پرسش
آیا مطالبه هزینه دادرسی در دعوی تمکین عام و خاص قابل مطالبه است؟
نظر و پاسخ
در هر دعوایی که به علت تقصیر خوانده مطرح شود و محکوم گردد و هزینه دادرسی آن مطالبه شده باشد؛ در این صورت خوانده ملزم به پرداخت هزینه دادرسی است و در فرض سوال نیز به علت تقصیر زوجه حکم تمکین صادر می شود؛ بنا به مراتب ملزم به پرداخت خسارات دادرسی می باشد.
ماده ۵۱۵ قانون آیین دادرسی مدنی که به طور عام است و در کلیه دعاوی، خواهان حق دارد هزینه دادرسی را مطالبه نماید، لذا در دعوای تمکین نیز برای خواهان چنین حقی متصور بوده و خوانده ملزم به پرداخت هزینه دادرسی است.
با عنایت به ماده ۵ قانون حمایت خانواده که از واژه هر یک از اصحاب دعوی استفاده شده است، لذا چنانچه برای دادگاه محرز گردد که خوانده تمکن مالی ندارد، باید وی را از پرداخت معاف یا در مرحله اجرای حکم موکول کند. از طرفی با توجه به ماده ۱۱۱۷ قانون مدنی که بیان می دارد شوهر می تواند زن خود را از حرفه یا صنعتی که منافی مسایل خانوادگی باشد یا حیثیت وی یا زن باشد منع کند، لذا قانون مدنی فرضی را بیان می دارد که زوجه ای فاقد درآمد و مال باشد، از طرفی زوجه واجب النفقه شوهر محسوب می گردد؛ (ماده ۱۱۰۶ قانون مدنی) لذا در دعوی تمکین اگر زوجه ادعای عدم تمکن مالی نمود، با توجه به فرضی که در قانون مدنی مبنی بر فقدان اموال برای زوجه است و با توجه به اطلاق ماده ۵ قانون حمایت از خانواده می توان زوجه را از پرداخت هزینه دادرسی معاف نمود.
رده:نشست های قضایی سال ۱۴۰۱