آرای قضایی مرتبط با ماده 519
قانون آیین دادرسی مدنی — ۷۳۷ مورد
خسارات دادرسی عبارتست از هزینه دادرسی و حق الوکاله وکیل و هزینه های دیگری که به طور مستقیم مربوط به دادرسی و برای اثبات دعوا یا دفاع لازم بوده است از قبیل حق الزحمه کارشناسی و هزینه تحقیقات محلی.
- مسئولیت امضا کننده چک سفید امضاتاثیر سفید امضا بودن چک بر پرداخت وجه آنسفید امضا بودن چک مانع از محکومیت امضاکننده به پرداخت وجه چک نیست؛ زیرا چک سند تجاری است.
- مبدأ محاسبه خسارت تاخیر تادیه حوالهخسارت تاخیر تادیه نسبت به حواله از تاریخ گواهی عدم پرداخت تا تاریخ پرداخت وجه حواله قابل مطالبه است و صدور حکم به پرداخت آن از تاریخ مندرج در سند حواله تا تاریخ صدور گواهی عدم پرداخت فاقد محمل قانونی است.
- واخواهی در مهلت تجدیدنظرخواهیدادخواست واخواهی که در مهلت تجدیدنظر خواهی تقدیم شود، دادگاه آن را تجدیدنظرخواهی تلقی کرده و جهت رسیدگی به دادگاه تجدیدنظر استان ارسال می کند. - تأیید شده
- قلمروی دعوای تعدیل اجاره بهاتعدیل اجاره بها از قواعد آمره قانون روابط موجر و مستاجر مصوب 1356 و تنها ناظر بر عقود اجاره اماکن تجاری است که مشمول این قانون می شوند و قابل تسری به عقود اجاره منعقده براساس قانون روابط موجر و مستاجر سال 1376 نیست.
- استرداد مبایعه نامه به یکی از شرکای ملک مشاعشرط فاسخ، بر اساس اصل حاکمیت اراده صحیح بوده و در صورت تخلف از مفاد آن، قهرا و بدون نیاز به هیچ گونه اعلام اراده ای، کارساز می شود و سبب انفساخ قرارداد فیمابین می گردد.
- وضعیت حقوقی بیع ملک واقع شده در بستر و حریم رودخانهبستر رودخانه اعم از دایمی یا فصلی در اختیار حکومت بوده ومسئولیت حفظ، اجاره ونظارت برآنها بادولت است؛ بنابراین چنین اراضی قابل معامله نبوده و بیع آن نیز به دلیل عدم قابلیت تسلیم توسط بایع محکوم به بطلان است.
- عدم اعتبار اثر انگشت صاحب حساب در چکامضاء در چک موضوعیت دارد و ملاک در رسیدگی دادگاه صرفا امضاء متن چک بوده و اثر انگشت موثر در اصالت چک نمی باشد
- (1)- حدود مسئولیت صادرکنندگان متعدد سند تجاری (2)- مسئولیت صدور چک از حساب مشترک توسط یکی از صاحبان حساب(1)- مسئولیت صادرکنندگان متعدد سند تجاری که متفقا ذیل آن را امضاء کرده اند، اصولا به نحو مساوی و بالمناصفه است؛زیرا مسئولیت تضامنی درحقوق ایران خلاف اصل بوده و هیچ تصریح قانونی در مورد تضامنی بودن مسئولیت صادرکنندگان متعدد سندتجاری وجود ندارد(2)- درمواردی که چک با امضائات متعدد قابل پرداخت است، فقدان هریک از امضائات معرفی شده و موجود دربانک محال علیه از مصادیق صدور چک به شکل ناقص بوده و مسئولیت کیفری وحقوقی صرفا متوجه امضاءکننده بوده و نسبت به سهم وی از حساب مشترک قابل پرداخت است و دیگر صاحبان حساب که چک را امضاء نکرده اند، مسئولیتی ندارند؛ زیرا دراسناد تجاری تنها امضاءکنندگان رو یا ظهر سند مسئولیت دارند.
- رجوع ضامن به مضمون عنه پس از پرداخت مطالبات بانکدر صورتیکه ضامن، به جهت مطالبه بانک، دیون مضمون عنه ناشی از تسهیلات اعطایی بانک را پرداخت کند، حق رجوع به وی و مطالبه مبلغ پرداخت شده را دارد. زیرا پرداخت ضامن تبرعی نبوده بلکه به جهت حدوث اضطرار دین را پرداخت نموده و مقررات مربوط به اخذ اذن از مدیون منصرف از این مورد است.
