آرای قضایی مرتبط با ماده 401

درصورت درخواست طلاق ازجانب زوج، دادگاه باید، حتی در فرض عدم حضور خوانده، تکلیف حقوق مالی زوجه مانند مهریه و نفقه را معین نماید.

حکم طلاق به دلیل استنکاف زوج از پرداخت نفقه به استناد شرایط عقدنامه، علاوه بر لزوم استنکاف شش ماهه ازپرداخت نفقه منوط به تقاضای الزام زوج به پرداخت نفقه و عدم امکان الزام وی به انفاق است.

اگر زوج به موجب سند رسمی به زوجه وکالت در طلاق تفویض و ضمن عقد خارج لازم حق عزل وکیل و ضم وکیل را تا خاتمه عمل به مورد وکالت، از خود سلب و ساقط نموده باشد (حتی در صورتی که بنا بر اظهار زوجه عقد لازم خارجی منعقد نشده باشد با توجه به قاعده عدم استماع انکار بعد از اقرار)، عزل زوجه از وکالت اعطایی فاقد ارزش قانونی است.

دعوای طلاق به علت عسر و حرج ناشی از سوء رفتار زوج نسبت به زوجه به موجب بند 4 ماده 1130 قانون مدنی با فرض رسیدگی و صدور رأی سابق، امر حادثی است و از شمول موارد اعتبار امر مختومه خارج است.

دعوای نفی ولد فقط توسط شوهر یا کسی که ادعا شده طفل از صلب او است، ولی او مدعی است که طفل از صلب او نمی باشد، اقامه می گردد.

جنون موقعی موجب حجر است که موجب اختلال تام مشاعر و اراده شود. بنابراین هر نوع جنون که از امراض روانی بوده و موجب افسردگی شده، ولی اراده و مشاع را مختل نکند، قانونا و شرعا موجب حجر و سلب مسئولیت نیست.

دادگاه در صورت احراز ازدواج موقت، باید نسبت به تعیین میزان دقیق مهریه در حکم صادره اقدام نماید.

تعیین نحله یا اجرت المثل مخصوص موردی است که درخواست طلاق از سوی زوج باشد.

صدور رأی در دعوای طلاق بدون اخذ نظریه داوران تعیین شده توسط طرفین یا منصوب دادگاه از موارد نقض رای است.

مصداق عسر و حرج بستگی به اشخاص و وضعیت و موقعیت اجتماعی آنان در هر گروه و قشر از جامعه دارد و بی احترامی، در فشار روحی قرار دادن زوجه و بیان مطالبی که موجب اذیت و آزار زوجه شود از مصادیق عسر و حرج است.

در مورد دعوی اثبات حجر، دادگاه مکلف است تمامی تحقیقات لازم را در این باره انجام دهد و عدم انجام تحقیقات لازم موجب نقض رأی صادره خواهد بود. نظریه پزشکی قانونی در خصوص حجر یا عدم آن، مانند نظریه سایر کارشناسان واهل خبره طریقیت دارد نه موضوعیت و به عنوان یک اماره قضائی تلقی می گردد و قطعیت ندارد.

قانون صلاحیت رسیدگی به تغییر نامهای ممنوع را به هیأت های حل اختلاف ثبت احوال محول کرده و رسیدگی به سایر دعاوی مربوط به نام اشخاص در صلاحیت عام محاکم عمومی دادگستری است.

اجرت‎المثل و نحله در صورتی به زوجه تعلق می‎گیرد که در عقدنامه شرط تنصیف دارایی وجود نداشته باشد.

وکلای پایه دو مرکز امور مشاوران قوه قضائیه به استناد مفهوم مخالف ماده 25 آیینامه اجرایی ماده 187 قانون برنامه سوم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی ج.ا.ا. مصوب 1/6/81 قوه قضائیه، حق مداخله در پرونده موضوع آن اصل طلاق است را ندارند.

اگر زوجه از زوج وکالت در طلاق با حق توکیل به غیر داشته باشد و بخواهد از طریق وکیل دادگستری اقدام به اعمال وکالت خویش نماید وکیل دادگستری باید نام زوج را به عنوان خواهان بنویسد و زوجه را به عنوان خوانده. عنوان: توکیل وکالت در طلاق پیام: اگر زوجه از زوج وکالت در طلاق با حق توکیل به غیر داشته باشد و بخواهد از طریق وکیل دادگستری اقدام به اعمال وکالت خویش نماید وکیل دادگستری باید نام زوج را به عنوان خواهان بنویسد و زوجه را به عنوان خوانده.

اجرت المثل و نحله در صورتی به زوجه تعلق می‌گیرد که در خصوص امور مالی شرطی وجود نداشته باشد.

(1)- با محکومیت زوج به پرداخت نفقه معوقه بیش از ۲ سال زوجه و عدم پرداخت آن، بند اول از شرایط ضمن عقد نکاح محقق گردیده است و پرداخت آن پس از طرح دعوی طلاق نافی حق زوجه در طلاق نمی باشد. (2)- زنی که ناچار شود جهت دریافت نفقه که حق مسلم اوست به دادگاه مراجعه و پس از آمد و شدهای فراوان موفق به اخذ آن گردد، قهرا دچار عسر و حرج شده است. (3)- ترک زندگی خانوادگی در بند 8 شروط ضمن عقد نکاح، مستلزم ترک مکان خاص به معنای منزل نمی باشد؛ بنابراین نمی توان گفت با عدم شروع زندگی در منزل خاص محقق نمی شود بلکه با اجرای عقد میان زوجین زندگی مشترک آ نها شروع شده و با ترک زوجه و بلاتکلیف رها کردن وی شرط مذکور محقق گردیده است.

اگر نتیجه ازمایش ژنتیکی ( دی ان ای ) حاکی از آن باش که میدان طرفین دعوای نفی نسب رابطه برادری وجود ندارد، این امر نمی تواند بصورت اساسی نافی رابطه پدر و فرزندی باشد؛ زیرا بلحاظ فوت پدر امکان اخذ ازمایش وجود ندارد . در شمار ادله اثبات دعوی که در ماده ۱۲۵۸ قانون مدنی و ماده ۱۹۴ به بعد قانون ایین دادرسی مدنی احصای شده اند نظر کارشناس نسبت به اقرار و اسناد رسمی از اهمیت کمتری برخوردار می باشد.