نشست‌های قضایی

در صورتی که وصیت به یکی از سه طریق: رسمی، سری و خودنوشت تنظیم نشود و موصی، وصیت خود را توسط یک نفر دیگر تحریر و امضا کند، اعتبار این وصیت نامه تا چه حد است؟ نظر هیئت عالی: به موجب ماده ۲۷۶ قانون امور حسبی یکی از اقسام وصیت نامه، وصیت نامه خودنوشت است که بر طب

با توجه به بند (۳) ماده ۱۴۸ قانون اجرای احکام مدنی و همچنین قانون مشابه امور حسبی که برای مهر زن از لحاظ دیون ممتاز بودن میزان مشخصی تعیین شده است، آیا سقف تعیین شده معتبر می باشد یا تغییر پیدا کرده است؟ نظر هیئت عالی: امتیاز یا حق تقدمی که قانون گذار به شرح

در طلاقی که زن حق رجوع به مهر بذل شده را دارد، آیا می تواند قبل از صدور حکم طلاق و اجرای آن، حق رجوع به مهر را از خود ساقط کند؟ نظر هیئت عالی: بند (۳) ماده ۱۱۴۵ قانون مدنی به صراحت اشاره به حق رجوع زوجه به عوض پس از وقوع طلاق دارد. بنابراین، وقتی به حکم قانون

هرگاه زوجه به دلیل استنکاف زوج از پرداخت نفقه، به استناد شرط ضمن عقد تقاضای اذن اعمال وکالت طلاق را بنماید، لیکن در مرحله تجدیدنظر به طور کلی از دعوای خود صرف نظر نماید و دادگاه تجدیدنظر به استناد بند (ج) ماده ۳۵۸ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در

مطابق ماده ۱۲۰۶ قانون مدنی، زوجه در هر حال می تواند برای نفقه زمان گذشته خود اقامه دعوا نماید، ولی اقارب فقط نسبت به آتیه می توانند مطالبه نفقه کنند. الف: در صورت مطالبه نفقه توسط یکی از اقارب، نحوه، زمان و تاریخ پرداخت نفقه چگونه تعیین خواهد شد؟ به عبارت دیگ

چنان چه معامله ای با شرایط ماده ۱۹۰ قانون مدنی (با عنوان مبایعه نامه) و به صورت عادی انجام شود و ضمن معامله قسمتی از ثمن معامله (مثلا یک سوم ثمن) پرداخت و مابقی ثمن شرط گردد تا در زمان تنظیم سند در دفترخانه پرداخت شود و زمان تنظیم سند نیز مثلا ۴ ماه بعد از تار

رابطه بین قاضی شورا با دادگاه اجراکننده حکم از حیث اجرای پرونده به چه نحو می باشد؟ نظر هیئت عالی: نشست قضایی (۲) مدنی: نظر به این که صدور اجراییه حسب ماده ۵ قانون اجرای احکام مدنی، با دادگاه نخستین است، در موضوع سوال اصولا مدیر اجرای دادگاهی که اجراییه صادر ک

فردی به شخصی که راه عبوری به ملک خویش نداشت راه عبوری به عرض نیم متر و در طول مشخص داده و اجازه عبور لوله آب را نیز اعطا کرده است. در حال حاضر دارنده حق عبور می خواهد با کابل زمینی برق هم ببرد و واگذارکننده راه مخالف است. تکلیف چیست؟ نظر هیئت عالی: نشست قضایی

احدی از ورثه دادخواست تقسیم سهم الارث داده است. در مورد یک قطعه زمین احدی از خواندگان (ورثه) سند رسمی ابرازی داشته و مدعی است آن قطعه زمین جزء ماترک نبوده و وی مالک آن است. دادگاه چگونه باید تعیین تکلیف نماید؟ (همچنین ورثه که مدعی عدم مالکیت وی بوده اند). نظر

با توجه به ماده ۱۲۳ قانون امور حسبی که امین عاجز را به منزله وکیل نامبرده تلقی کرده است، آیا امین شخص عاجز حق اقامه دعوا و دخالت در دعوا به وکالت از او را دارد؟ در صورت مثبت بودن پاسخ، اوراق قضایی باید به امین ابلاغ شود یا به شخص عاجز؟ نظر هیئت عالی: نشست قضا

