احترام گذاشته و چنین چکی را غیرقابل نقل وانتقال دانست.
- مطالبه خسارت دادرسی از صندوق تأمین خسارتهای بدنیچنانچه دعوای پرداخت دیه مصدوم به علت متواری بودن راننده مقصر علیه صندوق خسارت های بدنی طرح شده باشد امکان مطالبه خسارات دادرسی از صندوق وجود ندارد
- نحوه اعمال حق فسخ قراردادطرفی که قصد فسخ قرارداد را دارد، ابتدا باید عمل فسخ را به نحو منجز و قابل اثبات در خارج انشاء کند و سپس اعمال حق فسخ را به طریق مقتضی به طرف مقابل اعلام کند و در صورت بروز اختلاف در وقوع فسخ، اثبات و تأیید آن را از دادگاه درخواست نماید.
- سرنوشت شروط ضمن عقد در فرض تمدید مدت قراردادبا تمدید مدت قرارداد شروط ضمن عقد نخست که ناظر به مدت قرارداد و آثار تخلف از آن هستند منتفی میشوند مگر آنکه برخلاف آن تراضی گردد.