آرای قضایی مرتبط با ماده 519

دعوی اعسار از پرداخت مهریه، در تقابل دعوای مطالبه مهریه قابل طرح است و نسبت به هر دو به صورت همزمان رسیدگی شده و حکم صادر می گردد.

در مورد آسیب های جسمانی و درد و رنج و تألمات روحی ناشی از آن که از مصادیق خسارت معنوی هستند دیه و یا ارش به عنوان تنها وسیله جبران خسارات از طرف قانونگذار تعیین گردیده، بنابراین زیان دیده مستحق مطالبه و دریافت مبلغی به عنوان جبران خسارت معنوی علاوه بر دیه یا ارش تعیین شده نیست.

در صورتی که تعهدات طرفین معاوضی و متقابل باشد و هر دو مرتکب تخلف قراردادی شده باشند، هیچکدام مستحق دریافت خسارت عدم ایفای تعهد یا خسارت تأخیر در انجام تعهد نیستند.

برای مطالبه خسارت تأخیر تادیه، دین باید معین باشد؛ بنابراین مطالبه خسارت تأخیر تادیه در خصوص اجرت المثل مال که بعد از ارجاع امر به کارشناس رسمی دادگستری، معین و معلوم می‌گردد فاقد وجاهت قانونی است.

درصورتیکه رأی قابلیت تجدیدنظرخواهی داشته باشد، حتی اگر دادگاه بدوی رأی را قطعی اعلام کند، قابل تجدیدنظر است.

مادامی که گواهی عدم پرداخت صادر نگردیده، محکومیت ظهرنویس به پرداخت وجه چک و خسارات، فاقد وجاهت قانونی است.

با توجه به تعریف موسع کارگاه در قانون کار، محل استراحت کارگران که در قسمتی از ساختمان نیمه کاره قرار دارد، جزئی از کارگاه محسوب است؛ بنابراین در صورتی که در محل مذکور به برخی از کارگران آسیبی وارد شود، خسارت وارده باید توسط کارفرما یا بیمه گر وی جبران گردد.

به موجب تعریف قانونی رهن عقدی است که به موجب آن مدیون مالی را برای وثیقه به راهن می دهد و بعد از برائت ذمه مدیون مرتهن حقی نسبت به عین مرهونه نخواهد داشت؛ بنابراین برای دین احتمالی آینده یا دین غیر منجز، امکان به رهن گرفتن مال وجود ندارد.

در صورتی که چک مربوط به شرکت باشد، باید خود شرکت، خوانده قرار گیرد و دعوی متوجه صاحبان امضاء نخواهد بود.

منظور از «غرامات»; همان خسارتی است که به دلیل مستحق‎للغیر درآمدن مبیع به مشتری وارد شده است و ملاک احتساب کاهش ارزش ثمن در رأی وحدت رویه شماره 733 - 15/7/93 هیأت عمومی دیوان عالی کشور ، ثمن همان معامله است و الا اگر نظر اعضای هیأت عمومی وحدت رویه صرف کاهش ارزش پول بر مبنای ماده 522 قانون آیین دادرسی مدنی بوده، صراحتا در رأی مذکور به ماده 522 اشعاری استناد می‎شد بنابراین قدر متیقن رأی وحدت رویه آن است که تورم ناشی از کاهش ارزش ثمن با ملاحظه همان معامله یا به تعبیر دیگر تورم موضوعی لحاظ گردیده است.

مبدأ احتساب خسارت تأخیر تأدیه مبلغ سفته، تاریخ تحقق دین است.

آرای وحدت رویه هیأت عمومی دیوان عدالت اداری برای شعب دیوان عدالت و سایر مراجع اداری ذیربط در موارد مشابه لازم الاتباع است ولی برای محاکم دادگستری لزوم اتباع ندارد.

مبدأ احتساب خسارت تأخیر تأدیه وجه چک، تاریخ صدور چک است نه تاریخ تقدیم دادخواست.

در دعوی مطالبه خسارت وارده به خودرو ناشی از سقوط درخت، چنانچه سابقه افت درخت که در اثر وزش باد شدید (طوفان) سقوط کرده محرز باشد، با توجه به اینکه شهرداری به وظایف قانونی خود جهت جلوگیری از وقوع حادثه و ایراد خسارت عمل نکرده، محکوم به پرداخت خسارت وارده خواهد شد.

