آرای قضایی مرتبط با ماده 488
قانون مجازات اسلامی — ۱۷۴ مورد
مهلت پرداخت دیه، از زمان وقوع جنایت به ترتیب زیر است مگر اینکه به نحو دیگری تراضی شده باشد:
الف- در عمد موجب دیه، ظرف یک سال قمری
ب- در شبه عمد، ظرف دو سال قمری
پ- در خطای محض، ظرف سه سال قمری
تبصره- هرگاه پرداخت کننده در بین مهلت های مقرر نسبت به پرداخت تمام یا قسمتی از دیه اقدام نماید، محکوم له مکلف به قبول آن است.
- قابلیت تجدیدنظرخواهی از آراء صادره در بزه توهینحکم صادره در خصوص مجازات جزای نقدی بزه توهین قطعی است.
- عنصر قانونی تبدیل حبس در بزه بی احتیاطی در رانندگی منجر به صدمهعنصر قانونی تبدیل مجازات حبس از باب جنبه عمومی بزه بی احتیاطی در امر رانندگی منجر به ایراد صدمه بدنی غیر عمدی، ماده 3 قانون وصول برخی از درآمدهای دولت و مصرف آن در موارد معین است و استناد به مواد جایگزین حبس در این موارد، وجاهت قانونی ندارد.
- مصداق صدور رأی اصلاحیچنانچه دادگاه بدوی بدون اعمال کیفیات مخففه حکم به کمتر از حداقل مجازات قانونی دهد، می تواند در قالب رأی اصلاحی توأم با تشدید مجازات اقدام به اصلاح مجازات تعیین شده نماید.
- تبدیل مجازات حبس در بزه بی احتیاطی در رانندگی منجر به صدمهعنصر قانونی تبدیل مجازات حبس به جزای نقدی در بزه بی احتیاطی در امر رانندگی منجر به ایراد صدمه بدنی غیر عمدی، ماده 3 قانون وصول برخی از درآمدهای دولت و مصرف آن در موارد معین است و استناد به مقررات جایگزین حبس وجاهت قانونی ندارد.
- تخفیف مجازات به دلیل گذشت شاکی پس از صدور حکم قطعیدر جرایم غیرقابل گذشت، در صورت رضایت شاکی پس از قطعیت حکم، دادگاه می تواند در مقام تخفیف، مجازات تکمیلی را حذف نماید.
- مصداق تکلیف دادگاه به إعمال مقررات تخفیف مجازاتدر بزه ایراد صدمه بدنی یا قتل غیرعمدی ناشی از بی احتیاطی در امر رانندگی، هر گاه راننده، مصدوم را به نقاطی برای معالجه و استراحت برساند، دادگاه مکلف به اعمال مقررات تخفیف مجازات است.
- لغو قرار تعلیق اجرای مجازاتدادگاه بدوی می تواند ضمن تعلیق اجرای مجازات، تصریح نماید ارتکاب هر جرم حتی جرایم مرتبط با راهنمایی و رانندگی، موجب لغو قرار تعلیق اجرای مجازات است. عنوان: حدود اختیارات دادگاه تجدید نظر در صدور رأی اصلاحی پیام: دادگاه تجدیدنظر می تواند متعاقب درخواست اصلاح دادنامه از حیث تعیین دیه از جانب قاضی اجرای احکام، در قالب رأی اصلاحی اقدام به تعیین دیه ای نماید که در مرحله بدوی و تجدیدنظر از قلم افتاده است.
- نحوه ی تعیین ارش شکستگی بینیتعیین ارش شکستگی بینی که با عیب و نقص اصلاح شده به میزانی بیش از دیه شکستگی بینی که بدون عیب و نقص اصلاح شده، قانونی است.
- وضعیت اعتبار قانون وصول برخی از درآمدهای دولت و مصرف آن در موارد معینبا تصویب قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 و مبحث مجازات های جایگزین حبس، بند یک ماده 3 قانون وصول برخی از درآمد های دولت و مصرف آن در موارد معین، نسخ شده است.
- تبدیل حبس به جزای نقدی در مقام تخفیف مجازاتدادگاه می تواند در مقام اعمال تخفیف، مجازات حبس را به جزای نقدی تبدیل نماید.
- مهلت پرداخت دیه توسط صندوق تأمین خسارت های بدنیرعایت مقررات مربوط به مهلت پرداخت دیه، مختص اشخاص حقیقی بوده و در مواردی که صندوق تأمین خسارت های بدنی ملزم به پرداخت دیه است، این مقررات اعمال و اجرا نمی شود.(سیفی) عنوان: مهلت پرداخت دیه توسط صندوق تأمین خسارت های بدنی پیام: مهلت دوساله جهت پرداخت دیه صدمات بدنی در حکم شبه عمد ناشی از بی احتیاطی در امر رانندگی،مختص اشخاص حقیقی بوده و شامل موارد الزام صندوق تأمین خسارت های بدنی به پرداخت دیه نیست.
