پرسش
با توجه به اینکه بر اساس ماده ۱۳۴ قانون مجازات اسلامی فقط مجازات اشد قابل اجرا است، چنانچه مجازات اشد در جریان اجرا تقلیل یابد یا به جهتی قانونی مثل عفو غیرقابل اجرا گردد چه باید کرد؟
نظر و پاسخ
در مواردی که محکوم مشمول نهادهای ارفاقی می شود حکم اجراء شده تلقی و نوبت به اجرای حکم دوم نمی رسد. نتیجتا نظریه اقلیت مورد تایید است.
با توجه به اینکه ذیل ماده ۱۳۴ مقرر داشته اگر مجازات اشد به یکی از علل قانونی تقلیل یابد یا تبدیل یا غیر قابل اجرا شود، مجازات اشد بعدی اجرا می گردد بنابراین چنانچه در جریان اجرای حکم مجازات اشد در حال اجرا تقلیل یابد مثلا با اعمال ماده ۲۷۷ قانون آیین دادرسی کیفری، یا مشمول عفو شود، مجازات اشد بعدی مقرر در حکم دادگاه اجرا خواهد شد.
تفسیر به نفع متهم این است که بگوییم ترتیب اجرای مجازات اشد ناظر به زمانی است که اجرای مجازات اشد هنوز شروع نشده است و زمانی که مجازات اشد شروع به اجرا شد چنانچه به دلایلی از قبیل اعمال ماده ۲۷۷ قانون آیین دادرسی کیفری یا مشمول عفو یا آزادی مشروط یا تعلیق اجرای مجازات، این مجازات غیرقابل اجرا شود یا تقلیل یابد نوبت به مجازات اشد بعدی نمی رسد، اگر قایل به این تفسیر نباشیم در فرض تعیین مجازات های متعدد برای مجرم و اعلام گذشت شاکی در جرایم دارای مجازات اشد این گذشت هیچ گونه تاثیری نخواهد داشت و اثر اجرایی ماده ۲۷۷ قانون آیین دادرسی کیفری از بین می رود. از سوی دیگر وقتی مجازات اشد در جریان اجرا مشمول عفو می شود یا اینکه مجرم با آزادی مشروط یا تعلیق اجرای باقی مانده مجازات از زندان آزاد می شود، مجازات اشد اجرا شده تلقی می گردد و موجه به نظر نمی رسد که با وجود حکم آزادی مشروط مجازات اشد یا تعلیق اجرای آن به سراغ مجازات اشد بعدی جهت اجرا برویم. بنابراین تقلیل یا تبدیل یا غیرقابل اجرا شدن مجازات اشد مصرح در ماده ۱۳۴ ناظر است به مرحله قبل از شروع به اجرای مجازات اشد.
رده:نشست های قضایی سال ۱۳۹۳