- تاثیر توافق زوجین بر میزان نفقهدر صورتی که زوجین توافق خود نسبت به میزان نفقه را به دادگاه ارائه کنند؛ دادگاه قرار ارجاع به کارشناس را صادر نخواهد کرد و برمبنای توافق رای صادر می کند.
- اعتبار توافق درخصوص تعدیل اجاره بهاءتعدیل اجاره بها از اختیارات قانونی دادگاه محل وقوع ملک است که با جلب نظر کارشناس اجاره بها را به نرخ عادلانه روز تعدیل خواهد کرد و هرگونه توافق موجر و مستأجر دراینخصوص خلاف قانون بوده و باطل و بلااثر است.
- وضعیت پرداخت پذیره اموال موقوفه توسط سازمان دولتیزمینهای وقفی که جهت امور آموزشی، بهداشتی و اداری به مؤسسات دولتی و نهادهای انقلابی اجاره داده میشود مادام که در همان جهت مورداستفاده قرار میگیرد از پرداخت پذیره معاف است و چنانچه نحوه استفاده از مورد اجازه را تغییر دهند سازمان مشمول پرداخت پذیره است؛ بنابراین استناد به ممنوعیت اخذ پذیره در ایجار اراضی زارعی بدون اعطای حق تملک اعیانی منتفی می باشد.
- مطالبه خسارت تاخیر تادیه ی خسارت قراردادیدر صورت صدور حکم بر پرداخت خسارت قراردادی ناشی از تاخیر در تحویل؛ خسارت تاخیر تادیه نسبت به مبلغ مزبوراز مصادیق مطالبه خسارت از خسارت بوده که غیر قابل مطالبه است.
- محدوده مسئولیت محکوم علیه در پرداخت هزینه های دادرسیدر صورتی که با نظر به تعریف وجه التزام در قرارداد، نیازی برای ارجاع امر به کارشناس نباشد و دادگاه بتواند مستقل از نظر کارشناس اظهارنظر کند، محکوم علیه دعوی، مسولیتی جهت پرداخت هزینه کارشناسی به عنوان بخشی از هزینه دادرسی، نخواهد داشت. - تأیید شده
- مطالبه خسارت تاخیر تادیه از خسارت قراردادیخسارت تاخیر تادیه از خسارت قراردادی قابل مطالبه نیست زیرا چنین خسارتی مصداق دین مورد نظر قانونگذار جهت دریافت خسارت تأخیر تأدیه نیست.
- شرط بطلان قرارداد در فرض خیار شرط بدون مدتدر صورتی که زمانی برای اعمال خیار فسخ در قرارداد مشخص نشده باشد ولی از متن شرط و قرارداد احراز شود که قصد طرفین جعل خیار بدون مدت نبوده بلکه هدف صرفا ایجاد التزام بیشتر به قرارداد بوده و بتوان مدت خیار را تخمین زد، شرط صحیح تلقی می شود و ادعای بطلان به دلیل مذکور قابل پذیرش نیست.
- اثرعدم احراز مالکیت رسمی دردعوی رفع تصرف عدوانیدعوی رفع تصرف عدوانی منوط به احراز سبق تصرفات خواهان رفع تصرف و لحقوق تصرفات متصرف فعلی است؛ بنابراین مالکیت رسمی خواهان رفع تصرف، ملاک نیست.
- (1)- تاثیر تابعیت خارجی اعضای هیئت مدیره بر تایعیت شرکت (2)- اعتبار حواله ثمن در دعوای تحویل مبیع(1)- خارجی بودن برخی از اعضای هیات مدیره شرکت مستلزم این که صددر صد سهام شرکت متعلق به اتباع خارجی باشد، نیست؛ بنابراین در فرضی که شرکت صرف نظر از تابعیت اتباع آن، به عنوان یک شرکت ایرانی ثبت شده باشد؛ دعوی تحویل مبیع غیرمنقول و تنظیم سند رسمی از ناحیه شرکت، مخالف با نظم عمومی نبوده و قابل رسیدگی است.(2)- حواله ثمن به منزله پرداخت آن است؛ بنابراین دعوی تحویل مبیع و تنظیم سند رسمی در این فرض قابل پذیرش است.
- مطالبه وجه التزام در فرض توقف عملیات توسط شهرداریاگر طرفین قرارداد مشارکت، درخصوص تخلفات ساختمانی و نحوه شراکت توافق کنند و تاخیر متعهد در تحویل ناشی از توقف عملیات توسط اجرائیات شهرداری باشد؛ از موجبات عدم استحقاق خسارت قراردادی ناشی از تاخیر است؛ زیرا تاخیر منتسب به متعهد نیست.