فردی به عنوان خریدار دادخواست اثبات وقوع بیع یک قطعه زمین با ثمن پانصد میلیون ریال را به طرفیت فروشنده تقدیم دادگاه نموده است. در مرحله رسیدگی هر دو نفر اصل وقوع معامله را قبول دارند ولی از ناحیه فروشنده قولنامه ای ابراز شده که ثمن معامله ششصد و پنجاه میلیون ر

در فرضی که معامله باطل است، باید قیمت روز معامله لحاظ شود یا مدعی بطلان محق در مطالبه خسارت نیز می باشد؟ نظر هیئت عالی: نشست قضایی (۳) مدنی: گرچه سوال مبهم است لیکن مسلم است که در فرض آشکار شدن بطلان معامله هر یک از طرفین ملزم به رد مالی می شود که در نتیجه مع

اگر شخصی در ملک غیر با اجازه مالک، بنایی احداث کرده و برای اعیان آن سند مالکیت دریافت کند، آیا پس از تخریب اعیانی، شخص مذکور می تواند مجددا در زمین غیر، احداث بنا نماید؟ نظر هیئت عالی: بر حسب مقررات ماده ۳۸ قانون مدنی، مالکیت زمین مستلزم مالکیت فضای مجازی آن

پس از خراب شدن عین مستأجره در زلزله، مستأجر بدون اجازه و اذن موجر بنا را از نو ساخت، آیا دعوای الزام موجر به ساخت عین مستأجره مسموع می باشد؟ آیا می توان موجر را ملزم به احداث بنا کرد؟ نظر هیئت عالی: به موجب ماده ۴۹۶ قانون مدنی، عقد اجاره به واسطه تلف شدن عین

خواهان به عنوان پدر طفل در مورخ ۱۳۷۶/۶/۱۷ طی دادخواست تقدیمی تقاضای استرداد فرزند خود از خوانده را به عمل آورده است. دادگاه طی دادنامه مورخ ۱۳۷۶/۸/۱۷ حکم به استرداد و تحویل فرزند خواهان را صادر نموده و به طرفین ابلاغ گردیده است. محکوم له طی لایحه ای (فاقد شمار

با توجه به بند (۲) ماده ۳۶۲ قانون مدنی که بیان نموده است؛ عقد بیع بایع را ضامن درک مبیع و مشتری را ضامن درک ثمن قرار می دهد ، شرط عدم مسئولیت فروشنده در خصوص ضمان درک مبیع در ضمن عقد بیع چه اثری دارد؟ نظر هیئت عالی: شرط عدم مسئولیت فروشنده در خصوص ضمان درک در

در اجرای احکام مدنی، اگر محکوم علیه مستخدم دولت باشد، آیا باید طبق ماده ۹۶ قانون اجرای احکام مدنی نسبت به اجرای حکم اقدام نمود و یا در صورت نداشتن مال یا اموال پس از درخواست محکوم له بازداشت شود؟ نظر هیئت عالی: نشست قضایی (۳) مدنی: ماده ۹۶ قانون اجرای احکام م

شخصی طی وکالت نامه رسمی و بلاعزل انتقال ملکی را به خود یا دیگری وکالت داده است و بعد از وکالت نامه مزبور مبایعه نامه عادی نیز در خصوص ملک موصوف تنظیم شده که به امضای طرفین رسیده است. چنان چه ثمن این معامله از قیمت عادله روز کمتر باشد آیا می شود تحت عنوان عدم ر

شخصی به وکالت از قیم چند نفر صغیر اقدام به فروش ملکی متعلق به صغار می نماید و کلیه مراحل زیر نظر اداره سرپرستی صورت می گیرد. چند سال بعد از وقوع معامله یکی از صغار با تقدیم دادخواست و ارائه گواهی رشد که تاریخ آن مقدم بر تاریخ وقوع بیع می باشد، تقاضای صدور حکم

طبق ماده ۶۷۹ قانون مدنی؛ موکل می تواند هر وقت بخواهد وکیل را عزل کند مگر این که وکالت وکیل و یا عدم عزل در ضمن عقد لازمی شرط شده باشد . اگر زوج چنین وکالتی به زوجه بدهد که هر وقت بخواهد خود را مطلقه نماید، آیا زوج می تواند بدون اذن وکیل شخصا زوجه را مطلقه نمای

