نشست‌های قضایی

اگر زوج بابت شیربهای زوجه چند قلم کالا را در مهر تعیین کرده و تهیه نماید، آیا هنگام طلاق این اقلام به عنوان جهیزیه محسوب شده و در صورت وجود عین، زوج موظف به استرداد آن می باشد؟ نظر هییت عالی: اگر مالی جزء مهر است که داخل در شمول مهر قرار می گیرد، متعلق و حق ز

طفلی فاقد ولی قهری بوده و مادر وی به عنوان قیم وی منصوب می شود. پدر طفل در زمان حیات خود بدهی های زیادی به بانک ها داشته است. با توجه به این که صغیر در املاک و... از طریق ارث سهم دارد جهت پرداخت دیون متوفی، آیا طلبکار باید ابتدا دادخواست علیه ورثه بدهد تا در ص

در دعوای الزام به ایفای تعهد، چنان چه خوانده اصل مسیولیت خویش (تعهد نسبت به موضوع خواسته و اجرا نشدن آن) را بپذیرد، اما اظهار کند که در حال حاضر امکان اجرای تمام و یا قسمتی از موضوع تعهد را ندارد و از دادگاه تقاضای مهلت عادلانه یا تقسیط ایفای تعهد را نماید، با

آیا احد از وراث پس از فوت مورث خود که موجر بوده است، می تواند به لحاظ نیاز شخصی طرح دعوای تخلیه نماید؟ در صورت صدور حکم تخلیه، با توجه به تجزیه و تفکیک نشدن مورد اجاره، تخلیه ید مستاجر و وضع ید موجر در مغازه مذکور چگونه است؟ نظر هییت عالی: نشست قضایی (۲) مدنی

شخصی ملک مسکونی خویش را که در رهن بانک می باشد در تاریخ ۱۳۸۴/۱۱/۲۵ با قولنامه عادی به دیگری انتقال داده و از کل مبلغ مبیع صد میلیون ریال در حین معامله تودیع و قید می شود که مبلغ مذکور جهت فک رهن به عنوان بیع نامه به فروشنده پرداخت می گردد تا نسبت به فک رهن اقد

در قرارداد بیع یک قطعه زمین، فروشنده در طبیعت، زمینی رابه خریدار نشان داده و قرارداد تنظیم می کنند. درقرارداد عادی پلاک ثبتی معینی قید و حتی سند مالکیت پلاک نیز به خریدار منتقل می شود. بعد از تصرف زمینی که فروشنده نشان داده است مشخص می شود که زمین تصرف و فروخت

با توجه به ماده ۱۱۳۳ قانون مدنی و لحاظ تبصره الحاقی مصوب ۱۳۸۱ آیا مرد برای طلاق همسرش نیاز به ارایه دلیل به دادگاه دارد؟ نظر هییت عالی: مستفاد از ماده ۱۱۳۳ قانون مدنی و تبصره مربوط، آن است که طلاق از جانب زوج مطلق بوده و مقید به شرط و علت خاصی نیست. با وجود ا

شخصی به طرفیت اداره منابع طبیعی دادخواستی تقدیم و در آن مطالبه خسارت وارده را درخواست نموده و توضیح داده است که چمنزار شخصی وی در جوار طرح آبخیزداری به زیرآب رفته و از حیز انتفاع خارج شده است و از بابت عدم برداشت محصول به مدت دو سال و نیز هزینه احیای زمین، مطا

صندوق قرض الحسنه با انعقاد قراردادی به شخص (الف) مبلغ پنجاه میلیون ریال تسهیلات اعطا می کند و در قبال پرداخت این وجه، یک فقره چک بدون تاریخ به مبلغ شصت میلیون ریال که به امضای دو نفر ضامن رسیده است در زمان تنظیم قرارداد از گیرنده تسهیلات دریافت می کند. پس از گ

زوج با تقدیم دادخواست طلاق، تقسیط مهر را نیز تقاضا می کند. آیا دادگاه می تواند ضمن صدور حکم طلاق، در مورد تقسیط مهر نیز حکم صادر کند؟ نظر هییت عالی: با توجه به ماده ۲۷۷ قانون مدنی که در مورد دیون، دادگاه مجازاست در زمان صدور حکم به محکومیت مدیون، به تقاضای وی

