آرای قضایی مرتبط با ماده 522
قانون آیین دادرسی مدنی — ۳۱۸ مورد
در دعاویی که موضوع آن دین و از نوع وجه رایج بوده و با مطالبه داین و تمکن مدیون، مدیون امتناع از پرداخت نموده، در صورت تغییر فاحش شاخص قیمت سالانه از زمان سررسید تا هنگام پرداخت و پس از مطالبه طلبکار، دادگاه با رعایت تناسب تغییر شاخص سالانه که توسط بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران تعیین میگردد محاسبه و مورد حکم قرار خواهد داد مگر اینکه طرفین به نحو دیگری مصالحه نمایند.
- مبدا محاسبه خسارت تاخیر تادیه از محکوم به رای دیگرمطالبه خسارت تاخیر تادیه نسبت به محکوم به رای دادگاه دیگر، از تاریخ قطعیت رای سابق امکان پذیراست؛ زیرا یکی از مقدمات لازم و ضروری جهت مطالبه خسارت تاخیر تادیه، استقرار دین می باشد.
- حذف تکراریخسارت تاخیرتادیه مقرر در قانون در مواردی است که خسارت قراردادی بین طرفین تعیین نشده باشد؛ بنابراین توافق طرفین راجع به خسارت قراردادی، حتی اگر موضوع تعهد پرداخت وجه نقد(ارز خارجی) باشد، معتبر است.
- توافق در خصوص خسارت تاخیر تادیه ارزدرصورتی که در قرارداد بانکی، راجع به خسارت تاخیر تادیه ارز، توافق شده باشد، خسارت مذکور قابل مطالبه است.
- ضمانت اجرای عدم استرداد ودیعه مستاجراگر موجر، ودیعه دریافتی از مستاجر را مسترد نکند، امکان مطالبه اجرت المثل به سبب تصرف عین مستاجره پس از انقضا موعد اجاره، ندارد.
- خوانده دعوی جلب ثالثدادخواست جلب ثالث باید به طرفیت کلیه اصحاب دعوی طرح شود؛ درغیراینصورت قرار رد دعوی مذکور صادر می شود.
- حقوق خریدار در صورت کسری مساحت آپارتماندر بیع آپارتمان، که مبیع غیرقابل تجزیه محسوب می شود چنانچه توافق طرفین در خصوص کسری متراژ یا زیادت آن وجود داشته باشد بر اساس آن عمل می شود در غیر اینصورت، صرفا حق فسخ برای خریدار وجود دارد.
- طرح دعوی به طرفیت مجنون ادواریدر دعوی مطالبه وجه چک به طرفیت شخصی که به علت جنون ادواری، محجور شناخته شده و برای او قیم منصوب شده باشد، صرف نظر از اینکه در زمان صدور چک، در حال افاقه بوده است یا خیر، به جهت رعایت غبطه احتمالی او، طرح دعوی به طرفیت قیم او ضرورت دارد.
- مطالبه وجه التزام تاخیر توسط موسسات مالی و اعتباریدر صورت تعیین وجه التزام ناشی از تاخیر در پرداخت اقساط تسهیلات اعطاء شده توسط موسسات مالی و اعتباری، دادگاه باید حکم به پرداخت مبلغ مذکور صادر کند و حکم به پرداخت خسارت تاخیر تادیه براساس نرخ اعلامی از سوی بانک مرکزی صحیح نیست.
- مبدا محاسبه خسارت تاخیر تادیه دینخسارت تاخیر تادیه دین تا زمانی که میزان آن به موجب حکم قطعی دادگاه، معلوم نشود قابل مطالبه نیست.
- مطالبه خسارت تاخیر تادیه ناشی از اطاله دادرسیدر دعوی سهامدار مستعفی علیه شرکت جهت مطالبه ارزش سهام خود، خواهان از تاریخ تقدیم دادخواست بدوی، مستحق دریافت خسارت تاخیر تادیه وجه مورد نظر می باشد و اطاله تشریفات و مراحل دادرسی، هرچند که قانونی و ناشی از طبیعت امر قضاست، مانع از تحقق این خسارت نیست.
- مرور زمان طرح دعوا علیه مسیولان سند تجاریمهلت یک ساله مقرر در قانون تجارت جهت طرح دعوی علیه ظهرنویس و محکومیت وی به پرداخت وجه سند تجاری با مسیولیت تضامنی، شامل ضامن سند تجاری نمی شود.
- مصالحه در خصوص خسارت تادیهپیش بینی امکان مصالحه طرفین در خصوص خسارت تاخیر تادیه دین در قانون آیین دادرسی مدنی، منصرف از وضع خسارت به شکل قراردادی بوده و ناظر به مصالحه پس از حدوث اختلاف، در مقام حل اختلاف است. عنوان: تعیین وجه التزام جهت تاخیر پرداخت وجه نقد پیام: در صورتی که موضوع تعهد قراردادی، پرداخت وجه نقد باشد، تعیین وجه التزام جهت تاخیر در انجام تعهد، مصداق شرط زیاده از طلب بوده و باطل است. بنابراین مطالبه خسارت تاخیر در انجام چنین تعهدی، ذیل عنوان خسارت تاخیر تادیه دین مقرر در قانون آیین دادرسی مدنی و بر طبق شرایط آن امکان پذیر است.
