آرای قضایی مرتبط با ماده 1102
قانون مدنی — ۱۰۴ مورد
همین که نکاح به طور صحت واقع شد روابط زوجیت بین طرفین موجود و حقوق و تکالیف زوجین در مقابل همدیگر برقرار میشود.
- تنصیف از اموال زوج در طلاق به درخواست زوجدر خصوص شرط تنصیف دارایی با عنایت به اینکه حسب استعلامات معموله زوج فاقد اموال منقول و غیرمنقول می باشد.وزوجه نیز اموالی معرفی ننموده است. لذا از این جهت حقی برای زوجه متصور نیست
- قانون حاکم بر ارتکاب رفتار عدم تحویل کالای امانی## رای دادگاه بدوی پرونده کلاسه *تصمیم نهایی شماره * خواهان: اقای م. ت. فرزند د. با وکالت خانم م. ن. ش. فرزند ا. به نشانی * خوانده: خانم س. ا. ح. ز. یولقونلوی جدید فرز
- اثر حکم الزام به تمکین زوجه قبل از صدور اجراییهتا زمانیکه حکم تمکین با درخواست زوج منتهی به صدور اجراییه نگردد، نشوز یا عدم نشوز زوجه قابل احراز نمی باشد. بنابراین صرف صدور حکم تمکین نمی تواند دلیل قطعی بر نشوز زوجه و تخلف وی از وظایف همسری تلقی و حقوق ناشی از زوجیت او از جمله نفقه و تنصیف دارایی را ساقط سازد.
- شرط اعمال حق طلاق از ناحیه زوجزوج در صورتی می تواند زوجه را مطلقه نماید که دادگاه در مورد حقوق مالی متعلقه به مشارالیها تعیین تکلیف نماید و نفیا یا اثباتا نسبت به حقوق مزبور اظهار نظر نماید.
- اصل حاکم بر پرداخت نفقه در دوران نامزدیدر دوران بعد از عقد و نامزدی عرفی، زوجه استحقاق مطالبه نفقه از زوج را دارد و چون در این مدت فاقد زندگی مشترک با یکدیگر هستند در این مدت اصل ظاهر جاری نبوده و اصل بر عدم پرداخت نفقه بوده مگر اینکه زوج دلیل قانونی بر پرداخت آن اقامه نماید.
- قانون حاکم بر ارتکاب رفتار عدم تحویل کالای امانی## رای خلاصه جریان پرونده خلاصه جریان پرونده: اقای م. و. به وکالت از خانم ف. ف. بطرفیت اقای ح. د. ن. دعوی بخواسته الزام خوانده به طلاق به لحاظ عسر و حرج شدید زوجه و پرد
- رابطه تمکین و تعهد به تهیه لوازم زندگی مشترکاجرای حکم الزام به تمکین زوجه، منوط به فراهم نمودن مسکن و اثاث البیت متناسب با شان زوجه می باشد. -تایید شده
- نقش زندگی مشترک در اسقاط حق حبس زوجهدر صورتی که زوجین مدت نسبتا طولانی در منزل مشترک بوده و زوجه خود را در معرض تمتع زوج قرارداده باشد، حق حبس زوجه ساقط می شود هرچند زوجه کماکان دوشیزه باشد.
- دعوی الزام به تمکین درفرض سکونت زن در منزل مشترکدعوی الزام به تمکین، در صورتی که زوجه در منزل مشترک سکونت داشته باشد، محکوم به رد است؛ زیرا در این فرض اصل بر تمکین زوجه از زوج است.
- حدود اعتبار حق انتخاب مسکن توسط زوجهچنانچه ضمن عقد نکاح، حق مسکن به زوجه واگذار شده باشد، ولی منجزا و مستقلا ناحیه سکونت در ضمن عقد قید نشده باشد، از آنجا که اصولا طبق عرف منظور از حق مسکن، انتخاب شهر محل سکونت است؛ بنابراین الزام زوج به تهیه منزل در یک منطقه خاص پذیرفته نمی شود.
- احتساب نفقه آینده فرزند مشترکتعیین نفقه آتی فرزند مشترک و الزام زوج به پرداخت آن،منافاتی با پرداخت نفقه زوجه ندارد و در پرداخت های آتی به آنها(زوجه و فرزند مشترک)قابل احصاء و احتساب است.
- تاثیر حکم الزام به تمکین بر حق نفقه زوجهبا عنایت به اینکه حکم الزام به تمکین از تاریخ قطعیت بر حق زوجه نسبت به نفقه اثرگذار است، در صورت امتناع زوجه از تمکین، از تاریخ قطعیت رای مذکور، وی مستحق دریافت نفقه نیست.