در چه مواردی دادگاه می تواند در خصوص تنفیذ مبایعه نامه رسیدگی و حکم به تنفیذ صادر نماید؟ نظر هییت عالی: نشست قضایی (۱) مدنی: همان گونه که در اتفاق نظر اعلامی استدلال شده، دعوای اعلام صحت معامله یا تنفیذ معامله صرفا در قالب مقررات قانونی، قابلیت استماع را دارد

آیا نحوه ارتباط زناشویی و نارضایتی زوجه از مصادیق عسر و حرج است؟ نظر هییت عالی: مطابق تبصره ذیل ماده ۱۱۳۰ قانون مدنی، منظور از عسر و حرج موردنظر قانونگذار، به وجود آمدن وضعیتی است که ادامه زندگی را برای زوجه، با مشقت همراه ساخته و تحمل آن نیز برای وی مشکل باش

با توجه به متن ماده ۴۷ قانون اجرای احکام مدنی، در ذیل ماده بیان شده است: وصول هزینه مذکور و حق الزحمه کارشناس از محکوم علیه، به ترتیبی است که برای وصول محکوم به مقرر است ، آیا اعمال ماده ۲ قانون نحوه اجرای محکومیت های مالی در خصوص میزان هزینه مقرر در ماده ۴۷ ق

به دلالت مواد ۱۱۸۰ و ۱۱۸۱ قانون مدنی، ولایت قهری پدر یا جد پدری مطلق و از سنخ ولایت قانونی است و جعل این ولایت همچنین اقدامات ولی قهری دراموال صغیر نیاز به تایید و تصویب مرجع قضایی ندارد. پس از تعیین امین منضم به ولی قهری، آیا ولی قهری می تواند تقاضای عزل او

اگر در متن سفته مبلغ قید نگردد ولی به امضای متعهد رسیده باشد، این سند تجاری است یا سند عادی؟ نظر هیات عالی: با عنایت به بند (۱) ماده ۳۰۸ قانون تجارت که از شرایط ضروری برای تنظیم سفته را قید مبلغ با تمام حروف، دانسته است لذا سفته بدون مبلغ، سند تجاری محسوب نمی

در صورتی که پدر و مادر طفل به هر علتی جدای از هم زندگی کنند و حضانت فرزند مشترک آنان برعهده مادر باشد، آیا مادر برای طرح دعوای نفقه فرزند، دارای سمت قانونی است؟ چنان چه فاقد سمت باشد، چه کسی می تواند از جانب طفل صغیر طرح دعوا کند؟ نظر هییت عالی: صدور حکم حضان

آیا هزینه اجرا شامل حق الوکاله وکیل، کارشناس، هزینه های استعلام دارایی، شهرداری و هزینه تنظیم سند داخل در پرونده اجرایی قابل وصول است یا دعوای جداگانه ای لازم دارد؟ نظر هییت عالی: نشست قضایی (۱) مدنی: کلیه هزینه هایی که برای اجرای حکم ضرورت دارد مشمول بند (۲)

چنان چه وجه التزامی برای عدم انجام تعهد پیش بینی نشده باشد نحوه مطالبه خسارت چگونه خواهد بود؟ اساسا خواهان، مستحق مطالبه خسارت است؟ نظر هییت عالی: نشست قضایی (۵) مدنی: با توجه به ماده ۲۲۶ قانون مدنی که تعهد مورد نظر در مدت تعیین شده به انجام نرسیده است، خسارت

زوج مدعی است مبلغی پول داشته اما فردی از او کلاهبرداری کرده است و دعوی کیفری در جریان رسیدگی است. آیا دادگاه می تواند بخشی از وجه مذکور را به عنوان اجرت المثل زوجه تعیین کند تا به محض وصول مبلغ فوق در حق زوجه پرداخت شود؟ نظر هییت عالی: اتفاق نظر اعلام شده موج

چنان چه در طلاق توافقی، در خصوص مهر با توافق زوجه (مهر مندرج در عقدنامه) پرداخت آن به اقساط تعیین گردد و بر همین مبنا زوجین با مراجعه به دفترخانه، صیغه طلاق را جاری نمایند و حتی در زمان وقوع صیغه طلاق، زوج از بابت پرداخت اقساط مهر قبوض ثبتی به تعداد ماه های اق

