آرای قضایی مرتبط با ماده 223
قانون مدنی — ۱۸۴ مورد
هر معامله که واقع شده باشد محمول بر صحت است مگر اینکه فساد آن معلوم شود.
- رابطه محکومیت به انجام تعهد و خسارات ناشی ازتاخیر انجام تعهداگر در قرارداد توافق شده که خسارت ناشی از تاخیر در زمان تحویل، محاسبه و از مبلغ قرارداد کسر شود و دادگاه درخصوص اصل تعهد حکم بر ذی حقی صادر کند؛ مکلف به رسیدگی ماهیتی درخصوص این خسارت مذکور نیز می باشد و صدور قرار عدم استماع در اینخصوص فاقد وجاهت است.
- خسارت ناشی از تاخیر در تنظیم سند رسمی به جهت مشکلات اداریتاثیر مشکلات اداری بر مطالبه خسارت قراردادی ناشی از تاخیر انجام تعهدحتی اگر تاخیر در تنظیم سند رسمی به جهت مشکلات اداری باشد؛ امکان مطالبه خسارت قراردادی ناشی از تاخیر در تنظیم سند رسمی وجود دارد، زیرا این قبیل مشکلات در حین قرارداد قابل پیش بینی است.
- دعوی الزام به تنظیم سند پس از صدور حکم خلع یددرصورتی که با احراز غاصبانه بودن تصرفات خواهان دعوی فک رهن و تنظیم سند رسمی، حکم به خلع ید وی از آپارتمان موضوع دعوی صادر شده باشد، با توجه به اینکه صدور حکم الزام به فک رهن و تنظیم سند رسمی، در تعارض با دادنامه خلع ید و ورود به امر قضاوت شده است؛ دعوی یادشده مسموع نیست.
- (1)- اثر سوءاستفاده وکیل بر اعتبار معامله (2)- شرایط طرح دعوی خلع ید از املاک مشاعی (3)- ابطال وکالتنامه به ادعای تبانی و بیماری موکل(1)- سوء استفاده وکیل از وکالتنامه تفویضی، صرفا موجب رجوع موکل به وکیل است و این امر تسری به حقوق اشخاص ثالث ندارد؛ زیرا در غیر اینصورت معاملات افراد اجتماع در معرض ایراد و خدشه قرار خواهد گرفت. (2)- مال مشاع تا هنگامی که تفکیک، تقسیم و یا افراز نشده باشد، قابلیت تجزیه به نحو مشخص و معین را ندارد؛ بنابراین این ادعا که خلع ید باید توسط هریک از مالکین به نسبت سهم خود به طور مجزا مطرح شود جایگاه قانونی ندارد. (3)- دعوی ابطال وکالتنامه به صرف ادعای تبانی برای تنظیم وکالت و یا ادعای ابتلاء موکل به آلزایمر بدون آنکه ادعاهای مذکور منتهی به صدور حکم از ناحیه مرجع صلاحیتدار شده باشد، محکوم به بطلان است.
- تعهدات شرکت پس از تغییر مدیرانباتوجه به شخصیت حقوقی مستقل شرکت، تعهدات مدیران به منزله تعهد شرکت بوده لذا تغییر مدیران تاثیری در حقوق اشخاص ثالث ندارد.
- طرح همزمان دعاوی الزام به تنظیم رسمی ملک مرهونه و رفع توقیفرسیدگی به دعوی الزام به تنظیم سند رسمی ملک مرهونه به انضمام دعوی الزام به رفع توقیف ملک فاقد مانع قانونی است. زیرا قاعده ممنوعیت انتقال عین مرهونه، در جریان دعوایی که در مقام اثبات ادعای حقوقی طرفین است حکومتی ندارد و مربوط به مرحله اجرای حکم است و اجرای حکم، مسبوق به تعیین تکلیف در خصوص توقیف ملک خواهد بود.
- ضمانت اجرای اقامه دعوی اعلام صحت قرارداداقامه دعوا با موضوع اعلام صحت قرارداد، فاقد وجاهت قانونی بوده و منجر به صدور قرار عدم استماع دعوی می باشد؛ زیرا اصل بر صحت قرارداد است؛ بنابراین خواسته موصوف به لحاظ تحصیل حاصل، سالبه به انتفاء موضوع است.
- ضمانت اجرای عدم درج مبلغ ثمن در مبایعه نامهصرف عدم ذکر میزان ثمن در مبایعه نامه از موجبات بطلان عقد تلقی نمی شود؛ بنابراین اگر ثمن نزد طرفین معامله مشخص و معین باشد؛ ادعای مجهول بودن ثمن مسموع نیست، زیرا معیار معلوم بودن ثمن علم طرفینی است.