صادرکننده و ظهرنویس حواله های پرداخت، علی رغم اینکه حواله های موصوف از اسناد تجاری محسوب نمی شوند، اما بنا بر رویه حاکم بر عرف، به صورت تضامنی پرداخت وجه اسناد را متعهد می شوند.

درصورت تعیین وجه التزام تاخیر در تنظیم سند رسمی، چنانچه هیچ‬گونه قصور و کوتاهی و یا اهمالی از سوی فروشنده در تکمیل و تحویل واحدها به خریدار و نیز انجام کارهای اداری که مقدمه صدور صورت‬مجلس تفکیکی و در نهایت تنظیم سند رسمی به نام خریدار باشد صورت نگرفته و آنچه باعث تأخیر در تنظیم سند به نام وی شده ناشی از بوروکراسی اداری شهرداری و نهادهای مربوطه باشد که طبیعتا از عهده و اختیار فروشنده خارج بوده، پرداخت خسارت قراردادی تکلیف مالایطاق بوده و این خسارت قابل مطالبه نیست.

در قراردادهای اجاره مشمول قانون روابط موجر و مستأجر 1376، الزام مالک به پرداخت سرقفلی در قبال تخلیه ملک رأسا از سوی مستأجر فاقد وجاهت قانونی است و چنانچه مستأجر قصد تخلیه ملک استیجاری را داشته و حق انتقال به غیر از او سلب شده باشد، می تواند مراتب قصد انتقال منافع عین مستأجره به غیر را به مالکین اعلام دارد تا چنانچه مالکین بخواهند خود منافع را از مستأجر خریداری کنند و درصورت عدم توانائی و یا عدم تمایل آنان طبیعتا مستأجر این حق را خواهد داشت که آن را به دیگری واگذار کند.

تجدیدنظرخواهی از حکم محکومیت به پرداخت اجور معوقه باید به طرفیت کلیه محکوم لهم صورت پذیرد، درغیراین صورت مسموع نیست.

عندالاستطاعه بودن مهریه تأثیری در اصل مطالبه آن ندارد، ولی حکم صادره در صورت معرفی مال اجرا خواهد شد.

مفارقت طولانی جسمانی بین زوجین حتی اگر علت اصلی آن عدم پرداخت مهریه توسط زوج و اعمال حق حبس زوجه باشد از موجبات تحقق عسر و حرج زوجه و صدور حکم طلاق است.

چنانچه روز مورد توافق جهت جهت حضور در دفترخانه مصادف با روز جمعه و تعطیلی باشد، باتوجه به اینکه عملا در روز مذکور امکان اجرای تعهد فراهم نبوده و درصورتی که توافق جدیدی نیز فی‬مابین آنان جهت مراجعه به دفترخانه و انجام ایفاء تعهدات قراردادی صورت نگرفته باشد، خسارت تأخیر در انجام تعهد قابل مطالبه نیست.

صرف عدم تفکیک پلاک ثبتی ملک، درصورت توصیف مبیع در قرارداد، مانع استماع و پذیرش دعوی تحویل مبیع نبوده و دادگاه مکلف است به این دعوا رسیدگی نماید.

در دعاوی پولی و جائی که دینی که موضوع آن وجه رایج است مورد مطالبه قرار می گیرد، خسارت تأخیر تأدیه بر مبنای شاخص نرخ تورم اعلامی از ناحیه بانک مرکزی محاسبه می شود؛ بنابراین هرگونه توافقی بین طرفین که متضمن تعیین وجهی اضافه بر مبلغ دین باشد ربا محسوب شده و مصداق شرط نامشروع و باطل است.

-درصورت مستحق للغیر درآمدن مبیع، مالکیت مشتری بر مبیع مستقر نمی شود که استحقاق مطالبه بهای روز آن را داشته باشد و صرفا استحقاق مطالبه ثمن به علاوه غرامات حاصله را دارد و منظور از غرامت، خسارت ناشی از کاهش ارزش ریالی از تاریخ مبایعه نامه لغایت اجرای حکم است.

نگهداری طولانی مدت چک و تأخیر در ارائه آن به بانک جهت مطالبه وجه چک توسط دارنده، به منزله اسقاط حق مطالبه خسارت تأخیر تأدیه از زمان صدور چک تا تاریخ تقدیم دادخواست است.