## رای دادگاه بدوی پرونده کلاسه *تصمیم نهایی شماره * خواهان: اقای ج. ش. فرزند ا. به نشانی * خواندگان: ۱. سازمان *با نمایندگی اقای م. ش. فرزند م. به نشانی * ۲. سازمان *به نشانی * خواسته: سایر دعاوی غیرمالی بسمه تعالی به تاریخ ۱۳۹۸/۰۵/۱۴ در وقت فوق العاده جلسه شعبه *بتصدی امضای کننده ذیل تشکیل است. پرونده کلاسه فوق تحت نظر قرار دارد.دادگاه با توجه به محتویات پرونده ختم دادرسی را اعلام وبه شرح زیر مبادرت به صدور رای می نماید. رای دادگاه در خصوص دعوی اقای ج. ش. فرزند ا. به طرفیت ۱- سازمان *با نمایندگی حقوقی خانم س. ز. ع. چ. ۲- سازمان *با نمایندگی حقوقی اقای م. ش. به خواسته ی اعتراض به برگ تشخیص صادر شده در خصوص یک قطعه زمین به مساحت حدود ۲۰۰۰متر مربع که متعاقبا مساحت ملک مورد ادعا وفق نقشه ارایه شده به ۱۳۵۳۱مترمربع تقلیل یافته است ، از پلاک ثبتی۷۲ *واقع در حد شمالی قبرستان عمر قدم ومستثنی اعلام نمودن ان از اراضی ملی ، با این توضیح که خواهان با طرح دعوا به خواسته ی بالا اعلام کرده است.که یکی از وراث مرحوم ا. ش. و از صاحبان اراضی نسقی به میزان حدود ۲۰۰۰۰ متر مربع از اراضی *موسوم به حد شمالی قبرستان عمرقدم میباشد. که خوانده ردیف اول بدون توجه به فاکتورهای مستثنیات و احیای شده مورث اینجانب مقدار ۱۳۵۳۵ متر مربع از اراضی یاد شده را ملی اعلام نموده است.و خوانده ردیف دوم نسبت به اخذ سند مالکیت بنام خود اقدام نموده است. نظر به اینکه قسمت زیادی از اراضی ملی اعلام شده دارای اثار باقی مانده از درختان کهنسال و نیز درختان مثمر و دارای جوی های اب قدیمی و *ی احیا شده و تحت حیازت از سال ۱۳۴۰ توسط مورث ایشان قرار گرفته است.و اراضی یاد شده فاقد تعاریف مصرح در قانون ملی شدن جنگل ها و مراتع میباشد. ضمن اینکه قسمت اعظم اراضی ملی شده از سال ۱۳۴۰ تاکنون در زیر کشت قرار گرفته و در تصرف ایشان وسایر وراث می باشد.صدور حکم به شرح خواسته را درخواست نمود. دادگاه جهت تشخیص سابقه تصرفات ، بهره برداری ، احیای وکشت وزرع ومستثنی بودن ملک مورد تنازع از اراضی ملی ، قرار کارشناسی صادر که کارشناس منتخب در رشته منابع طبیعی وکشاورزی به موجب نظریه نظریه ای که به شماره *مورخ ۰۶/۰۳/۱۳۹۸ ثبت شده است ، با بررسی نقشه های موجود ، در نظر گرفتن وضعیت توپو گرافی وموقعیت جغرافیایی اراضی ونحوه بهره برداری از اراضی وهمچنین نتایج بررسی وتفسیرعکس های هوایی ومشاهده اثاروشواهدسابقه کشت وزرع در تصاویر ماهواره ای اعلام نموده مساحت ۷۹۶۰مترمربع از ملک مورد نظردر پلاک ثبتی فوق الذکر ، دارای سابقه تصرف ، بهره برداری ، احیای وکشت وزرع تا قبل از سال ۱۳۴۶وباقیمانده به مساحت ۵۵۷۵مترمربع فاقد سابقه کشت وزرع واحیای می باشد.نظریه کارشناس به طرفین ابلاغ که که اعتراض موجهی به ان نشده استودادگاه با صدور استماع گواهی گواهان راجع به سابقه تصرفات مورث خواهان در ملک مورد نزاع وکشت وزرع تحقیق نموده است.که گواهان حاضردر دادگاه به سابقه تصرفات مورث خواهان شهادت داده اند.