- مصداق جرم قابل گذشتچنانچه شکات در بزه بی احتیاطی در امر رانندگی منجر به صدمه بدنی غیر عمدی، رضایت خویش را اعلام نمایند، دادگاه مکلف به صدور قرار موقوفی تعقیب نسبت به دیه است.
- درگیری و ایراد ضرب و جرح عمدی در ملأعامدرگیری و ایراد ضرب و جرح عمدی در ملأعام، از مصادیق بزه اخلال در نظم و آسایش عمومی است.
- تعیین حبس کمتر از 91 روز در مقام تخفیف مجازاتتعیین حبس کمتر از 91 روز در مقام تخفیف مجازات، قانونی است.
- مهلت پرداخت دیه از جانب بیمه گردر بزه ایراد صدمه بدنی غیر عمدی ناشی از بی احتیاطی در امر رانندگی، بیمه گر پس از قطعیت رأی، ملزم به پرداخت تمام دیه بدون لحاظ مدت زمان قانونی است.
- شرط تحقق بزه اعمال نفوذ برخلاف حقشرط تحقق بزه اعمال نفوذ برخلاف حق، تحصیل مال درنتیجه إعمال نفوذ است. عنوان: ایجاد مزاحمت برای طفل پیام: ایجاد مزاحمت برای شخص زیر 18 سالی که به حد بلوغ شرعی رسیده است، مصداق بزه ایجاد مزاحمت برای اطفال نیست.
- متناسب نبودن مجازات قانونی با جرم و اعاده دادرسیحکم صادره در خصوص مجازات جزای نقدی بزه توهین، قابل تجدیدنظرخواهی نیست.
- ارتکاب قتل غیرعمدی ناشی از بی احتیاطی در امر رانندگی توسط شخص ناشناسدر فرض قتل غیرعمدی ناشی از بی احتیاطی در امر رانندگی توسط شخص ناشناس، دادگاه ضمن صدور قرار منع تعقیب نسبت به متهم،صندوق تأمین خسارت های بدنی را به پرداخت دیه محکوم می نماید.
- بی احتیاطی در امر رانندگی منجر به قتل و ایراد صدمه بدنی غیر عمدیبی احتیاطی در امر رانندگی منجر به قتل و ایراد صدمه بدنی غیر عمدی، مصداق تعدد معنوی جرم است.
- تأثیر گذشت شاکی بر مجازات در فرض عدم تجدیدنظرخواهی متهمچنانچه متعاقب تجدیدنظرخواهی یکی از متهمان، شاکی رضایت خود را نسبت به متهم تجدیدنظرخواه و متهمی که تجدیدنظرخواهی نکرده است،اعلام نماید،درخصوص جرایم قابل گذشت متهم اخیر، قرار موقوفی تعقیب صادر می شود. اما اعمال تخفیف نسبت به جنبه عمومی جرم غیر قابل گذشت، نیازمند درخواست از دادگاه بدوی است.
- اخلال در نظم عمومی حین ضرب و جرح عمدی با قمهاخلال در نظم عمومی حین ایراد ضرب و جرح عمدی با قمه،مصداق تعدد مادی جرم است.
- عدم رعایت مقررات و نظامات دولتی و ایمنی کار منتهی به قتل غیر عمدبزه عدم رعایت مقررات و نظامات دولتی و ایمنی کار منتهی به یک فقره قتل غیر عمدی مصداق رفتار واحد دارای عناوین مجرمانه متعدد است.
- درخواست اعسار یا تقسیط محکوم به دیه پیش از اتمام مهلت قانونیمحکوم علیه می تواند پیش از اتمام مهلت های معین شده برای پرداخت دیه جنایات عمدی،شبه عمدی و خطای محض درخواست اعسار و یا تقسیط خود را تقدیم دادگاه کند.
- عدم ثبت واقعه نکاح موقت منتهی به بارداری به دلیل بقای زوجیت قبلیعدم ثبت واقعه نکاح موقت منتهی به بارداری به دلیل منتفی نشدن زوجیت قبلی زوجه از حیث ثبت احوال،فاقد وصف کیفری است.
- تأثیر رضایت مخدوش مجنیعلیه بر تحقق بزه آدمرباییرضایت مخدوش مجنی علیه در سوار شدن بر وسیله نقلیه، با توجه به سن وی، مانع از تحقق بزه آدم ربایی نیست.