آرای قضایی مرتبط با ماده 104
قانون مجازات اسلامی — ۶۴ مورد
علاوه بر جرایم تعزیری مندرج در کتاب دیات و فصل حد قذف این قانون و جرایمی که به موجب قوانین خاص قابل گذشت میباشند، جرایم مندرج در مواد ((536)، (596)، (608)، (609)، (622)، (632)، (633)، (641)، (647)، (648)، (668)، (669)، (673)، (674)، (676)، (677)، (679)، (682)، (684)، (685)، (690) در مواردی که املاک و اراضی متعلق به اشخاص خصوصی باشد)، (692)، (693)، (694)، (697)، (698)، (699)، (700)، (716)، (717) و (744) کتاب پنجم قانون مجازات اسلامی (تعزیرات و مجازات های بازدارنده) مصوب 1375/3/2 و شروع و معاونت در تمام جرایم مزبور، همچنین کلیه جرایم تعزیری درجه پنج و پایینتر ارتکابی توسط افراد زیر هجده سال در صورت داشتن بزه دیده، مشمول تبصره (1) ماده (100) این قانون و ماده (12) قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392/12/4 بوده و قابل گذشت است.
تبصره (الحاقی 1399/02/23)- حداقل و حداکثر مجازات های حبس تعزیری درجه چهار تا درجه هشت مقرر در قانون برای جرایم قابل گذشت به نصف تقلیل مییابد.
- مصداق بزه رابطه نامشروعصرف رد و بدل شدن پیامک و یا برقراری تماس تلفنی بین طرفین، یا خلوت کردن یا حضور زن و مرد نامحرم در یک مکان خصوصی هرچند از لحاظ اخلاقی ناپسند، مذموم و گناه میباشد لیکن مصداق رابطه نامشروع نمیباشد.
- اثبات اتهام شرب خمربا توجه به اینکه شرب خمراز جمله جرایم حدی می باشد، اثبات اتهام شرب خمر با دو مرتبه اقرار نزد قاضی محکمه و یا شهادت دو نفر شاهد اثبات میشود.
- صدور قرار موقوفی تعقیب در فرض ذیسمت نبودن شاکی در جرم قابل گذشتبا عنایت به اینکه بزه توهین، از جمله جرایم قابل گذشت بوده که شروع به تعقیب در آنها مستلزم احراز ذی سمت بودن شاکی به نحو مستقیم است. و توهین موضوع شکایت، توهین نسبت به خانواده شاکی بوده و شاکی در این خصوص ذی سمت تلقی نمی گردد؛ لذا با استناد به مواد ۱۰۰ و ۱۰۴ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ و با اخذ وحدت ملاک از ماده ۳۸۳ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲ قرار موقوفی تعقیب صادر و اعلام می دارد.
- تعیین مجازات تعزیری بیش از حداقل مجازات مقرر در قانوندر خصوص جرایم ضرب و جرح با سلاح سرد و توهین به اشخاص عادی، خطر آفرین بودن اقدامات متهم و بیم تجری آن و تاثیرات نامطلوب بر جامعه روستایی منطقه وقوع جرم، از دلایل تعیین مجازات بیش از حداقل قانونی محسوب می شود.
- فاقد ارزش تکراری## رای دادگاه بدوی پرونده: شماره:140307390004914320 شعبه:103 دادگاه کیفری دو شهر مشکین شهر قاضی:مهدی ابراهیمی تاریخ:1403/12/28 موضوع:نگهداری مشروبات الکلیکد تناد:11
- تحصیل غیرقانونی مال یا وجه از امتیازات تفویض شده غیردولتیماده ۲ قانون تشدید مجازات مرتکبین ارتشا و اختلاس و کلاهبرداری، به هیچ عنوان از امتیازات تفویض شده غیردولتی از جمله امتیازات مقرر بین اشخاص حقوق خصوصی که شاید منجر به تحصیل غیرقانونی مال یا وجه بدون مشروعیت قانونی شود، حمایت نمی کند.
- مرور زمان تعقیب یا شکایت کیفری در خصوص بزه تصرف عدوانیتصرف عدوانی با آنکه از جمله جرایم قابل گذشت است، اما با توجه به ماهیت مستمر آن و تا زمانی که تصرف ادامه دارد، مشمول مرورزمان تعقیب یاشکایت نمی شود.
- دامنه شمول قاعده عدم پذیرش انکار بعد از اقرارقاعده عدم پذیرش انکار بعد از اقرار تنها مشمول اقرار نزد قاضی صادرکننده رای است و اقاریر ادا شده در مراحل قبلی (اعم از ضابط یا مقام تعقیب و تحقیق) از این قاعده مستثنی است.
- رسیدگی به خواسته اثبات مالکیت بر اساس اسناد عادی در اموال غیرمنقول ثبتیفاقد ارزش عنوان سیستمی به اشتباه درج شده
- کاهش سطح هوشیاری شاکی در زمان اعلام گذشتادعای کاهش سطح هوشیاری شاکی در زمان اعلام گذشت در مرجع انتظامی ،نیازمند تحقیق و بررسی از این حیث با لحاظ اعلام مراتب در نظریه پزشکی است.
