آرای قضایی مرتبط با ماده 314

## رای دادگاه بدوی پرونده کلاسه *تصمیم نهایی شماره * خواهان: اقای س. م. فرزند س. به نشانی * خوانده: اقای س. ک. فرزند ع. به نشانی * خواسته ها: ۱. مطالبه خسارت تاخیر ت

## رای دادگاه بدوی پرونده کلاسه *تصمیم نهایی شماره * خواهان: اقای م. ر. فرزند ح. به نشانی * خوانده: خانم ژ. ا. پ. فرزند ع. به نشانی * خواسته: تامین خواسته شعبه *ب. ف

وصف تجریدی اسناد تجاری در قبال ثالث با حسب نیت قابل استناد می باشد و در مواردی که چک کستند دعوا در رابطه مستقیم طرفین دعوا مبادله شده است، ایرادات میان آنها قابل استماع است.

فاقد ارزش

مراد از صادرکننده در عرف حقوقی مشخص است. و ظهرنویس و ضامن را نمیتوان صادرکننده تلقی کرد و چون قانون مقید است. که دارنده چک میتواند خسارت تاخیر تادیه خود را از صادرکننده دریافت کند. در نتیجه ضامن و ظهرنویس ، مسیول پرداخت خسارت تاخیر تادیه مندرج در این قانون نیستند به دیگر سخن دریافت خسارت تاخیر تادیه از صادرکننده چک یک استثناست که قانونگذار فقط در مورد چک ان هم در مورد صادرکننده محدود نموده و با توجه به نص قانونی نمیتوان ان را به افراد دیگری جز صادرکننده توسعه داد؛

اگر دلیلی بر پرداخت وجه چک ارایه نشود بقا دین مطابق قاعده استصحاب مورد حکم قرار می گیرد.

فاقد ارزش عنوان سیستمی به اشتباه درج شده

ظهرنویسی چک الزاما می بایست با امضاء ظهر چک صورت بگیرد تا سند برای انتقال گیرنده دارای مزایای اسناد تجاری باشد. بنابراین صرف اقرار دارنده چک در جلسه دادگاه به انتقال آن، برای این منظور کافی نبوده و چنین انتقالی، مشمول مقررات انتقال طلب قانون مدنی است. عنوان: مبدا زمانی محاسبه خسارت تاخیر تادیه چک پیام: در صورتی که به جهت عدم رعایت مقررات قانونی مربوط به انتقال سند تجاری، چک موضوع دعوی برای دارنده، فاقد مزایای اسناد تجاری شناخته شود، مبدا محاسبه خسارت تاخیر تادیه آن، تاریخ تقدیم دادخواست بوده و تاریخ سررسید چک در این باره مبنا قرار نمی گیرد.

در صورتی که موسسه مالی و اعتباری، بدوا دارای اعتبار بانک نباشد سند طلب صادر شده از این موسسه به عنوان چک، حواله محسوب شده و هرچند حاکی از اشتغال ذمه صادرکننده است، مشمول مقررات قانون تجارت در مورد چک نمی شود.

درفرض صدور چک بابت دین طی دو فقره چک به عهده بانک خارجی به صورت ارز، دعوی مطالبه ارز بدون لحاظ چک های تحصیل شده وجاهت قانونی نداشته و دارنده سند تا زمانی که چک ها فاقد اعتبار و یا ابطال نشده، باید نسبت به مطالبه وجه آنها اقدام کند.

اصلاح نام واخوانده در جلسه دادگاه به لحاظ اشتباه تایپی قابل پذیرش است؛ بنابراین صدور قرار رد دعوی به دلیل عدم توجه به خوانده به علت مذکور، فاقد وجاهت قانونی است.

(1)- دارنده چک مفقودشده پس از اثبات تعلق چک به خود، می تواند با دادن ضامن، تادیه وجه چک را به موجب حکم دادگاه مطالبه کند؛ بنابراین صدور قرار عدم استماع دعوی مطالبه وجه چک مفقودی به استناد فقدان موجودی حساب صادرکننده، فاقد محمل قانونی است. (2)- دارنده چک مفقود شده مستحق دریافت خسارت تاخیر تادیه وجه چک مفقودی از تاریخ مندرج در چک تا تاریخ وصول وجه آن می باشد؛ ولو زمانی طولانی از تاریخ صدور طی شده و اقدامی جهت مطالبه نکرده باشد.

