نشست قضایی درباره تاثیر کاهش مجازات محکوم به اعدام یا حبس ابد در کاهش مجازات عامل فرار

شخصی به اتهام فراری دادن متهم در راستای اجرای بند الف ماده ۵۵۱ قانون مجازات اسلامی تعزیرات به ۳ سال حبس محکوم شده است، بعدها به موجب قانون الحاق یک ماده به قانون مبارزه با مواد مخدر مجازات متهم فراری به حبس و جزای نقدی درجه ۲ کاهش یافته آیا کاهش مجازات محکوم به اعدام یا حبس ابد تاثیری در کاهش مجازات عامل فرار دارد؟ در صورتی‌که پاسخ مثبت باشد عامل فرار محکوم، درخواست تخفیف مجازات خود را به چه مرجعی باید تقدیم کند؟

در هر صورت با تخفیف مجازات قانونی جرمی که مرتکب اصلی انجام داده است آثار و تبعات آن به سایر اشخاصی که بر اساس مجازات قانونی اولیه نیز به تبع آن محکوم شده‌اند می‌رسد. لذا در فرض سوال مقررات عام ماده ۱۰ قانون مجازات اسلامی شامل محکوم موضوع بند الف ماده ۵۵۱ قانون تعزیرات هم می‌گردد و از طرفی ماده ۴۳۴ قانون مجازات اسلامی ناظر به یک اقدام تامینی در مورد شخصی است که محکوم به قصاص را فراری داده است و این اقدام از باب مجازات نمی‌باشد ضمن اینکه این ماده فقط در مورد محکومین و متهمین به جرم مستوجب قصاص است. نتیجتا نظر اکثریت مورد تایید است. قانون اصلاح تبصره بند ت ماده ۴۵ قانون مبارزه با مواد مخدر از مقررات ماهوی مساعد به حال متهم است که به طور تبعی موثر در مجازات ماده ۵۵۱ قانون مجازات اسلامی بخش تعزیرات است. لذا به استناد مواد ۱۰ و ۱۱ قانون مجازات اسلامی با عنوان یک تکلیف بایستی دادگاه صادر کننده حکم قطعی مجازات فراری‌دهنده را با توجه به تغییر ایجاد شده در مجازات فراری داده شده تخفیف دهد. کما اینکه در ادوار مختلف قانون‌گذاری و نیز رویه قضایی فعلی نیز همین رویکرد حاکم است. ضمن آنکه در موارد مشابه مثل جنایات ماده ۴۳۴ نیز مقنن همواره نشان داده است که تغییر در مجازات فراری داده شده به حکم قانون موثر در مجازات فراری‌دهنده می‌باشد. مستفاد از ماده ۴۳۴ قانون مجازات اسلامی مجازات فرد فراری‌دهنده مجازات فاعل مستقل جرم بوده و جرم فراری دادن متهم نیز جرمی مستقل با مجازات مرتکب اصلی می‌باشد. تخفیف مجازات در یک بزه شامل شرکا و معاونین می‌شود و نه مجازات فاعل مستقل یک بزه که توسط مقنن جداگانه جرم‌انگاری شده است. رده:نشست های قضایی سال ۱۳۹۷