- تاثیر حجر در تحقق بزه سوءاستفاده از ضعف نفساز ماده ۵۹۶ قانون تعزیرات 75 استنباط می شود منظور مقنن این نیست که لزوما ضعف نفس به معنای حجر است بلکه شامل مرتبه ضعیف تر ان نیز می شود.
- موقوفی تعقیب به جهت عدم شکایت شاکی در جرایم قابل گذشتتشویش اذهان عمومی حسب ماده ۱۰۴ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ از جمله جرایم قابل گذشت می باشد که در این جرایم بنا به تصریح تبصره یک ماده ۱۰۰ قانون مجازات اسلامی مصوب سال ۱۳۹۲ و بند الف ماده ۶۴ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب سال ۱۳۹۲ با الحاقات و اصلاحات بعدی شروع به تعقیب و ادامه تعقیب و رسیدگی و اجرای مجازات، منوط به شکایت شاکی خصوصی میباشد و شاکی مطابق ماده ۱۰ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب سال ۱۳۹۲ شخصی است که از وقوع جرم متحمل ضرر و زیان میگردد و فقدان شکایت از ناحیه شاکی خصوصی در این گونه جرایم از موانع تعقیب کیفری است؛ بنابراین تا زمانی که این مانع وجود دارد، دادگاه نمی تواند به ماهیت موضوع کیفری ورود و رسیدگی کند و از آنجا که طبق محتویات پرونده شکایتی از سوی شاکی خصوصی طرح نگردیده است؛ لذا دادگاه مستندا و با استفاده از ملاک ماده ۱۱قانون آیین دادرسی کیفری مصوب سال ۱۳۹۲ با اصلاحات و الحاقات بعدی و مواد ۱۲٫۱۳ و بند پ ماده ۳۸۹ از قانون اخیر الذکر و تبصره یک ماده ۱۰۰ و ماده ۱۰۴ قانون مجازات اسلامی سال قرار موقوفی تعقیب متهم را صادر می نماید.
- تخریب اموال غیر منقول مشاعیماده ۶۷۷ قانون مجازات اسلامی ( تعزیرات ) مصوب ۱۳۷۵ با اصلاحات و الحاقات بعدی بزه تخریب را به هر نوع اموال منقول و غیر منقول تعمیم داده است و با این تعمیم ، منحصر دانستن ان به اموال غیر منقول مفروزی محتاج به دلیل است. این در حالی است،که رای وحدت رویه شماره ۱۰ مورخ ۱۳۵۵/۷/۲۱ هیات عمومی دیوان عالی کشور هرگونه نقصان جزیی یا کلی در اموال مشاعی را مشمول جرم تخریب دانسته است.
- مشارکت در بزه حمل مواد مخدربراساس قواعد قانون مدنی ، زن مکلف به تمکین ،تبعیت از شوهر و حضور در اقامتگاه ایشان میباشد و همین امر منجر به همراهی متهمان(خانم ها)گردیده است .صرف حضور انان در خودرو حامل مواد مخدر، مشارکت در جرم حمل مواد مخدر نیست و شرکت در جرم عبارت است از انکه کسی در عملیات اجرایی جرمی مشارکت کند و جرم مستند به رفتار همه انها باشد. لذا صرف همراهی کردن مجرم و بودن با مجرم در داخل یک خودرو از مصادیق مشارکت در جرم نیست.
- اثر گذشت شاکی در جرایم غیر قابل گذشتفاقد ارزش عنوان سیستمی به اشتباه درج شده
- صدور حکم خارج از خواستهفاقد ارزش عنوان سیستمی به اشتباه درج شده
- اثر گذشت شاکی در جرایم غیر قابل گذشتفاقد ارزش عنوان سیستمی به اشتباه درج شده
- ضرورت طرح دعوای صدور حکم موت فرضی علیه ورثه غایبفاقد ارزش عنوان سیستمی به اشتباه درج شده
- نحوه اعمال تعدد در جزای نقدیجمع میزان جزای نقدی و میزان وجوه شکات خلاف نظر قانون گذار بوده است؛ چرا که جمع وجوه مورد ادعا شکات موجب افزایش جزای نقدی متهمین میگردد. و این موضوع به هیچ وجه مد نظر قانونگذار محترم نبوده است. النهایه دادگاه به جهت جمع نظر قانون گذار ضمن تعیین یک مجازات در خصوص بزه های کلاهبرداری میزان وجوه مورد ادعای شکات را جمع ننموده و دو مورد جزای نقدی تعیین مینماید که صرفا جزای نقدی اشد نسبت به متهمین قابلیت اجرای دارد.
- مصادیق کلاهبرداری رایانه ایشاکی اعلام داشته در مورخه ۱۴۰۰/۱۱/۱۶ قصد واریز اقساط خویش از طریق دستگاه atm بانک ملی را داشته و چون بلد نبوده متهم متوجه قضیه شده پیشنهاد کمک به وی داده و کارت بانکی وی را گرفته و به جای این که قسط را واریز کند مبلغ دو میلیون تومان به کارت خودش از حساب شاکی انتقال داده است.
