آرای قضایی مرتبط با ماده 522
قانون آیین دادرسی مدنی — ۳۱۸ مورد
در دعاویی که موضوع آن دین و از نوع وجه رایج بوده و با مطالبه داین و تمکن مدیون، مدیون امتناع از پرداخت نموده، در صورت تغییر فاحش شاخص قیمت سالانه از زمان سررسید تا هنگام پرداخت و پس از مطالبه طلبکار، دادگاه با رعایت تناسب تغییر شاخص سالانه که توسط بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران تعیین میگردد محاسبه و مورد حکم قرار خواهد داد مگر اینکه طرفین به نحو دیگری مصالحه نمایند.
- مطالبه قیمت روز ملک تصرف شده از سوی شهرداری و اجرتالمثل آنچنانچه شهرداری به علت نیاز عمومی ملکی را تصرف کند، مالک مستحق دریافت بهای عادله روز (زمان رسیدگی به دعوی) ملک است و نیازی به صدور رای توسط دیوان عدالت برای احراز استحقاق نیست ولی مالک حقی نسبت به مطالبه اجرت المثل زمان تصرف تا زمان پرداخت بهای ملک ندارد.
- میزان غرامت در صورت مستحق للغیر در آمدن مبیعدر صورت مستحق للغیر در آمدن مبیع، خریدار علاوه بر دریافت اصل ثمن، مستحق دریافت مابه التفاوت ثمن از زمان انعقاد قرارداد تا زمان استیفاء کامل آن مطابق شاخص اعلامی بانک مرکزی است.
- ایفای دین از جانب غیر مدیوندر فرضی که شخص ثالث به حکم ضرورت و برای استفاده و انتفاع مالکانه از مال مورد انتقال ناگزیر از پرداخت دین مالک اولیه باشد،پس از پرداخت دین، حق رجوع به مدیون را خواهد داشت هر چند که پرداخت دین با اذن و اجازه مدیون اصلی نبوده باشد.
- وضعیت امضای ظهر سند تجاریصرف امضا ظهر چک، عرفا، دلالت و ظهور در ضمانت در پرداخت وجه چک داشته و در صورتی ظهرنویسی تلقی می شود که صراحتا موضوع ظهرنویسی در ظهر چک قید گردد. لذا مواعد و شرایط مذکور در مواد 315 و 286 قانون تجارت از جمله مواعد مربوطه، در مورد دعوی علیه ضامن جاری نیست.
- وضعیت امضای ظهر سند تجاریدر اسناد تجاری، امضای ظهر سند دلالت بر ضمانت دارد و تلقی آن به عنوان ظهرنویسی نیازمند تصریح است.
- مسیول و میزان مسیولیت وی نسبت به تخریب املاک مجاور در عملیات ساختمانیمجری عملیات ساختمانی (پیمانکار) به عنوان مباشر در تخریب غیر اصولی ملک و ایراد خسارت به املاک مجاور مسیول است و پرداخت اجرت محل ملک ساکنین املاک مجاور در مدتی که امکان ادامه تصرف آنها در ملک خود را ندارند، بر عهده دارد. مهندس مشاور، هر چند در نظارت خود قصور کرده باشد، مسیولیتی دراین باره ندارد چون نهایتا مسبب در ایراد خسارت محسوب می شود و با توجه به عمل مباشر، مسیولیتی متوجه او نیست.
- عدم تعلق خسارت تاخیر تادیه به پول خارجیخسارت تاخیر تادیه مذکور در قانون آیین دادرسی مدنی مربوط به وجه رایج کشور (ریال) است و شامل پول های خارجی نمی شود.
- مطالبه خسارت تاخیر تادیه نسبت به رد مال کیفریمحکومیت به عودت ثمن پرداختی بابت بیع که با عنوان رد مال توسط دادگاه کیفری صادر شده مشمول مقررات ناظر بر خسارت تاخیر تادیه موضوع ماده 522 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امورمدنی نمی شود.
- نحوه طرح دعوی جلب ثالث در تجدید نظرخواهیدر مرحله تجدیدنظرخواهی چون مراتب دعوی و دفاعیات طرفین دقیقا مشخص است لذا جلب ثالث می بایست همراه با تقدیم تجدیدنظرخواهی در قالب دادخواست جلب ثالث مطرح گردد و صرف ابراز جلب ثالث در لایحه تجدید نظرخواهی کفایت نمی کند.
- ملاک تفکیک توافق نسبت به خسارت عدم انجام به موقع تعهد و خسارت تاخیر تادیهتوافقات طرفین در مورد ضمانت اجرای عدم پرداخت وجه تحت عنوان وجه التزام موضوع ماده 230 قانون مدنی مورد پذیرش نیست و در این باره طرفین نمی توانند به چیزی بیشتر از خسارت تاخیر تادیه مقرر در ماده 522 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی توافق نمایند.
