آرای قضایی مرتبط با ماده 1114
قانون مدنی — ۴۵ مورد
زن باید در منزلی که شوهر تعیین میکند سکنی نماید مگر آن که اختیار تعیین منزل به زن داده شده باشد.
- رابطه تمکین و تعهد به تهیه لوازم زندگی مشترکاجرای حکم الزام به تمکین زوجه، منوط به فراهم نمودن مسکن و اثاث البیت متناسب با شان زوجه می باشد. -تایید شده
- نقش زندگی مشترک در اسقاط حق حبس زوجهدر صورتی که زوجین مدت نسبتا طولانی در منزل مشترک بوده و زوجه خود را در معرض تمتع زوج قرارداده باشد، حق حبس زوجه ساقط می شود هرچند زوجه کماکان دوشیزه باشد.
- (1)- اثر صدور قرار منع تقیب کیفری بر دعوی طلاق (2)- تحصیل دلیل برای خواهان توسط دادگاه(1)- درصورتی که زوجه مدعی روابط نامشروع زوج باشد اما شکایت وی در این خصوص، منجر به صدور قرار منع تعقیب قطعی شود، ورود دادگاه حقوقی به این موضوع در دعوی طلاق از ناحیه زوجه و نادیده گرفتن این قرار با توسل به گزارش پلیس فتا در خصوص اقدامات زوج، ورود غیر قانونی به امر مختومه ایست که اعتبار آن مورد حمایت قانونگذار است.(2)- اگر زوجه در طرح دعوی طلاق، ادعایی در خصوص کراهت از زوج نداشته باشد؛ دادگاه نمی تواند با درخواست توضیح از او، امکان تمسک به کراهت از زوج با بذل مهریه را به وی تفهیم کند.
- دعوی الزام به تمکین درفرض سکونت زن در منزل مشترکدعوی الزام به تمکین، در صورتی که زوجه در منزل مشترک سکونت داشته باشد، محکوم به رد است؛ زیرا در این فرض اصل بر تمکین زوجه از زوج است.
- اثر حق انتخاب مسکن توسط زوجه بر دعوی الزام به تمکیناگر زوجه حق انتخاب مسکن داشته باشد، نافی وظیفه تمکین نبوده؛ بنابراین حکم بر الزام زوجه به تمکین در منزل مشترک با تعیین محل توسط زوجه و تهیه توسط زوج، صادر خواهد شد.
- تاثیر منزل مشترک بر تمکیناگر زوجین در یک منزل سکونت داشته باشند؛ اصل بر تمکین زوجه است؛ بنابراین صدور حکم بر الزام زوجه به تمکین منوط به ارایه دلیل محکمه پسند توسط زوج است.
- نقش تامین مسکن مناسب در صدور حکم تمکیندعوی الزام به تمکین قبل از تهیه مسکن مناسب محکوم به رد است؛ زیرا حکم الزام زوجه به تمکین مشروط به تهیه مسکن مستقل و مناسب از مصادیق احکام غیر منجز و مشروط بوده و قابل نقض است.
- بار اثبات در دعوی الزام به تمکینبا توجه به اینکه اثبات امر عدمی، به طور مستقیم مقدور نیست، با اعلام زوج بر عدم تمکین زوجه، با توجه به قاعده نافی را نفی کافیست، زوجه باید انجام وظایف زوجیت را اثبات کند.
- معرفی منزل پدر زوج به عنوان محل زندگی مشترکدر صورتی که زوج منزل پدر خود را به عنوان مسکنی که برای زندگی مشترک تهیه کرده است اعلام کند، لازم است قرارداد مکتوبی در خصوص استفاده از منافع منزل مزبور ارایه کند که اثبات کننده ادعای وی مبنی بر تدارک مسکن جهت زندگی مشترک باشد.
- تجدیدنظر خواهی از ابطال دستور فروشاعتیاد زوج، از عوامل موجهه عدم تمکین زوجه محسوب نمی شود.
- دعوی طلاق زوجه به دلیل عسروحرج ناشی از ضرب و شتمدر دعوی طلاق، جهات اثبات سوء رفتار زوج، ارایه دلیل برای یکبار ایراد ضرب و شتم نیز دادگاه را مکلف به تحقیق پیرامون موضوع می کند. زیرا این استدلال که به صرف یکبار ضرب و شتم سوءرفتار محقق نمی شود، با توجه به آثار اجتماعی آن خود نوعی تجویز سوء رفتار و خشونت است و فاقد مبناء قانونی و شرعی است.