به هرحال بنابه مراتب فوق ، دادگاه با توجه به بررسی عکسهای هوایی مربوط به محل ونظر به اینکه طبق مدارک ارایه شده از سوی خواهان ازجمله سابقه تصرفات ومودای گواهی گواهان ونظریه کارشناس رسمی دادگستری دررشته منابع طبیعی وکشاورزی به شرح فوق که با اوضاع واحوال مسلم قضیه منطبق می باشد.وایرادموجه وموثری به ان نشده است ، خواسته خواهان واعتراض ایشان به برگ تشخیص نسبت به مساحت ۷۹۶۰مترمربع را وارد دانسته وبا استناد به مواد ۱۴۰٫۱۴۱٫۱۴۳٫۱۴۵و۱۴۷از قانون مدنی وماده۹قانون افزایش بهره وری بخش *ی ومنابع طبیعی و ۱۹۸قانون ایین دادرسی دادگاههای عمومی وانقلاب در امور مدنی ، حکم به ابطال برگ تشخیص در خصوص مساحت اخیر از پلاک ثبتی فوق را صادر واعلام می کند.اما دراجع به مساحت ۵۵۷۵ مترمربع باقیمانده ، نظربه اینکه با توجه به نظریه کارشناس به شرح فوق که عرصه مورد ادعا را دارای سابقه احیا ی ندانسته ونظریه ابرازی به طرفین ابلاغ که اعتراضی به ان نشده وبا اوضاع واحوال معلوم قضیه تباینی ندارد. و دلیلی بر سابقه احیای از سوی خواهان نیز ارایه نشده است.ونظر به عدم احراز اقدامات احیایی برای خواهان وایادی قبلی ، دادگاه دعوی خواهان را غیر وارد تشخیص داده و بااستناد ماده ۱۹۷ قانون ایین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب درامور مدنی و ۱۲۵۷ قانون مدنی حکم به بی حقی خواهان صادر و اعلام می نماید. رای صادرشده حضوری وظرف مهلت بیست روز پس از ابلاغ قابل تجدید نظرخواهی در محاکم محترم تجدید نظر *می باشد. رییس شعبه *: ر. ط. ## رای دادگاه بدوی متقاضی: وزیر محترم راه و شهرسازی در اجرای ماده ۴۷۷ قانون ایین دادرسی کیفری موضوع رسیدگی: درخواست اعاده دادرسی نسبت به دادنامه شماره ۴۶۹- ۹۸/۷/۷ صادره از شعبه * مرجع رسیدگی: شعبه * هیات شعبه اقایان: ، ع. ح. ( مستشار ) دکتر ح. ا. ( مستشار ) خلاصه جریان پرونده: محتویات پرونده محاکماتی دلالت دارد. که: اقای ج. ش. دادخواستی بطرفیت ۱- سازمان *۲ – سازمان *بخواسته اعتراض به برگ تشخیص صادر شده در خصوص یک قطعه زمین به مساحت حدود *مترمربع که متعاقبا مساحت ملک مذکور را به ۱۳۵۳۱ متر مربع تقلیل یافته تقدیم شعبه *نموده که بکلاسه فوق ثبت و مورد رسیدگی قرار گرفته است.خواهان توضیح داده که نامبرده یکی از وراث مرحوم ا. ش. و از صاحبان اراضی نسقی به میزان حدود ۲۰۰۰۰ متر مربع از اراضی *حد شمالی قبرستان عمر قدم میباشد. که خوانده ردیف اول بدون توجه به فاکتورهای مستثنیات و احیای شده مورث اینجانب مقدار ۱۳۵۲۵ متر مربع از اراضی یاد شده را ملی اعلام نموده است.و خوانده ردیف دوم نسبت به اخذ سند مالکیت بنام خود اقدام نموده است.نظر باینکه قسمت زیادی از اراضی ملی شده دارای اثار باقی مانده از درختان کهنسال و نیز درختان مثمر و دارای جوهای اب قدیمی و *ی احیای شده و تحت حیازت از سال ۱۳۴۰ توسط مورث ایشان قرار گرفته است.