فروشنده ملکی را به خریدار می فروشد، در قسمت ملاحظات قرارداد اضافه می شود: در صورتی که غیر از دولت هر کس دیگر مدعی شود، فروشنده باید به قیمت روز جوابگوی خریدار باشد ، آیا متن فوق شرط ضمن عقد محسوب می شود یا توافق علی حده؟ آیا تبری از ضمان درک جایز است؟ نظر هیئ

شخصی با حضور در دادسرا، اعلام کرده فرزندش محجور است و نمی تواند جهت دریافت سهام عدالت مراجعه کند و همسرش نیز از ناحیه پا فلج می باشد و تقاضای اقدام قانونی جهت حل مشکلش را نموده است. در دایره سرپرستی با پزشک و فرماندهی پاسگاه مکاتبه شده است. شخص در مرجع انتظامی

آیا با وجود اقرار، جلب نظر کارشناسی در امور تخصصی اجباری است؟ اگر بین اقرار و نظر کارشناسی تناقض باشد، تکلیف چیست؟ نظر هیئت عالی: نشست قضایی (۵): ارزیابی و اعتبار دلایل از جمله اقرار، همان گونه که در ماده ۱۲۷۶ قانون مدنی تصریح شده است و ماده ۱۲۷۷ قانون مرقوم

شخصی محوطه ای را اجاره کرده و چند غرفه را به دیگران برای مشاغل مختلف واگذار کرده است (اجاره داده است). موجر به جهت انتقال و تغییر موضوع توسط مستأجر، تقاضای تخلیه داده است و دادگاه بدوی دعوا را مورد پذیرش قرار داده است، آیا رأی دادگاه بدوی صحیح است؟ نظر هیئت ع

بعد از انحلال و اتمام عملیات تصفیه در یک شرکت سهامی عام، یکی از طرفین معامله با آن شرکت، دعوای اثبات اقاله معامله یک قطعه زمین مورد معامله با شرکت مذکور را مطرح می کند، با توجه به موازین حقوقی، خوانده دعوا چه شخص یا اشخاصی خواهد بود؟ نظر هیئت عالی: ادعای یکی

آیا خواسته الزام به تنظیم سند رسمی انتقال اراضی کشاورزی قابل استماع در دادگاه است؟ مستند به مواد قانونی پاسخ فرمایید؟ نظر هیئت عالی: نشست قضایی (۱) مدنی: با توجه به مواد ۱۴۷ و ۱۴۸ اصلاحی قانون ثبت و این که از جمله اهداف تصویب مواد اصلاحی مزبور، تعیین وضعیت ثب

در قبول دادخواست اثبات وقوع بیع یا تحویل مبیع، آیا با قبول دادخواست و بررسی آن، حکم به اثبات وقوع بیع و تحویل مبیع صادر می شود یا به دلیل این که قبول این نوع دادخواست و رسیدگی به آن خلاف قانون ثبت در امور غیرمنقول می باشد، قرار رد دادخواست صادر می شود؟ نظر هی

اگر زوج و زوجه در مراجعه به دادگاه برای دریافت گواهی عدم امکان سازش و مطلقه کردن خویش وکالت داده باشد، آیا دعوای زوجه به وکالت از زوج به طرفیت خودش وجاهت دارد؟ در فرضی که وکالت در توکیل نیز داشته باشد و وکیل اختیار کند، آیا دعوای وکیل انتخابی زوجه به طرفیت زو

مستأجری علی رغم سلب حق انتقال به غیر، ثلث حق کسب و پیشه را به احد از فرزندان خود وصیت می کند. چنان چه بعد از فوت، مورد وصیت قبول شود، وضعیت حقوقی آن چگونه است و آیا تخلیه به لحاظ انتقال به غیر صحیح است؟ نظر هیئت عالی: وصیت ثلث منافع و حق کسب و پیشه به احد از

شخصی در زمان حیات خود مقداری از زمین زراعتی خویش را به شخص ثالثی هبه می‌نماید و در زمان تنظیم هبه‌نامه چند شرط قید می‌نماید؛ در یک بند اعلام می‌کند متهب حق واگذاری یا فروش به غیر را ندارد و در بند دیگر اعلام می‌نماید، شخصی که این مال به او هبه شده، حق هرگونه ت