آرای قضایی مرتبط با ماده 198
قانون آیین دادرسی مدنی — ۹۷۷ مورد
در صورتی که حق یا دینی بر عهده کسی ثابت شد، اصل بر بقای آن است مگر اینکه خلاف آن ثابت شود.
- مسئولیت مدنی به نسبت میزان تقصیر - خسارت تأخیر تأدیه1- در صورت ایراد خسارت به تسبیب (آتش افروزی و سرایت به ملک همسایه) مسئولیت به نسبت میزان تقصیر ارتکابی مسبب خواهد بود. 2- مسئول مکلف است خسارت تاخیر تادیه پرداخت خسارت را با محاسبه از زمان تقدیم دادخواست پرداخت نماید.
- خسارت تاخیر تادیه بیش از نرخ تورممطالبه خسارت تأخیر تأدیه به نرخی بیش از نرخ تورم اعلامی بانک مرکزی ربوی محسوب و محکوم به بطلان است و دادگاه تا مبلغ نرخ تورم اعلامی مذکور رأی صادر می کند.
- حدوث فورس ماژور رافع مسئولیت استماده 522 قانون آیین دادرسی مدنی، در خصوص مطالبه خسارت تاخیر تادیه، منصرف از ارز خارجی است.
- مبدا محاسبه خسارت تأخیر در انجام تعهدخسارت ناشی از تأخیر در انجام تعهد قبل از صدور حکم دادگاه دین قطعی و مسلم تلقی نمی شود بنابراین تا تاریخ صدور حکم دادگاه خسارت تأخیر تأدیه به آن تعلق نمی گیرد.
- محکومیت بیمه به پرداخت خسارت تاخیر تادیهاگر بر اساس رأی دادگاه، مقصر در ایجاد حادثه وسیله نقلیه موتوری زمینی اقدام به پرداخت دیه به مصدومین نماید نمیتواند برای جبران آنچه که پرداخته است به استناد قانون بیمه اجباری مسئولیت دارندگان وسایل نقلیه موتوری زمینی در مقابل اشخاص ثالث به شرکت بیمه مراجعه نماید.
- اثر بازداشت ملک بر دعوی الزام به تنظیم سند اجاره و انتقال سرقفلیچنانچه ملک موضوع دادخواست توسط دیگری بازداشت شده باشد، از آنجا که بازداشت اعم از عرصه و اعیان و منافع متصور تلقی می گردد، تا قبل از رفع بازداشت دعوی الزام به تنظیم سند اجاره و انتقال رسمی سرقفلی به مستأجر ملک قابل استماع نیست.
- قائم مقامی در تقاضای تخلیه مورد اجاره تجاری به علت انتقال به غیرچنانچه مورد اجاره قبل از انتقال ملک به مالک جدید بدون مجوز به غیر منتقل شده باشد، حق فسخ و تخلیه مورد اجاره به مالک جدید منتقل نمی شود و این حق با انتقال ملک ساقط می شود.
- مرجع صالح به رسیدگی پس از تجویز اعاده دادرسیعدم پرداخت دستمزد کارشناس منتخب دادگاه، از سوی مدعی جعل سند، نشانگر اصالت داشتن سند مورد ایراد است.
- اصل بر پرداخت نفقه در طول زندگی مشترکهنگامی که زوجین با هم زیر یک سقف زندگی میکنند، اصل بر پرداخت نفقه است.
- مسئولیت متصدی حمل و نقل هواییعدم رعایت نکات ایمنی و فنی که موجب فساد محموله شود از سوی متصدی حرفه ای حمل و نقل هوایی که شرایط نگهداری کالا به اطلاع او رسیده است، تقصیر در حکم عمد میباشد و موجب مسئولیت وی است.
- ضمانت از چک در ورقه جداگانهضمانت از چک در قرارداد جداگانه، موجب ایجاد مسئولیت تضامنی برای ضامن خواهد بود.
- مبدا خسارت تاخیر تادیه در چک به عوان سند عادیچکی که بابت تضمین در قرارداد صادر شده است در صورت تحقق شروط مقید در قرارداد، به مالکیت دارنده در آمده و قابلیت مطالبه را دارد.
- میزان مسئولیت اسباب ایجاد خسارت، بر اساس درجه تقصیردر دعاوی حمل و نقل در صورت تعدد اسباب ایراد خسارت و امکان تعیین درجه تقصیر هر کدام از اسباب در وقوع حادثه زیانبار، میزان مسئولیت، بر اساس میزان تقصیر خواهد بود.