- الزام به تنظیم سند رسمی به استناد صلح نامه عادیگرچه ثبت عقود راجع به عین یا منافع املاکی که دارای سابقه در دفتر املاک هستند، اجباری است؛ ولی مانع از پذیرش عقود عادی در دادگاه نیست؛ بنابراین دعوی الزام به تنظیم سند رسمی به استناد صلح نامه عادی قابل رسیدگی است.
- (1)- ضمانت اجرای حضور در دفتر اسناد رسمی بدون همراه داشتن بقیه ثمن (2)- تکلیف دادگاه در دعوای الزام به تنظیم سند رسمیحضور خریدار در موعد مقرر جهت تنظیم سند رسمی، بدون همراه داشتن الباقی ثمن معامله به صورت چک بانکی یا وجه نقد به منزله عدم حضور می باشد؛ بنابراین خریدار مستحق خسارت قراردادی ناشی از تاخیر در تنظیم سند رسمی نخواهد بود. در دعوای الزام به تنظیم سند رسمی؛ دادگاه باید در خصوص مابقی ثمن نیز باید اظهار نظر کند؛ بنابراین دادگاه باید الزام به تنظیم سندرسمی را موکول به پرداخت مابقی ثمن نماید.
- وضعیت فسخ عقد اول پس از انعقاد عقد دوموضعیت عقد دوم پس از فسخ عقد اولاگر پس از انعقاد عقد دوم توسط خریدار، معامله اول وی با فروشنده فسخ شود، دعوی الزام به تنظیم سند رسمی از جانب خریدار دوم به طرفیت فروشنده اول قابل پذیرش است؛ زیرا آثار فسخ ناظر به زمان وقوع فسخ و بعد از آن است.
- شرط استرداد وجه واریزی به حساب صرافیعلت تکلیف قانونگذار به استرداد وجه که به اشتباه و ناحق به حساب شخصی واریز شده است، داراشدن ناعادلانه است و اگر این علت وجود نداشته و بلکه مابه ازاء وجه دریافتی به درخواست واریزکننده از دارایی وی کسر و به حساب شخص دیگری واریز شده باشد، تکلیفی به استرداد وجود نخواهد داشت.-تایید شدهاگر واریز کننده به درخواست ثالث وجهی به حساب صرافی واریز و صرافی با توجه به عرف جاری در این نوع معاملات، بلافاصله ما به ازاء آن را به ثالث پراخت کند، اقدام صرافی در معامله و پرداخت مابه ازاء ارزی وجه واریزی به شخص معرفی شده امر متعارفی بوده و موجب ضمان وی نیست؛ بنابراین دعوی استرداد وجه به استناد دارا شدن ناعادلانه توسط واریزکننده محکوم به بطلان است.
- استرداد مبایعه نامه به یکی از شرکای ملک مشاعواخواهی باید به طرفیت خواهان اصیل اقامه شود؛ بنابراین در فرض اقامه به طرفیت نمایندگان خواهان که شخص حقوقی است، اصول اقامه صحیح دعوی رعایت نشده است، ولی چنانچه دادگاه در مرحله واخواهی به آن توجه نکند و قسمتی از رای به نفع واخواه نقض شود،در صورت تجدیدنظرخواهی توسط واخواه، دادگاه در صورت عدم ایراد از ناحیه خواهان، آن را مورد توجه قرار نمی دهد؛ زیرا پذیرش دعوی از این حیث موجب تشدید وضعیت تجدیدنظرخواه می شود.
- شرط درخواست اعاده دادرسی به دلیل صدور آرای متعارضمقصود از صدور حکم متضاد از «همان دادگاه»; به عنوان یکی از جهات اعاده دادرسی، صدور حکم متضاد از یک شعبه دادگاه است؛ بنابراین در فرضی که دو شعبه متفاوت از یکدیگر در مقام صدور رای بر آمده اند، مشمول صدور آرای متعارض از جهات اعاده دادرسی نمی شود.
- دعوی الزام به فک رهندعوای الزام راهن به فک رهن غیر قابل استماع است؛ زیرا عقد رهن از طرف راهن لازم است و نمی تواند قبل از اینکه دین خود را ادا کند یا به نحوی از انحاء بری شود، فک رهن انجام دهد.
- طرح دعوی خلع یدمبیع توسط خریداردعوای خلع ید، در مورد تصرفاتی است که فاقد منشا قراردادی است؛ بنابراین در فرض وجود مبایعه نامه بین طرفین اقامه دعوی خلع ید از جانب خریدار غیر قابل استماع است، بلکه باید دعوای الزام به تحویل مبیع اقامه شود.