- تاثیر حکم اعسار بر مطالبه خسارت تاخیر تادیهصدور حکم اعسار نسبت به پرداخت یکجای محکوم به، دلالت بر تمکن محکوم علیه به پرداخت اقساطی محکوم به دارد، بنابراین رسیدگی به دعوای مطالبه خسارت تاخیر تادیه با وصف تمکن مالی وی به پرداخت ماهیانه مبلغی از محکوم به منافاتی با قانون ندارد، مگراینکه حکم اعسار به طور کلی صادر شده باشد.
- تاثیر رابطه ی حقوقی منشا بر اعتبار سند تجاریکیفیت رابطه ی حقوقی منشا که علت صدور اسناد تجاری است تاثیری در تعهد موضوع چک ندارد؛ بنابراین فسخ یا بطلان تعهد منشا موجب بطلان یا بی اعتباری سند تجاری نمی شود.
- مبدا محاسبه خسارت تاخیر تادیه در دین بدون سررسیدبر اساس اصول کلی حقوقی، پرداخت دین بدون سررسید، فوری است؛ بنابراین به طریق اولی خسارت تاخیر تادیه در آن از تاریخ مطالبه قابل دریافت است.
- مطالبه خسارت تاخیر تادیه از شخص حقوقیدر صورتی که مدیون شخص حقوقی باشد، تمکن وی از ادای دین محرز است و نیازی به بررسی ندارد؛ بنابراین شرط مطالبه خسارت تاخیر تادیه محقق است.
- حقوق مالک ملک تصرف شده از سوی شهرداریچنانچه تصرفات شهرداری در ملکی بر اساس طرح مصوب باشد، مالک ملک، صرفا، استحقاق دریافت بهای عادله روز ملک را دارد و نسبت به منافع و ارزش افزوده ملک به علت اجرای طرح، حقی نداشته و این منافع متعلق به مجری طرح است.
- خسارت تاخیر تادیه نسبت به ارزخسارت تاخیر تادیه صرفا ناظر به دعوایی است که موضوع آن وجه نقد و از نوع وجه رایج باشد و مقصود از وجه رایج همانا ریال رایج در مملکت جمهوری اسلامی ایران است و تسری به ارز (پول خارجی)ندارد.
- تقدم تاریخ پرداخت بر سررسید چکصرف مقدم بودن تاریخ پرداخت بر سر رسید چک، سبب فقدان ارتباط بین این دو و عدم امکان استناد به آن نیست. در نتیجه در صورت وجود دیون متعدد باز هم مدیون میتواند اعلام کند پرداخت بابت کدام دین میباشد.
- مشخص نبودن مبلغ سفتهمبلغ چاپ شده بر روی سفته در راستای پرداخت عوارض و مالیات های دولتی تعیین شده است و دلالتی بر میزان اشتغال ذمه صادرکننده ندارد؛ بنابراین در صورت عدم تکمیل آن، میزان دین صادرکننده، مشخص نبوده و دعوی مطالبه وجه آن مسموع نیست.
- مطالبه خسارت تاخیر تادیه از خسارات قراردادیخسارت تاخیر تادیه از خسارات قراردادی، قابل مطالبه نیست.
- حدوث فورس ماژور رافع مسیولیت استارز، وجه رایج ایران محسوب نمی شود و به آن خسارت تاخیر تادیه تعلق نمی گیرد.
- محدوده رسیدگی مرجع تجدیدنظر در مورد خسارت تاخیر تادیهدر صورت صدور حکم به خسارت تاخیر تادیه در یک مقطع زمانی ( تاریخ تقدیم دادخواست تا اجرای حکم) در رای بدوی، رسیدگی به این موضوع در مقطع زمانی دیگر( سررسید تا تاریخ تقدیم دادخواست) در مرحله تجدیدنظر امکان پذیر نیست زیرا دادگاه بدوی درموردآن نفیا یا اثباتا اظهارنظری نکرده است.
- مطالبه خسارت تاخیر تادیه از خسارتاگر اصل محکومیت بابت خسارت وارده باشد، محکومیت به خسارت تاخیر تادیه فاقد وجاهت است.
- تمدید مدت ماموریت مدیران تصفیهاگر تا پایان ماموریت مدیران تصفیه، امر تصفیه خاتمه نیافته باشد؛ مدیران تصفیه باید با ذکر علل و جهات، مهلت اضافی را که برای خاتمه دادن به امر تصفیه لازم می دانند به اطلاع مجمع عمومی صاحبان سهام رسانیده، تمدید مدت ماموریت خود را خواستار شوند.