آرای قضایی مرتبط با ماده 310
قانون تجارت — ۱۵۵ مورد
چک نوشتهای است که به موجب آن صادرکننده وجوهی را که در نزد محالعلیه دارد کلا یا بعضا مسترد یا به دیگری واگذار مینماید.
- وصف تجریدی چکصادرکننده چک مکلف به پرداخت وجه به دارنده است؛ مگر دلیلی مبنی بر سوء نیت دارنده و اطلاع وی از تضمینی بودن چک ارایه کند.
- مسیول پرداخت وجه چک صادره از حساب مشترکدر صورت صدور چک از حساب جاری مشترک مسیولیت پرداخت وجه چک صرفا بر عهده امضاء کننده آن می باشد و چنانچه چک با امضاء صاحبان حساب صادر شود، مسیولیت آنها تضامنی است.
- بانک محال علیه در دعوی مطالبه وجه چکمقصود از بانک محال علیه در دعوی مطالبه وجه چک، شعبه محل افتتاح کننده حساب صادرکننده است و اخذ گواهی عدم پرداخت از شعبه دیگر همان بانک در شهری دیگر، به این معنا نیست که شعبه اخیر، به عنوان بانک محال علیه تلقی شود؛ زیرا امکان وصول چک از شعبات دیگر بانک، امتیازی است که بانک برای اعتبار بخشی و گردش پولی بیشتر بین تجاردر اقصی نقاط کشور برای مشتریان در نظر گرفته است.
- مطالبه ارز خارجی مستند به چکدرفرض صدور چک بابت دین طی دو فقره چک به عهده بانک خارجی به صورت ارز، دعوی مطالبه ارز بدون لحاظ چک های تحصیل شده وجاهت قانونی نداشته و دارنده سند تا زمانی که چک ها فاقد اعتبار و یا ابطال نشده، باید نسبت به مطالبه وجه آنها اقدام کند.
- وصف تجریدی چک در روابط مستقیم صادرکننده و دارندهدر روابط مستقیم صادرکننده چک و دارنده، سند تجاری فاقد وصف تجریدی می باشد؛ بنابراین می توان به قرارداد پایه استناد کرد.
- مسیولیت امضا کننده چک سفید امضاتاثیر سفید امضا بودن چک بر پرداخت وجه آنسفید امضا بودن چک مانع از محکومیت امضاکننده به پرداخت وجه چک نیست؛ زیرا چک سند تجاری است.
- تکلیف دادگاه در فرض اشتباه تایپی نام واخواندهاصلاح نام واخوانده در جلسه دادگاه به لحاظ اشتباه تایپی قابل پذیرش است؛ بنابراین صدور قرار رد دعوی به دلیل عدم توجه به خوانده به علت مذکور، فاقد وجاهت قانونی است.
- عدم اعتبار اثر انگشت صاحب حساب در چکامضاء در چک موضوعیت دارد و ملاک در رسیدگی دادگاه صرفا امضاء متن چک بوده و اثر انگشت موثر در اصالت چک نمی باشد
- تاثیر خط زدن عبارت حواله کرد در چک بر قابلیت انتقالصرف خط زدن عبارت "حواله کرد" در متن چک موجب جلوگیری از انتقال چک به موجب ظهرنویسی نیست؛ زیرا مفاد قانون مفید انتقال هر نوع چک به صرف امضا می باشد؛ بنابراین چک موصوف با امضا قابل انتقال خواهد بود.
- مرجع صالح رسیدگی به اعتراض قرار رد دادخواست واخواهیاگر دفتر دادگاه قرار رد دادخواست واخواهی به جهت عدم رفع نقص، صادر کند، قابل شکایت در همان دادگاه است؛ بنابراین دادگاه تجدیدنظر صالح نیست، زیرا واخواهی در زمره مرحله بدوی محسوب می شود.
- مبدا محاسبه خسارت تاخیر تادیه چکدر صورتی که دارنده چک پس از مدت زیادی، نسبت به مطالبه وجه چک اقدام کند صرفا از تاریخ تقدیم دادخواست مستحق خسارت تاخیر تادیه می باشد؛ زیرا یا به مدیون مهلت داده است یا بدون مهلت به مدیون، در دریافت دین تاخیر داشته؛ بنابراین داین علیه خود اقدام کرده است.
- دعوی جلب ثالث در مرحله واخواهیطرح دعوی جلب ثالث توام با دادخواست واخواهی مطابق عمومات قانونی نیازمند تقدیم دادخواست علیحده است و در صورت عدم ارایه دادخواست جداگانه، دادگاه بدوی مکلف است اخطار رفع نقص جهت تقدیم دادخواست صادر کند و از موارد صدور قرار عدم استماع دعوی محسوب نمی شود. عنوان: رابطه جلب ثالث با حقوق ثابت شده خواهان اصلی دعوی پیام: در صورتی که ادعای جلب ثالث می شود، ضرورت دارد دو دعوی اصلی و طاری (جلب ثالث) توامان رسیدگی شود، اگرچه دعوی جلب ثالث تاثیری در حقوق به اثبات رسیده خواهان اصلی دعوی نداشته باشد و صدور قرار عدم استماع دعوی جلب ثالث به دلیل مذکور فاقد وجاهت است.
