آرای قضایی مرتبط با ماده 469
قانون آیین دادرسی کیفری — ۱۴۳ مورد
در موقع رسیدگی، عضو ممیز، گزارش پرونده و مفاد اوراقی را که لازم است قرایت می کند و طرفین یا وکلای آنان، در صورت حضور، میتوانند با اجازه رییس شعبه، مطالب خود را اظهار دارند. همچنین دادستان کل یا نماینده وی با حضور در شعبه به طور مستدل، مستند و مکتوب نسبت به نقض یا ابرام رای معترض عنه یا فرجام خواسته، نظر خود را اعلام می کند. سپس اعضای شعبه با توجه به محتویات پرونده و مفاد گزارش و مطالب اظهار شده، با درج نظر دادستان کل کشور یا نماینده وی در متن دادنامه، به شرح زیر اتخاذ تصمیم می کنند:
الف- اگر رای مطابق قانون و ادله موجود در پرونده باشد با ابرام آن، پرونده را به دادگاه صادر کننده رای اعاده می نمایند.
ب - هرگاه رای مخالف قانون، یا بدون توجه به ادله و مدافعات طرفین صادر شده باشد یا رعایت تشریفات قانونی نشده و آن تشریفات به درجه ای از اهمیت باشد که موجب بی اعتباری رای شود، شعبه دیوان عالی کشور، رای را نقض و به شرح زیر اقدام می کند:
1- اگر عملی که محکوم علیه به اتهام ارتکاب آن محکوم شده به فرض ثبوت، جرم نبوده یا به لحاظ شمول عفو عمومی و یا سایر جهات قانونی متهم قابل تعقیب نباشد، رای صادره نقض بلا ارجاع میشود.
2- اگر رای صادره از نوع قرار و یا حکمی باشد که به علت ناقص بودن تحقیقات نقض شده است، برای رسیدگی مجدد به دادگاه صادر کننده رای ارجاع میشود.
3- اگر رای به علت عدم صلاحیت ذاتی دادگاه نقض شود، پرونده به مرجعی که دیوان عالی کشور، صالح تشخیص می دهد، ارسال میشود و مرجع مذکور مکلف به رسیدگی است.
4- در سایر موارد، پس از نقض رای، پرونده به دادگاه هم عرض ارجاع میشود.
تبصره- در مواردی که دیوان عالی کشور رای را به علت نقص تحقیقات نقض می کند، مکلف است تمام موارد نقص تحقیقات را به تفصیل ذکر کند.
- افشای اطلاعات زندانی توسط مامورین زنداناخذ وجه به منظور افشای اطلاعات زندانی توسط مامورین زندان،مصداق بزه ارتشاء است.
- مصداق بزه ارسال مواد مخدربزه ارسال مواد مخدر ناظر بر فرستادن آن به خارج از کشور به هر شیوه ای است و فرستادن مواد مخدر به نقاط مختلف در داخل کشور،مصداق این بزه محسوب نمی شود.
- شرط اجرای علنی مجازات حد شرعیاجرای علنی مجازات حد شرعی، مشروط به این است که رای دادگاه مستند به ادله توجیهی درباب عبرت متهم و سایرین باشد و صدور حکم در این خصوص صرفا به استناد عبرت متهم یا دیگران بدون ذکر علت،فاقد وجاهت قانونی است.
- شرط صدور حکم محکومیت به سبب سرایت جنایتصدور حکم محکومیت مرتکب به دلیل سرایت جنایت، مشروط به این است که عامل خارجی دیگری در سرایت نقش نداشته باشد.
- شرط تحقق بزه اجیر کردن اشخاص برای حمل مواد مخدرتحقق بزه اجیر کردن اشخاص برای حمل مواد مخدر، مشروط به این است که تعداد افراد به کار گرفته شده بیش از یک نفر باشد و تحویل مواد مخدر به یک نفر جهت انتقال یا نگهداری، مشمول این عنوان مجرمانه نیست.
- اخلال در نظم عمومی از طریق ایراد صدمه با سلاح سرد و گرمایراد صدمه با سلاح گرم و سرد که منجر به ایجاد اخلال در نظم عمومی گردد، مصداق فعل واحد دارای عناوین متعدد مجرمانه بوده و تعیین دو مجازات مستقل برای آن، فاقد وجاهت قانونی است.
- صدورحکم غیابی در جرایم مواد مخدردر جرایم مواد مخدر مستوجب حبس ابد،صدور حکم غیابی فاقد وجاهت قانونی است.
- نحوه اعمال مقررات تشدید مجازات در بزه حمل بیش از یکصدکیلوگرم مواد مخدردر بزه حمل مواد مخدر (تریاک) بیش از یکصد کیلوگرم،تنها مجازات حبس، قابل تشدید بوده و تشدید جزای نقدی در این فرض، فاقد وجاهت قانونی است.
- رسیدگی دادگاه کیفری یک به جرایم مشمول صلاحیت دادگاه کیفری دورسیدگی دادگاه کیفری یک به اتهامات مشمول صلاحیت دادگاه کیفری دو، فاقد وجاهت قانونی است.