و اراضی یاد شده فاقد تعاریف مصرح در قانون ملی شدن جنگل ها و مراتع می باشد. ضمن اینکه قسمت اعظم اراضی ملی شده از سال ۱۳۴۰ تا کنون زیر کشت قرار گرفته و در تصرف ایشان و پسایر وراث می باشد. صدور حکم بشرح خواسته را دارد. النهایه دادگاه پس از رسیدگی های انجام شده و ارجاع امر به کارشناس در رشته منابع طبیعی و *ی و همچنین ملاحظه عکس های هوایی و تحقیق از شهود تعرفه شده طی دادنامه شماره **۹۸/۵/۱۵ خواسته خواهان و اعتراض ایشان به برگ تشخیص نسبت به مساحت ۷۹۶۰ متر مربع را وارد دانسته و با استناد به مواد ۱۴۵ - ۱۴۳ - ۱۴۱ - ۱۴۰ - ۱۴۷ از قانون مدنی و ماده ۹ قانون افزایش بهره وری بخش *ی و منابع طبیعی و ۱۹۸ قانون ایین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی حکم به ابطال برگ تشخیص در خصوص مساحت اخیر از پلاک ثبتی فوق صادر و اعلام می نماید. و نسبت به قسمت مازاد به مساحت ۵۵۷۵ متر مربع بلحاظ عدم احراز سابقه احیای دعوی را غیر وارد تشخیص و باستناد ماده ۱۹۷ قانون مرقوم حکم به بی حقی خواهان صادر و اعلام مینماید. پس از ابلاغ رای اقای ج. ش. نسبت به قسمتی از رای و نیز سازمان *و سازمان *هر یک نسبت به قسمتی از ان رای اعتراض و تقاضای تجدیدنظر خواهی می نمایند. شعبه *طی رای شماره **۹۸/۷/۷ باستدلال مندرج در ان رای صادره دادگاه بدوی موافق قانون و منطبق اصول و تشریفات دادرسی تشخیص و اعتراض معترضین را رد و رای بدوی مستند به ماده ۳۵۸ قانون ایین دادرسی مدنی تایید می کند - متعاقب ان اقای وزیر محترم با ارایه و تقدیم لایحه کتبی به محضر ریاست محترم قوه قضاییه نسبت به حکم صادره درخواست رسیدگی مجدد و اعمال ماده ۴۷۷ را مینماید. پرونده در حوزه معاونت قضایی مورد بررسی مشاوران ان مرجع قرار گرفته به شرح ذیل اظهار نظر نموده اند. اظهار نظر قضایی مشورتی با مداقه و تدقیق در جمیع اوراق و محتویات پرونده - مدیریت جهاد *ی سمنان در پاسخ به استعلام دادگاه اعلام که از نظر سوابق اصلاحات ارضی و نسق زراعی در اجرای اصلاحات ارضی در پلاک شماره ۳۱۳۹۶/۷۲ بخش یک *سابقه از نسق زراعی بنام خواهان و مورث وی مشاهده ننموده است.و توضیح داده شده که عرصه ادعا در محدوده اراضی ملی شده *قرار دارد. بنابر این خواهان و مورث وی دلیلی بر صاحب نسق بودن زمین متنازع فیه ندارند و زارع و صاحب نسق نمی باشند. ثانیا: با مداقه در سوابق ثبتی انچه از پاسخ استعلام شماره ۵۵۶۸ مورخ ۶۲/۴/۱۴ استنباط می شود *که زمین مورد تنازع از همین پلاک قرار دارد. دارای مالکین مشاعی دیگر غیر از خواهان و مورت انان می باشد. - در این خصوص تحقیقی صورت نگرفته است. ثالثا: کارشناس اعلام داشته یک برگ شامل قسمتی از عکس هوایی سال ۱۳۳۴ که موقعیت عرصه مورد دعوی در ان جانمایی و وضعیت طبیعی عرصه بدون اثار کشت و زرع و فاقد دیگر اعیانی در ان نمایان می باشد. ، با عنایت به موارد فوق الذکر - و مواردی که در لایحه اعتراضیه وزیر محترم سازمان *عنوان شده اقتضای امر این بود دادگاه بدوا منشای و مبنای مالکیت و تصرفات خواهان و مورث انان را اثبات و پس از ان با توضیحاتی از کارشناس اخذ میشد مبادرت بصدور رای مینمود لذا در وضع فعلی دادنامه شماره *مورخ ۱۳۹۸/۷/۷ صادره از شعبه *که در مقام تایید رای بدوی صادر گردیده بدون در نظر گرفتن مدارک و مستندات در پرونده و تحقیق جامع و کامل از مراجع ذیربط و اخذ نظر تکمیلی کارشناسان صادر که دارای ایراد و اشکال قانونی و شرعی است.