- مهلت جلب ثالث در مرحله تجدیدنظرمهلت طرح دعوی جلب ثالث تا پایان جلسه اول دادرسی است و با توجه به اینکه در مرحله تجدیدنظر تبادل لوایح جایگزین جلسه دادرسی می شود، جلب ثالث ضمن دادخواست تجدیدنظرخواهی امکان پذیر است.
- ضمانت اجرای عدم رعایت مهلت دریافت گواهی عدم پرداخت چکعدم رعایت مهلت قانونی جهت دریافت گواهی عدم پرداخت چک؛ موجب عدم مسیولیت تضامنی امضا کنندگانی که در مقام انتقال چک بوده اند (ظهرنویسان)، می باشد؛ اما مسیولیت ضامنین چک باقی است.
- خوانده دعوی مطالبه وجه چک از شرکت منحلهدعوای مطالبه وجه چک از شرکت منحل شده باید به طرفیت مدیر تصفیه اقامه شود؛ در غیر اینصورت قرار عدم استماع دعوا صادر می شود.
- مبدا محاسبه خسارت تاخیر تادیه چکمبدا محاسبه خسارت تاخیر تادیه چک از تاریخ صدور گواهی عدم پرداخت می باشد؛ زیرا قانون آیین دادرسی مدنی موخر بر تبصره الحاقی به قانون صدور چک است.
- خواندگان دعوی جلب ثالثدعوای جلب ثالث باید به طرفیت ثالث و اصحاب دعوی اصلی طرح شود؛ بنابراین چنانچه خواهان دعوی اصلی، به عنوان مخاطب دادخواست جلب ثالث ذکر نشود، دعوای جلب ثالث غیر قابل استماع خواهد بود. .
- مسیولیت متصدی شخص حقوقی در پرداخت چکصرف وجود مهر شخص حقوقی به عنوان ظهرنویس در چک، بدون آنکه منقوش به امضاء متصدی آن شده باشد، از موجبات مسیولیت تضامنی برای متصدی نیست؛ زیرا مسیولیت اشخاص دراسناد تجاری به اعتبار امضاء آن ها بوده و با مهر محل فعالیتشان ایجاد نمی شود.
- مسیولیت صادرکننده و صاحب حساب چک تاثیر وصف کیفری چک بر مسیولیت صادرکننده و صاحب حسابصادر کننده چک و صاحب حساب متضامنا مسیول پرداخت وجه چک هستند؛ بنابراین استناد به تخصیص مقررات ماده مربوطه به چک های دارای وصف کیفری، خلاف صراحت قانونی است. -رحیم پور(قابل حذف)
- شرط عدم مسیولیت صادرکننده چکاگر صادرکننده، چک را به عنوان ضمانت در روابط قراردادی میان اشخاص ثالث صادر کرده باشد، شرط عدم مسیولیت صادرکننده صحیح است؛ بنابراین صادر کننده مسیولیتی در پرداخت وجه چک ندارد.
- اثر ظهرنویسی یکی از دارندگان چک در انتقال وجه به دارنده فعلید ر صورت صدور چک در وجه دونفر، ظهرنویسی توسط یکی از آنها، صرفا موجب انتقال نیمی از وجه چک به دارنده فعلی خواهد شد و نسبت به نصف باقیمانده به دلیل عدم انتقال به وی، ذینفع جهت مطالبه محسوب نمی شود.
- حدود اعتبار قول مدیون در پرداخت دیون متعدددر دعوی مطالبه وجه چک، درصورتی که خوانده مبالغی را به حساب خواهان، واریز کرده باشد، با توجه به اینکه در دیون متعدد، قول مدیون در خصوص اختصاص پرداخت به یکی از دیون، معتبر است؛ بنابراین، وجوه واریزی از مبالغ چک ها کسر خواهد شد.
- شرط اعاده دادرسی به استنادحیله وتقلبتقاضای اعاده دادرسی به دلیل بکار بردن حیله و تقلب یا جعل تنها با استناد به حکم نهایی دادگاه امکان پذیر است و صرف اعلام نظر کارشناس دلیلی بر تحقق جهات مذکور محسوب نمی شود.
- ذی نفع در مطالبه وجه چک بعد از انتقال آناگر پس از برگشت چک، حقوق ناشی از چک به شخصی دیگر منتقل شود شخص اخیر دارنده و ذی نفع است؛ بنابراین در این فرض برگشت کننده چک، دارنده و ذی نفع مطالبه وجه محسوب نمی شود.
- تجدیدنظر خواهی از ابطال دستور فروشدعوی مطالبه وجه چک ضمانت قرارداد اجاره به شرط تملیک، پس از صدور حکم قطعی فسخ قرارداد، باید توسط شرکت به طرفیت مدیون اصلی و ضامن طرح شود؛ بنابراین، منتقل الیه چک مزبور، نمیتواند چک مذکور را مطالبه کند زیرا چک به طریق قانونی به وی منتقل نشده است.