آرای قضایی مرتبط با ماده 29
قانون حمایت خانواده — ۴۴۵ مورد
دادگاه ضمن رای خود با توجه به شروط ضمن عقد و مندرجات سند ازدواج، تکلیف جهیزیه، مهریه و نفقه زوجه، اطفال و حمل را معین و همچنین اجرت المثل ایام زوجیت طرفین مطابق تبصره ماده (336) قانون مدنی تعیین و در مورد چگونگی حضانت و نگهداری اطفال و نحوه پرداخت هزینه های حضانت و نگهداری تصمیم مقتضی اتخاذ می کند. همچنین دادگاه باید با توجه به وابستگی عاطفی و مصلحت طفل، ترتیب، زمان و مکان ملاقات وی با پدر و مادر و سایر بستگان را تعیین کند. ثبت طلاق موکول به تادیه حقوق مالی زوجه است. طلاق درصورت رضایت زوجه یا صدور حکم قطعی دایر بر اعسار زوج یا تقسیط محکوم به نیز ثبت می شود. در هرحال، هرگاه زن بدون دریافت حقوق مذکور به ثبت طلاق رضایت دهد می تواند پس از ثبت طلاق برای دریافت این حقوق از طریق اجرای احکام دادگستری مطابق مقررات مربوط اقدام کند.
- تاثیر عدم آغاز زندگی مشترک در مطالبه نفقهتعهد به پرداخت نفقه از زمان انعقاد نکاح بر ذمه زوج مستقر می شود و عدم آغاز زندگی مشترک خللی در این تعهد ایجاد نمی کند.
- وضعیت پرداخت مهریه در فرض تقاضای طلاق از سوی زوجدر فرض تقاضای طلاق از سوی زوج، وی موظف به پرداخت کامل مهریه همزمان با اجرای طلاق است؛ حتی اگر حکم بر پرداخت مهریه یا تقسیط آن، سابقا صادر شده باشد.
- مطالبه همزمان نحله و اجرتالمثلامکان استحقاق هم زمان زوجه برای نحله و اجرت المثل وجود ندارد و با صدور حکم در خصوص یکی، دیگری منتفی می شود.
- طرح دعوای اعسار زوج در ضمن دعوای طلاقدعوای اعسار زوج در ضمن دعوای طلاق مطرح شده از جانب وی، قابل پذیرش نیست.
- تکلیف مهریه عند الاستطاعه در هنگام طلاقدر هنگام طلاق مهریه هرچند عندالاستطاعه باشد باید پرداخت شود
- ماهیت مقررات راجع به نحله و اجرتالمثلتعیین اجرت المثل و یا پرداخت رقمی بابت نحله در صورت طلاق، در جهت رعایت حقوق زنان در جامعه اسلامی ایران وضع شده است نه از بابت احوالات شخصیه افراد؛ لذا مستثنی شدن برخی از افراد ملت از حکم عام قانون نیاز به صراحت قانونی دارد. بنابراین اگر در مذهب حنفی نحله و اجرت المثل تعلق نگیرد بازهم زوجه مستحق آن خواهد بود.
- حق ملاقات نوه توسط پدربزرگ و مادربزرگپدربزرگ و مادربزرگ طفل به عنوان اقارب حق ملاقات با طفل تحت حضانت والدین را دارند.
- تاثیر عقیم بودن زوج بر تحقق عسر و حرج زوجهدرصورتی که کمتر از پنج سال از ازدواج زوجین گذشته باشد، صرف بچه دار نشدن زوج در این مدت و حتی عقیم بودن وی موجب عسر و حرج زوجه نبوده و درخواست طلاق از ناحیه وی به دلیل مذکور محکوم به بطلان است و زوجه می تواند پس از انقضاء پنج سال از ازدواجشان در صورت بچه دار نشدن زوج از شرط مربوطه در عقدنامه استفاده کند.
- تقاضای کاهش مابذل در طلاق خلعاگر زن در طلاق خلع بخشی از مهریه خود را بذل کند، تقاضای کاهش مابذل در مرحله تجدیدنظر مسموع نیست.
- نبود خلاصه جریان پروندهصرف اقرار زوج به اعتیاد در گذشته، منجر به تحقق شرط ضمن عقد و وکالت زوجه در طلاق نمی باشد و در صورت عدم اعتیاد وی در زمان طرح دعوا، وجود اعتیاد مضر به زندگی خانوادگی ثابت نمی گردد.
- ارتباط اجرت المثل با نحلهاجرت المثل و نحله در طول یکدیگر قرار دارند و در صورتی نحله به زوجه تعلق می گیرد که اجرت المثل مورد حکم قرار نگرفته باشد.