- تکلیف دادگاه در فرض تقاضای ارجاع به پزشکی قانونیدر دعوی طلاق به دلیل عسروحرج زوجه، در صورتی که وی مدعی ناتوانی جنسی زوج باشد و جهت اثبات این ادعا تقاضای جلب نظریه پزشکی قانونی داشته باشد، از آنجایی که جلب این نظریه در خصوص این دعوی، ممکن التاثیر است، ضرورت دارد که دادگاه زوجین را جهت روشن شدن موضوع به پزشکی قانونی معرفی کند.
- تاثیر زندگی مشترک بر نفقه زوجهحضور زوجه در منزل مشترک، ظهور در پرداخت نفقه زوجه دارد؛ بنابراین مطالبه نفقه منوط به ارایه دلیلی مبنی بر عدم پرداخت نفقه می باشد.
- تاثیر منزل مشترک بر تمکیناگر زوجین در یک منزل سکونت داشته باشند؛ اصل بر تمکین زوجه است؛ بنابراین صدور حکم بر الزام زوجه به تمکین منوط به ارایه دلیل محکمه پسند توسط زوج است.
- تاثیر سکونت در منزل مشترک بر نفقهحضور و سکونت زوجه در منزل مشترک و عدم مطالبه نفقه ،اماره بر پرداخت نفقه زوجه توسط زوج است.
- تلقی پرداخت نفقه در پرتو زندگی مشترک تاثیر زندگی مشترک بر نفقهحضور زوجه در منزل زوج و زندگی مشترک اماره ای بر پرداخت نفقه از جانب زوج می باشد.
- مطالبه نفقه گذشته در فرض محکومیت زوجه به تمکینآثار محکومیت به تمکین به گذشته تسری ندارد و صرفا نسبت به آینده اثرگذار است، بنابراین مطالبه نفقه زمان سابق بر صدور حکم تمکین، امکان پذیر است.
- شرط اجرای حکم تمکیناجرای حکم تمکین منوط به تهیه مسکن مستقل در حد شان زوجه با کلیه وسایل مورد نیاز خانه است.
- تجدیدنظر خواهی از ابطال دستور فروشهزینه مسکن به عنوان یکی از فروع نفقه می باشد؛ بنابراین در صورت استحقاق زوجه به هزینه مسکن، نصف مبلغ تعیینی توسط کارشناس نفقه به عنوان هزینه مسکن زوجه محاسبه می شود.
- مطالبه نفقه توسط زوجه با وجود عدم حضور در منزل مشترکصرف جدایی (فیزیکی) و عدم حضور زوجه در منزل زوج، موجب عدم استحقاق زوجه به نفقه نیست؛ زیرا با وجود عقله زوجیت، نفقه زوجه به عهده زوج است مگر اینکه نشوز ثابت شود.
- مطالبه اجرت المثل جهت انجام امور خانه داریزوجه نمی تواند برای انجام امور خانه داری در دوران زندگی مشترک، اجرت المثل دریافت کند. زیرا یکی از شرایط مطالبه اجرت المثل آن است که عرف، برای کار انجام شده اجرتی قایل باشد و به موجب عرف حاکم بر خانواده های ایرانی، کار کردن زوجه در منزل مشترک (اموری از قبیل نظافت و آشپزی) مستوجب دریافت حق الزحمه نیست. لذا زوجه که خود اولین منتفع از کارهای مذکور است، نمی تواند بابت انجام آنها مطالبه اجرت المثل ایام زوجیت نماید. عنوان: احراز قصد عدم تبرع در مطالبه اجرت المثل ایام زندگی مشترک پیام: یکی از شرایط اثبات و مطالبه اجرت المثل ایام زوجیت، احراز عدم قصد تبرع زوجه است. اما از آنجاکه معمولا پس از ایجاد اختلاف بین زوجین اجرت المثل مطالبه می شود، و در زمان طرح دعوی، قصد عدم تبرع بیان می شود، عرفا، اصولا و عقلا برداشت می شود که در زمان انجام امور خانه داری، قصد عدم تبرع وجود نداشته است.
- مطالبه نفقه در فرض صدور حکم تمکینصرف صدور حکم تمکین درفرضی که دلیلی مبنی بر امتناع زوجه از اجرای آن ارایه نشود؛ مانع از استحقاق وی به دریافت نفقه نیست.
- مطالبه اجرت المثل برای امور خانه داریفعالیت های خانه داری که توسط زوجه انجام می شود، در راستای تشیید مبانی خانواده و تربیت فرزندان، از وظایف وی محسوب بوده و زوجه بابت انجام آنها مستحق دریافت اجرت المثل نیست. زیرا اگر برای این امور، اجرت لحاظ شود، موضوع تمکین عام مورد نظر قانونگذار منتفی می شود.
- ظهور زندگی مشترک در پرداخت نفقه زوجهدر صورتی که زوجین با هم زندگی مشترک داشته باشند، اصل بر این است که نفقه زوجه تامین می شود؛ بنابراین در دعوی مطالبه نفقه، زوجه باید دلیلی که موجبات اثبات عدم پرداخت نفقه را از ناحیه زوج ایجاب کند، ارایه دهد.