آرای قضایی مرتبط با ماده 426
قانون آیین دادرسی مدنی — ۹۵ مورد
نسبت به احکامی که قطعیت یافته ممکن است به جهات ذیل درخواست اعاده دادرسی شود:
1- موضوع حکم مورد ادعای خواهان نبوده باشد.
2- حکم به میزان بیشتر از خواسته صادر شده باشد.
3- وجود تضاد در مفاد یک حکم که ناشی از استناد به اصول یا به مواد متضاد باشد.
4- حکم صادره با حکم دیگری در خصوص همان دعوا و اصحاب آن، که قبلا توسط همان دادگاه صادر شده است متضاد باشد بدون آن که سبب قانونی موجب این مغایرت باشد.
5- طرف مقابل درخواست کننده اعاده دادرسی حیله و تقلبی بهکار برده که در حکم دادگاه موثر بوده است.
6- حکم دادگاه مستند به اسنادی بوده که پس از صدور حکم جعلی بودن آنها ثابت شده باشد.
7- پس از صدور حکم، اسناد و مدارکی به دست آید که دلیل حقانیت درخواست کننده اعاده دادرسی باشد و ثابت شود اسناد و مدارک یاد شده در جریان دادرسی مکتوم بوده و در اختیار متقاضی نبوده است.
- تاثیر بطلان عقد بر شرط ضمن آنمطالبه ارزش روز مبیع در فرض مستحق للغیر درآمدن آن در قالب شرط ضمن عقد جایز و بلامانع است و بطلان عقد در این خصوص، شامل شرط ضمن عقد نیست.
- مصادیق سند مکتوم در اعاده دادرسیدر میان جهات پذیرش اعاده دادرسی، عنوان مکتوم صرفا ناظر بر اسناد بوده و دلالتی بر اقرار ندارد؛ حتی اگر در صورتجلسه تنظیمی دادگاه درج شده باشد.
- اقرار محکومله پس از قطعیت حکماقرار محکوم له پس از قطعیت حکم به ضرر خود، بر مبنای قاعده «اقرار العقلاء علی انفسهم جایز»; نافذ بوده و می تواند از جهات اعاده دادرسی تلقی شود.
- استناد به تامین دلیل بهعنوان مبنای اعاده دادرسیاعاده دادرسی به استناد تامین دلیل که پس از صدور حکم اخذ شده باشد، محکوم به بطلان است؛ زیرا واجد وصف مکتوم بودن در جریان دادرسی تلقی نمی شود.
- مصداق سند مکتوم در اعاده دادرسیدر صورتی که اسناد مستند اعاده دادرسی، مربوط به ادارات باشد به دلیل عدم سهولت دسترسی به این اسناد، در صورت فقد دلیل بر وجود آن مدارک در اختیار خواهان حین دادرسی اولیه، این اسناد سند مکتوم محسوب شده و رسیدگی به آن در اعاده دادرسی اجتناب ناپذیر است.
- تهیه مسکن بعد از مطالبه نفقهمسکن مستقل، از مصادیق نفقه است و اقدام به تهیه بعدی مسکن مستقل نافی حق زوجه برای مطالبه نفقه نیست.
- مصداق حیله و تقلب به عنوان جهت اعاده دادرسیاستناد به رای نقض شده و تحصیل رای بر مبنای آن، از مصادیق اعمال حیله و تقلب بوده و از جهات اعاده دادرسی است.
- امکان صدور قرار پس از قبولی اعاده دادرسیپس از صدور قرار قبولی اعاده دادرسی دادگاه مکلف به رسیدگی ماهیتی و صدور حکم است و لذا صدور قرار شکلی صحیح نیست.
- تکلیف دادگاه پس از تقدیم دادخواست اعاده دادرسیدادگاه باید قبل از ورود به ماهیت دعوای اعاده دادرسی، نسبت به قبول یا رد درخواست،به لحاظ رعایت مهلت های قانونی رسیدگی نموده و قرار مقتضی (قبول یا رد) صادر نماید.
- وصف رای دادگاه عمومی در مقام اعتراض به رای شورای حل اختلافآرای صادره از دادگاه عمومی که در مقام اعتراض به آرای شورای حل اختلاف صادر می شود غیرقابل اعتراض است هرچند رای صادره در خصوص رد درخواست اعاده دادرسی از رای شورای حل اختلاف باشد.
- اعاده دادرسی با استناد به شهادتنامهشهادت نامه به عنوان سند مکتوم در دعوای اعاده دادرسی قابل پذیرش نخواهد بود زیرا شهادت حتی اگر مکتوب نیز باشد اعتبار شهادت را خواهد داشت و لذا به عنوان سند مکتوم جهت اعاده دادرسی قابل پذیرش نخواهد بود.