پس از فوت زوج، آیا ادعای زوجه مبنی بر مطالبه اجرت المثل ایام مشترک دوران زناشویی مسموع است؟ در صورت مطالبه نحوه محاسبه آن چگونه است؟ نظر هیات عالی: چنان چه ضمن عقد نکاح یا به موجب عقد خارج لازم، در خصوص امور مالی شرطی منعقد شده باشد که موجب اشتغال ذمه زوج باش

آیا شخص حقوقی مثل مدیرعامل شرکت در دعوای بر میت می تواند سوگند بخورد؟ نظر هییت عالی: نشست قضایی (۱) مدنی: با توجه به اطلاق و عموم تبصره ۲ ماده ۳۵ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب ۱۳۷۹ سوگند، شهادت، اقرار، لعان و ایلاء قابل توکیل ن

آیا در حق شفعه شفیع می تواند شخص حقوقی باشد؟ نظر هییت عالی: با توجه به ماده ۵۸۳ قانون تجارت: کلیه شرکت های تجارتی مذکور در این قانون شخصیت حقوقی دارند. و مطابق ماده ۵۸۸ این قانون: شخص حقوقی می تواند دارای کلیه حقوق و تکالیفی شود که قانون برای افراد قایل است؛

مطابق تبصره ۱ ماده ۹۶ قانون اجرای احکام مدنی، توقیف و کسر یک چهارم حقوق بازنشسته یا وظیفه جایز است مشروط به این که دین مربوط به شخص بازنشسته یا وظیفه بگیر باشد. چنان چه این گونه افراد، از شخص دیگری ضمانت نمایند و به هر شکلی ضامن محکوم شود، آیا توقیف یک چهارم ی

در دعوای تقسیم ماترک، چنان چه دادگاه به لحاظ عدم قابلیت تقسیم اموال دستور فروش صادر کند، آیا دستور صادره قابلیت تجدیدنظرخواهی دارد؟ نظر هییت عالی: نشست قضایی (۵) مدنی: اولا: دستور فروش در خصوص مواردی است که با قانون افراز و فروش املاک مشاع مصوب ۱۳۵۷ منطبق باش

وضعیت شیربها در قانون مدنی ما چگونه است؟ آیا در صورت پرداخت، قابل استرداد است؟ اگر وجه نقد یا مالی که به عنوان شیربها داده می شود جزء فهرست جهیزیه قید شود، آیا ملک زوجه تلقی خواهد شد؟ نظر هییت عالی: در قانون مدنی موضوع شیربها جایگاهی ندارد، لذا به نظر می رسد

بعضی مواقع در هنگام اجرای حکم تخلیه، مستاجر حضور ندارد و موجر نیز حاضر به تحویل اموال موجود در منزل استیجاری نمی باشد. مامور اجرا از یک طرف مکلف به اجرای حکم می باشد و از جانب دیگر به علت عدم تهیه محل نگهداری اموال موجود توسط موجر یا مستاجر، قادر به اجرای حکم

اگر (الف)، (ب) را اجیر کند تا اسباب و اثاثیه منزل وی را حداکثر ظرف مدت بیست و چهار ساعت، از فلان منزل در بهشهر به فلان منزل در گلوگاه منتقل نماید و اگر چنان چه پس از مدت زمان معین به مقصد برسد؛ اجیر مستحق هیچ اجرتی نباشد، وضعیت حقوقی چنین قراردادی چگونه است؟

دادخواستی از سوی زوجه به طرفیت زوج در محاکم قضایی به خواسته الزام زوج به انجام تعهد شرط فعل ضمن عقد ازدواج (ایفای تعهد) مطرح شده و به عنوان شرط سیزدهم ضمن عقد، زوج متعهد شده تا در جهت جلب رضایت زوجه بعد از وقوع عقد و هر زمانی که زوجه بخواهد یک باب منزل مسکونی

در مورد کسانی که ملکی را با مساحت معین معامله می کنند و مبیع بیشتر از مساحت مندرج در فروش نامه است، آیا بین دو ماده ۳۵۵ و ۳۸۴ قانون مدنی حالت تعارض وجود دارد؟ دادگاه چگونه باید عمل کند؟ نظر هییت عالی: این سوال در دو کمیسیون تخصصی مطرح شده است: نشست قضایی (۴)