- کلاهبرداری از طریق آگهی در سایت دیواربا توجه آگهی متقلبانه متهم در سایت دیوار و قرارداد جعلی فی مابین طرفین و از حیث ماهوی نظر به اینکه آگهی منتشر شده در سایت دیوار ( که یک سایت داخلی و مورد حمایت قانون است) ماهیتا متقلبانه و خالی از هرگونه اعتبار است و آنچه در این پرونده توسط مرتکب انجام شده توسل به این آگهی متقلبانه و به طور کلی وسایل متقلبانه است و نوعا و بصورت متعارف چنین آگهی منجر به اغفال اشخاص میگردد. ( حاکم بودن ضابطه نوعی به وسیله متقلبانه به کار رفته توسط متهم: توضیح اینکه آنچه در کلاهبرداری سنتی موضوعیت دارد، صحنه سازی محیلانه می باشد اما طریق صحنه سازی محیلانه توسط متهم موضوعیت ندارد و مصادیق ذکر شده در رکن قانونی جرم مذکور در ماده ۱ قانون تشدید مجازات مرتکبین ارتشا ، اختلاس و کلاهبرداری، عملیات محیلانه با درج آگهی غیرواقعی بوده است و این امر با صرف دروغ بسیار متفاوت می باشد و مراد برخی شعب دیوان عالی کشور در آرای خود پیرامون دروغ صرف، غیر از عملیات محیلانه می باشد) و متهم نیز در اثر این امر مورد اغفال قرار گرفته و خود با رضایت مبالغی را به شماره حسابی که از طرف متهم معرفی شده واریز نموده است. ( احراز اغفال قربانی و ضابطه شخصی حاکم بر آن) و بردن مال قربانی ناشی از اغفال وی بوده است. از این رو ضمن احراز اجزای رکن مادی جرم کلاهبرداری بصورت طولی ( استفاده از وسایل متقلبانه ، اغفال قربانی ، بردن مال قربانی ) و احراز دو رابطه علیت ( اغفال ناشی از توسل به وسایل متقلبانه و بردن مال بزه دیده ناشی از اغفال ) و همچنین رکن روانی در عملیات اجرایی متهم ، بصورت وجود اراده به انضمام علم و آگاهی نسبت به مال غیر ( سوءنیت عام ) و قصد بردن مال غیر ( سوء نیت خاص ) احراز گردید. شایان ذکر است که تذکرسازمان های متولی پیشگیری از وقوع جرم مانند سازمان ناجا- پلیس فتا و … که تحت نظارت قوه قضاییه می باشند و یا حتی خود سایت دیوار دایر بر اینکه برخی از آگهی ها منتشره ممکن است بصورت غیر واقعی باشد، باعث حصول علم قربانی نمی گردد و همچنین نافی اقدامات متقلبانه صورت گرفته توسط مرتکب مذکورنمی باشد.
- مصادیق کلاهبرداری رایانه ایمتهم در مقابل عابر بانک های سطح شهر ایستاده و به بهانه کمک به اشخاص سالمند و افرادی که ناتوان از انجام عملیات بانکی می باشند به بهانه کمک به آنها مراجعه نموده و سپس مبادرت به انتقال وجه به حساب بانکی خود می نماید.
- مصادیق کلاهبرداری رایانه ایشکات اظهار داشته اند فردی با آنان تماس گرفته و اعلام نموده است در قرعه کشی جشن دهه فجر برنده شده اند و تقاضای شماره کارت جهت واریز جایزه را نموده است و در این راستا طی صحبت هایی با شکات و ایجاد یک مانور متقلبانه، رمز همراه بانک شکات را که برای آنان پیامک شده بود را از آنان دریافت و اقدام به برداشت وجوه موجود در حساب می نماید.
- تحصیل مال غیر در بستر مبادلات التکرونیکی (ماده 67 قانون تجارت الکترونیکی)از طریق ساختن و جعل پیچ ایستاگرام فردی به نام اقای س. که دوست شاکی بوده با کپی نمودن عکس خود در پروفایل و پست های نامبرده در پیچتش با معرفی خود به این نحو به نام اقای س. و پیام استقراض مبلغ مذکور به شاکی اقای ع. ق. پ. فرزند ز. ا. را می نماید. وشاکی مبلغ موصوف را به حساب متهم واریز می نماید.
- مصادیق مانور متقلبانه در کلاهبرداری سنتی (ساده)شاکی مدعی است برای خرید یخچال به برنامه مجازی دیوار مراجعه کردند و پس از انتخاب یخچال با مالک آن تماس گرفتند و ضمن بررسی قیمت و شرایط کالا مبلغ سی میلیون ریال به حساب متهم واریز کردند تا در محل اعلامی حاضر و کالا را اخذ نمایند. پس از واریز وجه و مراجعه به محل و سپری شدن مدت زیادی، ضمن تماس با فروشنده با عدم پاسخگویی ایشان مواجه شدند و متوجه شدند ادعای شاکی غیر واقعی بوده است. از نظر دادگاه عملیات متقلبانه متهم از طریق فریب شاکی به داشتن اموال غیر واقعی بوده است.