- ربودن زوجه توسط زوجربودن زوجه توسط زوج، مصداق بزه آدم ربایی است.
- انتقال محل خدمت کارمندان زن به تبع شوهراجبار زنان کارمند به سکونت در شهری به جز شهر محل سکونت همسر، به استثنای زنان دارای تعهد خدمت، فاقد وجاهت قانونی است.
- مطالبه اجرت المثل تصرف در ملک مشاعی زوجیناذن و موافقت زوجه در انتفاع از سهم وی در منزل مشترک ظهور بر عدم تبرع داشته و بر اساس این اصل و به جهت اینکه زوج از سهم مشاعی زوجه استیفاء منفعت کرده؛ مادامیکه مجانی بودن اذن به اثبات نرسد، زوجه مستحق اجرت المثل ایام تصرف خواهد بود.
- شرط صدور حکم تمکینتمکین، منوط و مشروط به پرداخت نفقه از سوی زوج به زوجه است. عنوان: بار اثبات عدم تمکین پیام: ازآنجا که اثبات امر عدمی (عدم تمکین) راسا و به طور مستقیم مقدور نیست، با اعلام زوج بر عدم تمکین از باب "قاعده نافی را نفی کافی است"، زوجه باید انجام وظایف زوجیت را اثبات نماید.
- عدم تمکین به علت محکومیت زوج به ترک انفاقمحکومیت زوج به جرم ترک انفاق دلیلی برای مشروعیت عدم تمکین زوجه نیست.
- تاثیر محکومیت به تمکین در مطالبه نفقهمحکومیت به تمکین تسری به آینده دارد؛ بنابراین تا زمانی که زوج محکومیت تمکین قطعی زوجه را ارایه نکند زوجه مستحق نفقه است.
- عدم تمکین به علت سابقه شرب خمر زوجسابقه قبلی زوج در شرب خمر، در صورتی که پس از محکومیت وی در این خصوص زندگی مشترک ادامه یافته باشد، عذر موجهی برای عدم تمکین زوجه نیست.
- عدم تمکین به علت ایراد اتهام رابطه نامشروع از جانب زوجاقدام زوج نسبت به تشکیل پرونده کیفری با اتهام رابطه نامشروع علیه زوجه، هرچند که منتهی به قرار قطعی منع تعقیب شده باشد، عذر موجهی برای عدم تمکین زوجه فراهم نمی کند.
- شرط اجرای حکم تمکینفراهم کردن مسکن برای زندگی مشترک زوجین، شرط پذیرش دعوای الزام به تمکین نیست؛ بلکه در صورت صدور حکم الزام به تمکین، اجرای این حکم منوط به فراهم کردن مسکن متناسب با شیون زوجه و اثاث البیت متعارف از سوی زوج است.
- الزام به تمکین در صورت زندگی مشترکدر صورتی که زوجه در منزل مشترک سکونت داشته و این امر از ناحیه زوج نیز تایید شود، دعوی الزام به تمکین محکوم به بی حقی بوده و از مصادیق تحصیل حاصل است.
- محدوده جغرافیایی شرط اختیار زوجه در تعیین محل سکونت و آزادی در اشتغال و تحصیلدر صورتی که به موجب شرط ضمن عقد نکاح، زوج متعهد شده باشد مانع از تحصیل و اشتغال زوجه نشده و اختیار انتخاب محل سکونت نیز با زوجه باشد، این شروط صرفا ناظر به تحصیل، اشتغال و سکونت در ایران بوده و تسری آن به خارج از کشور نیازمند تصریح است.
- عدم تمکین زوجه به دلیل مشاجرات خانوادگیمشاجرات خانوادگی در هر حدی که باشد، هر چند مذموم است، لکن از مصادیق عدم امنیت جانی نیست.
- عدم تمکین به دلیل محکومیت زوج به پرداخت دیه در حق زوجهمحکومیت زوج به پرداخت دیه در حق زوجه، از موجبات خوف جانی یا بدنی زوجه و عذر موجه عدم تمکین نیست.
- عدم تمکین زوجه به دلیل ضرب و جرح زوجصرف محکومیت زوج به ضرب و جرح، عامل موجهی برای عدم تمکین زوجه از زوج نیست.
۱۲