- نحوه حیله و تقلب در سند موضوع اعاده دادرسیدر دعوای اثبات حیله و تقلب در سند (جهت استفاده در اعاده دادرسی)، حیله و تقلب ادعایی می بایست به نحو مادی در سند مشهود و نوعا متقلبانه و موجب تاثیر در افراد گردد.
- نظریه اداره میراث فرهنگی مبنی بر قدمت بنااستناد به نظر اداره کل میراث فرهنگی مبنی بر ممنوعیت ساخت و ساز به علت قدمت ساختمان، از مصادیق دلیل جدید در اعاده دادرسی محسوب میشود.
- مرجع صالح رسیدگی به دادخواست اعاده دادرسیازآنجاکه شعب دیوان عالی کشور حسب اصول رسیدگی، مرجع ممیز نقض و ابرام آرای محاکم قضایی بوده و مرجع صدور حکم نیستند بنابراین رسیدگی به دادخواست اعاده دادرسی از احکام حقوقی، از اختصاصات دادگاه عمومی حقوقی صادرکننده رای قطعی است و دیوان در این خصوص با تکلیفی مواجه نیست.
- اعاده دادرسی از آراء دیوانعالی کشوربا توجه به اینکه اعاده دادرسی نسبت به احکام صادره از محاکم به عمل می آید و در قانون آیین دادرسی مدنی، اعاده دادرسی از آراء دیوان عالی کشور پیش بینی نشده است بنابراین دیوان عالی کشور در خصوص اعاده دادرسی از آراء صادره از شعب دیوان با تکلیفی مواجه نیست.
- مبنای احتساب مهلت اعتراض به آرای اصلی و اصلاحیآرای اصلی و اصلاحی هم به صورت توام و هم به صورت مستقل، قابلیت اعتراض یا تجدیدنظر یا فرجام خواهی را دارند بنابراین تاریخ ابلاغ رای اصلاحی را نباید مبدا محاسبه مهلت برای اعتراض نسبت به رای اصلی (در این مورد فرجام خواهی) قرار داد و قایل به تبعیت اصل از فرع در این زمینه گردید.
- خواهان دعوای نفی ولددعوای نفی ولد فقط توسط شوهر یا کسی که ادعا شده طفل از صلب او است، ولی او مدعی است که طفل از صلب او نمی باشد، اقامه می گردد.
- درخواست تخلیه عین مستاجره به دلیل انتقال به غیرچنانچه مستاجر به علت کهولت سن قادر به اداره شخصی محل نباشد و با گماردن کارگر به فعالیت ادامه دهد مشمول تخلف از مقررات اجاره (انتقال به غیر بدون اذن موجر) نخواهد بود.
- وصف دلیل مکتوم موجب اعاده دادرسیآنچه به عنوان دلیل مکتوم در اعاده دادرسی لحاظ شده مربوط به ادله موضوعی است که صدق مکتوم در خصوص آن قابلیت پذیرش را دارد و نه ادله حکمی یا مقررات موضوعه مربوطه.
- اعاده دادرسی براساس شهادتنامهشهادت نامه سند محسوب نمی شود و فقط اعتبار شهادت را خواهد داشت بنابراین نمی تواند به عنوان مصداق سند مکتوم جهت تجویز اعاده دادرسی مورداستفاده قرار گیرد.
- اعتراض به قرار رد درخواست اعاده دادرسیقرار «رد درخواست»; اعاده دادرسی ازجمله قرارهای قابل اعتراض و تجدیدنظرخواهی نیست.
- تقاضای اعاده دادرسی با استناد به شهادتنامهشهادت نامه سند مکتوم موردنظر قانون آیین دادرسی مدنی نیست که بر اساس آن بتوان تقاضای اعاده دادرسی را مطرح کرد.
- تقاضای اعاده دادرسی بهاستناد وجود مغایرت در دو حکموجود تعارض میان مفاد رای دادگاه بدوی و رای دادگاه تجدیدنظر در دو پرونده متفاوت، مشمول عنوان مغایرت بین دو حکم (بند 4 ماده 426 قانون آیین دادرسی مدنی) نیست و از موجبات اعاده دادرسی محسوب نمی شود .
- تقاضای اعاده دادرسی بهاستناد وجود سند مکتومدر اعاده دادرسی به استناد وجود سند مکتوم، سند موصوف علاوه بر مکتوم بودن در جریان رسیدگی، باید دلیل حقانیت مدعی اعاده دادرسی نیز باشد.
- مفهوم سند مکتوم به عنوان جهت اعاده دادرسیسند مکتوم به اسنادی اطلاق می شود که در جریان دادرسی وجود داشته بنابراین چنانچه سند بعدا تنظیم شده باشد، از شمول موارد اعاده دادرسی خارج است.