آرای قضایی مرتبط با ماده 401
قانون آیین دادرسی مدنی — ۳۹۳ مورد
پس از نقض رای دادگاه در دیوان عالی کشور، رسیدگی مجدد به دادگاهی که به شرح زیر تعیین میگردد ارجاع میشود و دادگاه مرجوع الیه مکلف به رسیدگی میباشد:
الف- اگر رای منقوض به صورت قرار بوده و یا حکمی باشد که به علت نقص تحقیقات نقض شده است، رسیدگی مجدد به دادگاه صادرکننده آن ارجاع میشود.
ب- اگر رای به علت عدم صلاحیت دادگاه نقض شده باشد، به دادگاهی که دیوان عالی کشور صالح بداند ارجاع میگردد.
ج- در سایر موارد نقض، پرونده به شعبه دیگر از همان حوزه دادگاه که رای منقوض را صادر نموده ارجاع میشود و اگر آن حوزه بیش از یک شعبه دادگاه نداشته باشد به نزدیکترین دادگاه حوزه دیگر ارجاع میشود.
- تجدیدنظرخواهی از حکم حجربر اساس قانون امور حسبی، تجدیدنظرخواهی از حکم حجر صرفا از سوی قیم، شخص موردنظر و دادستان مسموع بوده و اعلام کننده حجر، حق تجدیدنظرخواهی ندارد.
- تفسیر فوریت در فسخ نکاحچنانچه زوج امید به درمان زوجه داشته باشد و به همین جهت درخواست فسخ نکاح نکند؛ بلکه پس از نامیدی از درمان درخواست فسخ نکاح نماید این امر منافاتی با فوریت فسخ ندارد.
- افزایش مهریه پس از عقدچنانچه بعد از عقد نکاح میزان مهریه افزایش یابد، این امر دین تلقی می شود و قابل مطالبه است.
- اعتبار حقوقی امضاء شروط ضمن عقد نکاحچنانچه ابتدا صیغه نکاح بدون ذکری از شروط ضمن عقد نکاح جاری شود و پس از گذشت مدتی سند نکاح با شروط ضمن آن امضاء شود شروط یادشده جزیی از عقد نکاح است و نمی توان به جهت این که در هنگام جاری شدن صیغه نکاح به نحو شفاهی ذکر نشده، آن ها را داخل در عقد ندانست.
- ضرورت تعیین تکلیف حقوق مالی زوجه در طلاقهنگامی که زوجه به جهت تخلف زوج از شروط ضمن عقد، درخواست اعمال وکالت در طلاق می کند، تکلیف حقوق مالی باید در حکم دادگاه مشخص شود.
- استناد به نظر کارشناس در پرونده دیگرنظر کارشناس در پرونده دیگر(راجع به تعیین اجرت المثل ایام زوجیت)، در صورت تغییرات سریع اقتصادی و تأثیر آن در تعیین شاخص قیمت ها اعتبار ندارد.
- کتمان بیماری لوپوس در نکاحکتمان بیماری لوپوس که مربوط به سیستم ایمنی بدن است و برای زوجه و جنین وی خطرناک محسوب می شود از موارد تدلیس در نکاح است.
- اختلاف در نوعیت عقد نکاحچنانچه قبل از پایان عقد نکاح موقت، زوجین در پشت عقدنامه عادی مهریه را افزایش و اعلام کنند صیغه عقد دوباره جاری شد ولی مدت را ذکر نکنند، نکاح، دائم محسوب نمی شود و تنها در صورتی اصل بر دوام خواهد بود که اثبات شود مدت نکاح موقت بذل شده و نکاح نامعلوم در اینصورت حمل بر نکاح دائم می شود
- وضعیت دادرسی طلاق بدون اخذ نظر داورانصدور رای بدون اخذ نظر داوران در دعوای طلاق، از موارد نقض رای در دیوان عالی کشور محسوب می شود.
- شرط تعیین نحله توسط دادگاهتعیین نحله از سوی دادگاه مربوط به موردی است که زوجه کارهایی را که انجام داده به قصد تبرع باشد در غیر این صورت دادگاه باید به اجرت المثل ایام زوجیت رأی دهد نه نحله.
- ضمانت اجرای عدم معرفی داور توسط زوجین در دعوای طلاقدر دعوای طلاق، زوجین پس از قرار ارجاع امر به داوری، مکلف اند داور خود را معرفی نمایند و در صورت استنکاف، دادگاه خانواده داور تعیین خواهد نمود بنابراین دادگاه حق صدور حکم بدون اخذ نظریه داور را ندارد.
- نوع طلاق ناشی از عسر و حرج زوجهطلاقی که با درخواست زوجه براثر عسر و حرج، مورد حکم قرار می گیرد، از نوع بائن است نه رجعی.