- نوع شناخت حالفین نسبت به محکوم علیه در قسامهدر بزه قتل عمدی،شناخت تفصیلی حالفین نسبت به محکوم علیه، شرط قانونی و شرعی قسامه نبوده و صرفا تعیین حالف بر وقوع جرم از ناحیه متهم، کافی است.
- شرایط شکلی صدور حکم در فرض تغییر عنوان اتهامی مندرج در کیفرخواست توسط دادگاهچنانچه دادگاه اتهام را چیزی غیر از آنچه که در کیفرخواست مندرج شده تشخیص دهد،مکلف است عنوان اتهامی جدید را به متهم تفهیم و دفاعیات وی را اخذ نماید و صدور حکم بدون این اقدامات، فاقد وجاهت قانونی است.
- صلاحیت دادسرا و دادگاه نظامی تهران درخصوص رسیدگی به جرایم ارتکابی نظامیان در خارج از قلمرو ایرانصلاحیت دادسرا و دادگاه نظامی تهران درخصوص رسیدگی به جرایم ارتکابی نظامیان در خارج از قلمرو ایران، منحصر به جرایم ارتکابی آنان علیه شخص ثالث می باشد و شامل ارتکاب بزه محاربه و عضویت در گروه های معاند نیست.
- شروع به خرید مواد مخدرشروع به خرید مواد مخدر، فاقد وصف کیفری بوده و در قانون جرم تلقی نشده است.
- قانون حاکم بر اعمال مقررات تخفیف مجازات در جرایم نظامیاندر جرایم ارتکابی نظامیان، نحوه اعمال مقررات تخفیف مجازات، براساس قانون مجازات جرایم نیروهای مسلح است.
- نحوه محاسبه مهلت فرجام خواهی از رای بدویمهلت فرجام خواهی از رای بدوی صادره از دادگاه عمومی، 42 روز از تاریخ ابلاغ این رای است.
- نحوه صدور حکم به مصادره اموال در جرایم مواد مخدردر جرایم مواد مخدر چنانچه دادگاه ضمن صدور حکم به مصادره اموال، مشخصات دقیق اموال را قید ننماید، تخلف مستوجب محکومیت انتظامی بوده و از موجبات نقض رای صادره در مرجع عالی است.
- تاثیر عدم حضور دادستان در اعتبار دادنامه صادرهدر جرایمی که حضور دادستان یا نماینده وی در جلسات رسیدگی الزامی است، نبودن برگه اخطاریه در پرونده و عدم دعوت از دادستان مبنی بر حضور در جلسه دادرسی ، موجب بی اعتباری دادنامه صادره است.
- خودداری مدعی از مطالبه قسم از متهم در بزه قتل عمدیدر موارد عدم تحقق لوث و خودداری مدعی از مطالبه قسم از متهم، دادگاه مکلف به صدور حکم مبنی بر توقف دعوی بوده و صدور حکم برایت در این مورد، فاقد وجاهت قانونی است.
- مرجع صالح رسیدگی در فرض عدم وجود شعبه هم عرض در یک استانچنانچه دیوان عالی کشور پس از نقض دادنامه، رسیدگی را به شعبه هم عرض ارجاع نموده و آن استان فاقد شعبه هم عرض باشد،نزدیک ترین حوزه قضایی (نزدیک ترین شعبه هم عرض) در این خصوص صالح به رسیدگی است.
- ابطال گذرنامه و ممنوعیت خروج از کشور در جرایم مواد مخدرابطال گذرنامه و ممنوعیت خروج از کشور، صرفا نسبت به افرادی که قصد وارد کردن یا خارج کردن مواد مخدر به داخل یا خارج کشور را دارند، قابل اعمال بوده و تعیین این مجازات در خصوص نگهداری مواد مخدر، فاقد وجاهت قانونی است.
- شروع به بزه تولید مواد روانگردان(شیشه)عملیات اجرایی تولید شیشه، تا زمانی که مواد اولیه به صورت بالفعل به شیشه تبدیل نشده است، بزه تولید شیشه تلقی نمی شود وصرفا بزه شروع به تولید شیشه است.
- شروع به جرم تولید شیشهحمل مواد اولیه تولید شیشه، مصداق شروع به جرم تولید شیشه است و عنوان مجرمانه مستقل ندارد.
- شرط تحقق بزه معاونت در جرم( حذف شود)شرط تحقق بزه معاونت در جرم، شرکت نکردن در عملیات اجرایی جرم است.( نکته بدیهی است.حذف شود)
- نحوه بازرسی وسایل نقلیه مشکوک توسط ضابطین دادگستریضابطین دادگستری در بازرسی وسایل نقلیه مشکوک، نیازی به اخذ مجوز خاص تفتیش و بازرسی ندارند.
- ایراد اتهام وکیل نسبت به یکی از موکلان خودچنانچه وکیل به وکالت از دو متهم وارد پرونده شود، ولی تنها از یک نفر دفاع نموده و موکل دیگر را عامل اساسی ارتکاب جرم اعلام نماید،اقدام وی از موجبات نقض رای صادره در مرجع عالی است.