- وضعیت شرط عندالاستطاعه بودن مهریه در فرض انحلال نکاحشرط پرداخت عندالاستطاعه مهریه، شرط ضمن العقد نکاح محسوب می شود بنابراین اعتبار این شرط تا زمانی است که رابطه زوجیت تداوم داشته باشد و با طلاق، اعتبار این شرط از بین می رود.
- شرط درخواست طلاق به دلیل اعتیاد زوجصرف اعتیاد زوج به مواد مخدر از موجبات طلاق محسوب نمی شود بلکه اعتیاد زوج، در شرایطی که مخل مبانی خانواده باشد، از موجبات طلاق است.
- قلمرو داراییهای مشمول شرط تنصیفاموالی که از طریق ارث در مالکیت زوج استقرار یافته، اموال تحصیل شده در دوران زوجیت که حاصل تلاش و کوشش طرفین بوده، محسوب نشده و مشمول شرط تنصیف دارایی زوج نیست.
- اعتبار شرط پرداخت مهریه عندالاستطاعهشرط پرداخت مهریه به صورت عندالاستطاعه صحیح است لیکن اعتبار آن تا زمان پایداری عقد نکاح است و در صورت انحلال نکاح، شرط مندرج در آن نیز از بین می رود و مرد باید مهریه را پرداخت کند.
- وضعیت دادرسی طلاق بدون اخذ نظر داورانصدور رای بدون اخذ نظر داوران در دعوای طلاق، از موارد نقض رای در دیوان عالی کشور محسوب می شود.
- درخواست طلاق به دلیل محکومیت کیفری زوجچنانچه زوج به جهت ارتکاب بزه مزاحمت برای بانوان، غیابا، به شش ماه حبس محکوم و مهلت واخواهی و تجدیدنظر سپری شده باشد؛ این امر از موارد تخلف بند 9 شروط ضمن عقد نکاح و تحقق وکالت در طلاق برای زوجه محسوب می شود.
- درخواست طلاق به دلیل عدم امکان باروری زوجدر صورت ناباروری طبیعی زوج، هرچند امکان معالجه از طریق مراکز درمان نازایی وجود داشته باشد، مورد از موارد تحقق شروط ضمن عقد نکاح جهت اعمال وکالت در طلاق محسوب می شود.
- اثر اعلام تمکین زوجه ناشزه بر شرط تنصیفارسال اظهارنامه زوجه ناشزه مبنی بر آمادگی برای تمکین، پس از طرح دعوای طلاق زوج، آثار مترتب بر تخلف وی را زایل نکرده و مستحق شرط تنصیف نیست.
- مطالبه همزمان اجرتالمثل و شرط تنصیفاعمال شرط تنصیف دارایی زوج، مانع استحقاق زوجه نسبت به اجرت المثل ایام زندگی مشترک نخواهد بود.
- شرایط بذل در طلاق خلعاجرت المثل ایام زوجیت، تا زمانی که به اثبات نرسیده، حقی احتمالی است و بذل حق احتمالی، برای طلاق خلع کافی نیست.
- تاثیر عدم تمهید لوازم زندگی مشترک بر عسروحرج زوجهعدم فراهم آوردن مسکن و لوازم زندگی مشترک برای مدت نسبتا طولانی از ناحیه زوج و در نتیجه بلاتکلیفی زوجه از مصادیق عسر و حرج زوجه محسوب می گردد.
- درخواست طلاق بهدلیل سوء معاشرت زوجاثبات سوء معاشرت زوج و وجود کراهت زوجه از وی، قبل از شروع زندگی مشترک امکان پذیر نیست.
- نسبت میان اجرتالمثل ایام زوجیت و نحلهتعیین اجرت المثل ایام زوجیت توام با نحله صحیح نیست. همچنین میزان اجرت المثل ایام زوجیت توسط کارشناس تعیین می شود، برخلاف نحله که توسط دادگاه تعیین می شود.
- دعوای اعسار از حقوق مالی مندرج در گواهی عدم امکان سازشحقوق مالی زوجه در حکم طلاق مصداق محکوم به محسوب نمی شود تا دعوی اعسار نسبت به آن مقبولیت قانونی داشته باشد بلکه از الزامات قانونی زوج بوده که در صورت اجرای صیغه طلاق ملزم به پرداخت آن خواهد بود و در صورت عدم اجرای صیغه طلاق، این الزام قانونی وی منتفی می شود بنابراین دعوی اعسار نسبت به متفرعات حکم طلاق مسموع نیست.