در صورتی که دارنده چک پس از مدت زیادی، نسبت به مطالبه وجه چک اقدام کند صرفا از تاریخ تقدیم دادخواست مستحق خسارت تاخیر تادیه می باشد؛ زیرا یا به مدیون مهلت داده است یا بدون مهلت به مدیون، در دریافت دین تاخیر داشته؛ بنابراین داین علیه خود اقدام کرده است.

چک در هر حال با ظهرنویسی قابل انتقال است و خط خوردن عبارت «حواله کرد»; در متن چک مانع از انتقال حقوق دارنده آن از طریق ظهرنویسی نیست.-اگرچه وضعیت حقوقی انتقال چک بعد از برگشت در سیستم حقوقی ایران روشن نیست اما با توجه به اصول حقوقی از جمله اقتضای صحت اعمال حقوقی؛ چنین انتقالی مشمول عنوان انتقال طلب بوده وبا مانع قانونی مواجه نیست.

اگر صادرکننده، چک را به عنوان ضمانت در روابط قراردادی میان اشخاص ثالث صادر کرده باشد، شرط عدم مسیولیت صادرکننده صحیح است؛ بنابراین صادر کننده مسیولیتی در پرداخت وجه چک ندارد.

د ر صورت صدور چک در وجه دونفر، ظهرنویسی توسط یکی از آنها، صرفا موجب انتقال نیمی از وجه چک به دارنده فعلی خواهد شد و نسبت به نصف باقیمانده به دلیل عدم انتقال به وی، ذینفع جهت مطالبه محسوب نمی شود.

حذف عبارت حواله کرد، بیانگر اراده طرفین بر دریافت وجه چک توسط دارنده اولیه بوده و لذا چک مذکور قابل انتقال نیست.

اسناد تجاری از منشاء تعهدات مبتنی بر صدور آن، مستقل بوده و بطلان یا فسخ و به طور کلی انحلال عقد و یا ایقاع علت صدور سند تجاری، تاثیری بر ضمان و مسیولیت صادر کننده و مسیولین سند در قبال دارنده ثالث ندارد.

صرف بدون تاریخ بودن چک صادره، ملازمه با بی اعتباری آن ندارد زیرا ممکن است چنین تعبیر شود که صادر کننده به دارنده اختیار داده است که آن را به دلخواه خود تنظیم کند.

دادخواست جلب ثالث در مرحله تجدیدنظر به دلیل اینکه به طرفیت شخص ثالثی است که در مرحله بدوی حضور نداشته؛ قابل رسیدگی نیست.

وصف امانی چک، موثر بر پرداخت وجه آن و مسیولیت تضامنی صادرکننده و ظهرنویسان نخواهد بود.

مبدا محاسبه خسارت تاخیر تادیه در خصوص چک از تاریخ سررسید چک است و نه تاریخ گواهی عدم پرداخت.

صرف درج تاریخ در ظهر چک بدون امضاء، تعهدی برای پرداخت وجه چک، توسط شخصی که ظهر چک را تاریخ زده است، ایجاد نمی کند.

در فرض خط خوردن عبارت «به حواله کرد»; در متن چک توسط صادر کننده، انتقال و واگذاری آن مغایر با اراده طرفین بوده و حکایت از اشتغال ذمه صادرکننده در مقابل منتقل الیه را ندارد؛ بنابراین طرح دعوی مطالبه وجه چک توسط وی مسموع نیست.

در صورتی که مدت زمان قابل توجهی از زمان صدور چک گذشته باشد، دارنده چک مستحق دریافت خسارت تاخیر تادیه چک از زمان طرح دادخواست و با لحاظ کسر موجودی چک می باشد و نسبت به قبل از آن استحقاقی ندارد.