- (1)- طرح دعوای تخلیه ناشی از تغییر شغل از سوی مالک جدید (2)-تاثیر عدم اقامه دعوای تخلیه در طول زمان(1)- حق طرح دعوی تخلیه ناشی از تخلف مستاجر(تغییر شغل)ناظر به مالک وقت نبوده و با انتقال مورد اجاره، این حق به مالک بعدی انتقال می یابد ولو تغییر شغل در زمان مالک قبلی باشد؛ بنابراین مالک جدید ذینفع است. (2)- اگر موجر با مضی مدت طولانی از تغییر شغل مستاجردعوای تخلیه عین مستاجره اقامه نکند، دال بر موافقت ضمنی موجر با تغییرنحوه استفاده ازمغازه است و موجر جدید نیز حق تقاضای تخلیه به جهت مزبور ندارد.
- (1)- اثر سوءاستفاده وکیل بر اعتبار معامله (2)- شرایط طرح دعوی خلع ید از املاک مشاعی (3)- ابطال وکالتنامه به ادعای تبانی و بیماری موکل(1)- سوء استفاده وکیل از وکالتنامه تفویضی، صرفا موجب رجوع موکل به وکیل است و این امر تسری به حقوق اشخاص ثالث ندارد؛ زیرا در غیر اینصورت معاملات افراد اجتماع در معرض ایراد و خدشه قرار خواهد گرفت. (2)- مال مشاع تا هنگامی که تفکیک، تقسیم و یا افراز نشده باشد، قابلیت تجزیه به نحو مشخص و معین را ندارد؛ بنابراین این ادعا که خلع ید باید توسط هریک از مالکین به نسبت سهم خود به طور مجزا مطرح شود جایگاه قانونی ندارد. (3)- دعوی ابطال وکالتنامه به صرف ادعای تبانی برای تنظیم وکالت و یا ادعای ابتلاء موکل به آلزایمر بدون آنکه ادعاهای مذکور منتهی به صدور حکم از ناحیه مرجع صلاحیتدار شده باشد، محکوم به بطلان است.
- الزام به تنظیم سند رسمی اجاره - تفسیر تضاد در مفاد حکم1- دعوای الزام به تنظیم سند رسمی اجاره، تنها در مورد اماکن استیجاری مشمول قانون روابط موجر و مستاجر مصوب 1356، قابل پذیرش است. 2- تعارض در مفاد حکم که موجد حق اعاده دادرسی است، در دو مفهوم اعم و اخص قابل تفسیر است اول((مفاد)) به معنای اخص که موضوع اختلاف طرفین به موجب آن فصل و اعلام می گردد و به آن، بخش امره و حکم به مفهوم اخص و یا منطوق حکم نیز گفته می شود دوم ((مفاد)) حکم به مفهوم اعم که بخش مختلف حکم اعم از اسباب موجهه و معنای اخص حکم می باشد که تضاد در مفاد حکم بدین معنا در صورتی متحقق می شود که اسباب موجهه حکم و مفاد آن به معنای اخص در تضاد و اختلاف باشند.
- (1)- مبدا مهلت واخواهی در فرض مطالعه پرونده توسط وکیل (2)- مدعی در دعوی استرداد وجه(1)- در صورتی که پس از مطالعه پرونده توسط وکیل و درخواست ابلاغ رای توسط وی، دادگاه دستور ابلاغ دادنامه غیابی را صادر و دادخواست واخواهی را بپذیرد با توجه به اینکه دادگاه، عملا، عدم ابلاغ سابق را پذیرفته است، مبدا مهلت واخواهی از تاریخ ابلاغ دادنامه محسوب می شود نه مطالعه پرونده. (2)- در دعوی استرداد وجه واریزی به حساب دیگری، در صورتی که واریز وجه به حساب خوانده محرز بوده و وی استحقاق خود را نسبت به مبلغ مذکور ثابت نکند؛ حکم به استرداد وجه واریزی صادر می شود.
- مسئولیت صادرکنندگان چک از حساب مشترکخروج یکی از صادرکنندگان چک در زمان صدور آن از حساب مشترک تاثیری در مسئولیت شخص ندارد؛ زیرا آنچه موجب مسئولیت و تعهد وی است؛ امضاء بوده که ظاهر چک دلالت بر امضاء و اشتغال ذمه وی به صورت تضامنی در پرداخت وجه چک دارد.
- مطالبه خسارت دادرسی از سوی نهادهای دولتیبهره مندی نهادهای دولتی از نماینده حقوقی به منظور دفاع از دعاوی، موجب عدم استحقاق آنها در مطالبه حق الوکاله نماینده حقوقی خود و مطالبه هزینه کارشناسی نمی شود، اما در صورت معافیت قانونی آنها از پرداخت هزینه دادرسی، حق مطالبه هزینه دادرسی را ندارند.