- ماهیت قراردادهای پیش فروش ساختمانقراردادهای پیش فروش ساختمان از مصادیق بیع کلی در معین و لازم الاتباع است.
- اعتبار شهادت اقربای نسبی و سببی مدعیشهادت اقربای نسبی و سببی مدعی برای اثبات دعوی معتبر است
- خسارت تاخیر تادیه دیون دولتخسارت تاخیر تادیه در حقوق و دستمزد و اضافه کاری و غیره، در مورد اشخاص حقوق عمومی پیش بینی نشده است.
- اثر امضای اسناد تعهدآور شرکت توسط مدیرعامل بر خلاف اساسنامهامضای مدیر عامل شرکت در اسنادتعهدآور، هرچند مغایر مفاد اساسنامه مبنی بر لزوم امضای همزمان مدیر عامل و رییس هیات مدیره در خصوص اسنادتعهدآور باشد، در مقابل اشخاص ثالث نافذ و معتبر می باشد.
- (1)- اثر خط زدن حواله کرد چک (2)- شرایط ظهرنویسی اسناد تجاریخط زدن حواله کرد چک به معنی عدم قابلیت انتقال آن به غیر است. عمل خلاف، فاقد اثر انتقال صحیح است. علاوه بر این ظهرنویسی با قید مشخصات ظهرنویس و امضاء ظهرنویس صورت می گیرد و صرف زدن مهر شرکت در ظهرچک به منزله انتقال صحیح و ظهرنویسی صحیح نیست. لذا در این موارد، ثالث حق مطالبه وجه سند مزبور را ندارد.
- زمان مطالبه مبنای محاسبه خسارت تاخیر تادیهخسارت تاخیر تادیه وجه نقد از تاریخ مطالبه، به داین تعلق می گیرد و چنانچه دلیل بر مطالبه سابق بر تقدیم دادخواست نباشد، خسارت از تاریخ تقدیم دادخواست محاسبه می شود.
- خسارت تاخیر تادیه اجرتالمثلاجرت المثل یک دین، ثابت شده نیست و قبل از دعوی، میزان آن محرز نیست، لذا نمی توان هنگام تقدیم دادخواست مطالبه اجرت المثل، خسارت تاخیر تادیه آن را نیز مطالبه کرد.
- عدم پذیرش دادخواست اعسار از تاجراشتغال به خرید و فروش وسایل دندانپزشکی عمل تجاری است و دعوای اعسار از تاجر پذیرفته نیست.
- مصداق دلیل مکتوم در اعاده دادرسیدلیل مکتوم باید در جریان دادرسی موجود باشد تا بتواند موجب اعاده دادرسی شود و نامه ای که پس از صدور رای صادر شده از مصادیق دلیل مکتوم نیست.
- ابطال سند رسمی انتقالایرادات راجع به معامله پایه، در قبال دارنده با حسن نیت سند تجاری مسموع نیست.
- عدم تعلق خسارت تاخیر تادیه به ارزخسارت تاخیر تادیه مقرر قانونی فقط در مورد عدم پرداخت ریال موضوعیت دارد و در موردی که طلب به ارز خارجی باشد تعلق نمی گیرد.
- مبداء محاسبه استحقاق خسارت تاخیر تادیهخسارت تاخیر تادیه از تاریخ مطالبه وجه نقد محاسبه می گردد و نه از تاریخ استحقاق طلبکار به دریافت وجه.
- (1)- اثر اعلام گذشت زیان دیده در رجوع به بیمه گر (2)- شرایط رجوع بیمه گر به راننده مسیول حادثه فاقد گواهینامهدر صورتی که زیان دیده از تصادف وسیله نقلیه، نسبت به کلیه دعاوی خود اعم از حقوقی و کیفری و ضرر و زیان اعلام گذشت نماید، استحقاق مطالبه وجه از شرکت بیمه گر وسیله نقلیه را ندارد و چنانچه شرکت بیمه پس از این رضایت به زیا ن دیده هر گونه وجهی پرداخت نماید، نمی تواند به علت فقدان گواهینامه راننده مسیول حادثه مطابق ماده 6 قانون بیمه اجباری 1387 به زیان زننده مراجعه کند.
- انتقال مبیع با وجود مرهونه بودن آندر رهن بودن مبیع منافاتی با انتقال نداشته و حقوق مرتهن با انتقال محفوظ خواهد بود. لذا در صورت اطلاع خریدار از مرهونه بودن مبیع خللی بر این عقد وارد نیست.
- حدود اعتبار استشهادیهاستشهادیه، جز درموارد احصایی قانونی مثل دعوی اعسار از پرداخت هزینه دادرسی به عنوان دلیل محسوب نمی شود.