- نسبت میان اجرتالمثل ایام زوجیت و نحلهتعیین اجرت المثل ایام زوجیت توأم با نحله صحیح نیست. همچنین میزان اجرت المثل ایام زوجیت توسط کارشناس تعیین می شود، برخلاف نحله که توسط دادگاه تعیین می شود.
- ضمانت اجرای عدم ابلاغ نظریه پزشکی قانونینظریه پزشکی قانونی در حکم نظر کارشناسی است و باید به طرفین دعوا ابلاغ شود تا اگر به آن اعتراضی دارند، مطرح شود. در غیر این صورت، حکم صادره نقض می شود.
- رابطه اجرتالمثل ایام زوجیت و نحلهدر صورت تعیین اجرت المثل ایام زوجیت، امکان صدور حکم به پرداخت نحله وجود ندارد.
- مطالبه همزمان شرط تنصیف دارایی و اجرتالمثلتنصیف دارایی موضوع شرط ضمن عقد نکاح با اجرت المثل ایام زوجیت قابل جمع است. عنوان: مطالبه همزمان شرط تنصیف دارایی و اجرتالمثل پیام: تنصیف دارایی موضوع شرط ضمن عقد نکاح با اجرت المثل ایام زوجیت قابل جمع است. عنوان: رابطه اجرت المثل ایام زوجیت با تنصیف دارایی پیام: شرط تنصیف دارائی یک تأسیس حقوقی جدید محسوب می شود و منافاتی با درخواست اجرت المثل ایام زوجیت توسط زوجه ندارد.
- اعتبار شرط محدود کردن حق طلاق زوجاگر در ضمن عقد نکاح شرط شده باشد که «زوج، زوجه را طلاق ندهد مگر با موافقت وی»; چنین شرطی خلاف شرع نیست زیرا زوج، حق طلاق دارد و با اختیار و رضای خود ضمن عقد این حق را محدود به موافقت زوجه کرده است.
- رابطه میان بذل حقوق مالی و احراز عسر و حرج زوجهبذل میزان قابل توجهی از حقوق مالی توسط زوجه، اماره ای بر صحت ادعای عسر و حرج وی است.
- اثر عدم تعیین تکلیف حضانت و ملاقات طفل در رأی طلاقعدم تعیین تکلیف نسبت به حضانت و ملاقات طفل مشترک، موجب نقض رأی راجع به طلاق است
- بار اثبات در دعوای استرداد وجه پرداختیدر صورت اختلاف در ظهور پرداخت وجه بر اداء دین یا اعطاء قرض، اصل بر ادای دین است و اثبات قرض بودن بر عهده خواهان است.
- دلالت تداوم زندگی مشترک بعد از طلاقادامه زندگی مشترک بعد از طلاق قرینه و اماره قوی بر رجوع زوج به زوجه در ایام عده و نیز رجوع زوجه به ما بذل مهریه است.
- درخواست طلاق زوجه به دلیل سوء رفتار ناشی از ضربوجرحتحقق وکالت در طلاق زوجه به دلیل سوء رفتار ناشی از ضرب وجرح موضوع بند 2 از شرایط عقدنامه های ازدواج و ماده 1119 قانون مدنی مقید و محدود به دفعات در باب ایراد ضرب وجرح یا ایذاء و اذیت نشده بلکه صرف اثبات سوء رفتار (حتی با یک بار ضرب وجرح) برای تحقق شرط کفایت می کند.
- تاثیر گزارش اصلاحی بر گواهی عدم امکان سازشبا صدور گزارش اصلاحی بر مبنای طلاق توافقی حاکی از بذل کلیه حقوق مالی زوجه در قبال اعطای وکالت در طلاق توسط زوج، نیازی به طرح دعوای دیگر جهت اخذ گواهی عدم امکان سازش نیست.
- مشروع بودن سهطلاقه کردن با یکلفظ در فقه حنفیچنانچه شوهر خطاب به همسر خود در یک مرتبه با سه بار تکرار لفظ طلاق طلاق طلاق، همسر خود را طلاق دهد طلاق ثلاث محقق می شود. عنوان: ادله اثبات طلاق در فقه حنفی پیام: در فقه حنفی طلاق واقع شده در خارج از دادگاه با شهادت یک مرد و دو زن اثبات می شود.
- شرایط استحقاق زوجه برای دریافت اجرتالمثلبا توجه به اینکه بر اساس بند 8 ماده 58 قانون حمایت خانواده 1391، قانون اصلاح مقررات مربوط به طلاق 1371 غیر از بند ب تبصره شش، به طور صریح نسخ شده بنابراین شرایط استحقاق دریافت اجرت المثل زمان زندگی مشترک در مواردی که زوج متقاضی طلاق است موضوعا منتفی شده است.