- ماهیت شرط مصالحهشرط مصالحه مندرج در قرارداد به منزله شرط داوری نیست؛ بنابراین مانع از صلاحیت دادگاه جهت حل و فصل اختلافات ناشی از قرارداد نخواهد بود.
- (1)- نقش عدم اختصاص انباری و پارکینگ مجزا در تحویل مبیع (2)- مطالبه خسارت تاخیر در تنظیم سند رسمی در فرض ارسال اظهارنامهعدم اختصاص انباری و پارکینگ مجزی به هر خریدار، در فرضی که خریدار از مزایای انباری و پارکینگ استفاده کرده هر چند که بعدا آن انباری یا پارکینگ در سهم وی قرار نگیرد؛ عدم تحویل مبیع محسوب نمی شود؛ زیرا تا صورتجلسه تفکیکی صادر نشود معلوم نیست کدام انباری و پارکینگ در سهم کدام واحد آپارتمان قرار می گیرد. در صورتی که فروشنده اظهارنامه جهت اعلام آمادگی خود برای انتقال سند ارسال کرده باشد؛ خسارت تاخیر در انجام تعهد(تنظیم سند رسمی) از تاریخ مقرر در مبایعه نامه تا تاریخ ارسال اظهارنامه قابل مطالبه است.
- اعتبار تقسیم نامه عادی املاک مشاع ثبت شدهبا تعیین مرجع از ناحیه مقنن جهت افراز و تقسیم املاک مشاع که جریان ثبتی آنها خاتمه یافته، دیگر تقسیم نامه عادی تنظیمی فی ما بین مالکین مشاعی در رابطه با املاکی که جریان ثبتی آن خاتمه یافته است قابل پذیرش نبوده و در تعارض با مقررات آمره مذکور است.
- دعوای تخلیه عین مستاجره از سوی مالک جدیدچنانچه برای موجر بر اثر تخلف مستاجر، حق فسخ ایجاد شود، حق مزبور به منتقل الیه(مالک جدید) انتقال نمی یابد؛ مگر آنکه صریحا در هنگام انتقال عین ملک قید کند؛ زیرا عدم درج انتقال این حق، به منزله عدم وجود آن یا اعراض است.
- (1)- ضمانت اجرای صدور سفته بدون تعیین متعهدله (2)-مبداء محاسبه خسارت تاخیرتادیه در سفتهاگر مشخصات متعهد له در سفته درج نشود، سند مزبور تجاری نیست؛ اما به عنوان یک سند عادی قابل استناد است. -رحیم پورمبدا محاسبه خسارات تاخیرتادیه وجه مندرج درسفته، ازتاریخ سررسید تا زمان اجرای حکم براساس شاخص بهای اعلامی بانک مرکزی می باشد. -رحیم پور (قاضی به طور کلی گفته امابه عادی بودن سفته عادی توجه ننموده)
- اقرار وکیل به عدم ایفای تعهد قراردادی توسط موکلوکیل باید درتصرفات واقدامات خود مصلحت موکل را مراعات کند واقرار وکیل علیه موکل فاقد اعتبار قانونی است؛ بنابراین اظهار وکیل مبنی بر عدم ایفای تعهد قراردادی موکل فاقد اعتبار قانونی است.
- درخواست تحویل ملک کشاورزی مشاعی و ملک رسمی به نام ثالثدرخواست تامین در صورتی پذیرفته می شود که میزان خواسته، معلوم یا عین معین باشد؛ بنابراین درخواست صدور قرار تامین خواسته در دعوای الزام به ایفای تعهد(الزام به مقدمات و تنظیم سند رسمی) قابل پذیرش نیست.
- اسقاط ضمنی حق مطالبه خسارتاستفاده از مبیع توسط خریدار، باعلم به اینکه فاقد شرایط لازم است، اقدام علیه خود بوده و به معنی قبول کالا با شرایط موجود است؛ بنابراین خسارت ناشی از استفاده از کالا قابل مطالبه نیست.
- اسقاط ضمنی حق فسخ ناشی از عدم تادیه وجه چک ثمن معاملهاگر در قرارداد بیع درج شود که درصورت عدم پرداخت چک های ثمن معامله، فروشنده حق فسخ یکجانبه قرارداد را خواهد داشت، صرف انتقال چک مذکور توسط فروشنده به دیگری خود دلالت بر صحت و تثبیت قرارداد دارد؛ زیرا انتقال چک به منزله پذیرش این امر است که فروشنده با انتقال چک به دیگری ماهیتا حق فسخ خود را زایل کرده است؛ بنابراین درخواست تایید فسخ توسط وی به استناد عدم تادیه وجه چک مذکور پذیرفته نمی شود.