- دادگاه صالح در دعوا علیه شعب و نمایندگی های شرکت بیمهخسارت تأخیر انجام تعهد در صورتی قابل مطالبه است که خواهان نیز تعهدات قراردادی خود را ایفاء کرده باشد.
- خسارت تأخیر تأدیه خواسته ارزیارز وجه رایج کشور نیست و خسارت تأخیر تأدیه به آن تعلق نمی گیرد.
- دادگاه صالح در دعوای ناشی از تعهدات شرکت در مقابل اشخاص خارج از شرکتدادگاه مطالبه خسارت تأخیر تأدیه را تا زمان تقدیم دادخواست می پذیرد و تقاضای محکومیت تا زمان اجرای حکم پذیرفته نیست.
- حدود اختیار وکیل در انتقال مبیع به پایین تر از قیمت روزچنانچه خواهان وکالت نقل و انتقال ملکی را به خوانده داده باشد و در آن شرط شده باشد که وکیل میتواند آن را به هر فردی و به هر مبلغی مورد معامله قرار دهد ، موکل می تواند صرفا مبلغ مندرج در سند رسمی انتقال را مطالبه کند نه قیمت واقعی به نرخ روز ملک را.
- رد ترکه بعد از قبول آنهر کدام از ورثه که ترکه را قبول کرده باشند میتوانند قبل از تصرف در ترکه آن را رد نمایند و بعد از رد هیچ تکلیفی در مورد دیون متوفی خارج از میزان ترکه ندارند.
- اثر اسقاط قراردادی حق سرقفلی بر حق کسب و پیشهاسقاط حق سرقفلی یا حق کسب و پیشه مشمول قانون 1356 در قرارداد اجاره معتبر نیست و حق کسب و پیشه برای مستأجر باقی است، حتی اگر به تعبیری حق سرقفلی منتفی تلقی شود.
- صلاحیت دادگاه های عمومی در مطالبه بهای املاک تملک شده توسط دولتجهت دریافت بهای املاک متصرفی از دولت یا نهادهای عمومی که بودجه دولتی دارند، ابتدا باید اصل استحقاق در دیوان عدالت اداری مشخص گردد و سپس در دادگاه عمومی بهای املاک درخواست شود.
- نحوه احراز میزان خسارت ادعایی در غیاب خواندهعدم حضور و پاسخگویی و اعتراض خوانده، موجب نمی شود که دادگاه بدون تحقیق تمامی ادعاهای خواهان را بپذیرد. مشخصا در مورد خسارت وارده از جرم دادگاه برای محکومیت به پرداخت خسارت باید از طریق کارشناس میزان خسارت را تعیین نماید.
- ضمانت اجرای عدم ذکر جهات تجدیدنظر خواهی در دادخواست تجدیدنظر خواهیدر دادخواست یا لایحه تجدیدنظرخواهی جهت تجدیدنظر خواهی مطابق با ماده 348 قانون آیین دادرسی مدنی باید ذکر شود، چرا که تجدید نظر نیز از این جهت شبیه اعاده دادرسی است و در صورت عدم ذکر جهت تجدیدنظرخواهی قرار عدم استماع دعوای تجدیدنظر صادر میشود.
- ضمانت اجرای عدم ذکر جهات تجدیدنظر خواهی در دادخواست تجدیدنظر خواهیعدم ذکر جهت یا جهات تجدیدنظر خواهی مقرر در ماده 348 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی موجب عدم استماع تجدیدنظر خواهی است.
- شرط فسخ نکاح به دلیل بیماری روانی زوجهملاک و معیار شرایط فسخ نکاح، وجود اوصاف خاص از جمله عدم سلامت روحی و روانی زوجه قبل از وقوع عقد نکاح می باشد؛ بنابراین، اگر شرایط روحی زوجه از ابتدای ازدواج شامل رفتار غیر معقول و غیر متعارف نباشد و به مرور زمان به دلیل زایمان یا سایر موقعیت های زندگی مشترک در حد پیشرفته ظاهر شده باشد از مصادیق فسخ نکاح نیست.
- تکلیف دیوان عالی در صورت فرجام خواهی در مهلت تجدید نظرخواهیدر صورتی که فرجام خواهی در مهلت تجدیدنظرخواهی صورت گرفته باشد دیوان عالی مواجه با تکلیفی نیست و پرونده را از طریق دادگاه بدوی به دادگاه تجدیدنظر ارسال می دارد.