لهذا بلحاظ نقض تحقیقاتی و به منظور جلوگیری از تضییع حقوقی احتمالی هر یک از طرفین بویژه دادخواهی و روشن شدن ابعاد مختلف موضوع پیشنهاد تجویز اعاده دادرسی در قالب در راستای تبصره ۳ ماده ۴۷۷ قانون ایین دادرسی کیفری را داریم. سپس با موافقت ریاست محترم قوه قضاییه پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و به این شعبه ارجاع شده است. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرایت گزارش اقای ع. ح. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده مشاوره نموده چنین رای می دهد: رای با توجه به انچه در گزارش مشاوران حوزه معاونت قضایی و ایضا مفاد لایحه اعتراض د. به عنوان جهات اشکال در صدور ارای اعلام شده است.و توجها به ضرورت رفع نواقص مورد نظر شامل ۱- رسیدگی پیرامون دلیل مالکیت خواهان و مورث وی و ارایه ادله ان ۲- جلب نظر هیات ۳ نفره کارشناسان صلاحیتدار پیرامون سابقه کشت و زرع در ملک به تاریخ قبل از وضع قانونی ملی شدن جنگل در منابع طبیعی براساس بررسی عوامل موثر و نیز تفسیر عکس های هوایی لذا پرونده به همان دادگاه تجدید نظر ارسال می گردد. تا به نیابت از این مرجع نواقص مورد نظر را مرتفع و سپس پرونده را اعاده نمایند ضمنا پرداخت حق الزحمه کارشناسان برعهده دادخواه مسکن و شهرسازی می باشد. ترکیب هیات کارشناسان شامل امورزراعی ، منابع طبیعی و تفسیرعکس های هوایی باشد. و تعیین میزان حق الزحمه کارشناسان با دادگاه محترم است. در پایان نیز اعلام می دارد. که تصویر لایحه وزارت راه و شهرسازی پیوست پرونده محاکماتی گردید. شایسته است.کارشناسان محترم با دقت مورد ملاحظه قرار دهند. شعبه * مستشار: ع. ح. مستشار: دکتر ح. ا. ## رای دادگاه تجدیدنظر استان پرونده کلاسه *تصمیم نهایی شماره * تجدیدنظرخواه: اقای ج. ش. فرزند ا. به نشانی * تجدید نظر خواندگان: ۱. سازمان *به نشانی * ۲. اداره کل راه و شهرسازی استان *به نشانی *با نمایندگی اقای م. ش. فرزند م. ک. از امار و ارسال به دیوان عالی کشور ## رای دادگاه تجدیدنظر استان پرونده کلاسه *تصمیم نهایی شماره * تجدیدنظرخواه: اقای ج. ش. فرزند ا. به نشانی * تجدید نظر خواندگان: ۱. سازمان *به نشانی *با نمایندگی اقای م. ش. فرزند م. ۲. سازمان *به نشانی * تجدیدنظر خواسته: سایر دعاوی غیرمالی ( ( کسر از امار ) ) با توجه به انجام نیابت پرونده از موجودی شعبه کسر گردد. و به شعبه *ارسال گردد. شعبه * مستشار شعبه - ع. د. رییس شعبه - ع. م. ن. ## رای دادگاه تجدیدنظر استان پرونده کلاسه *تصمیم نهایی شماره * تجدیدنظرخواه: اقای ج. ش. فرزند ا. به نشانی * تجدید نظر خواندگان: ۱. سازمان *به نشانی * ۲. سازمان *به نشانی *با نمایندگی اقای م. ش. فرزند م. تجدیدنظر خواسته: سایر دعاوی غیرمالی بسمه تعالی با توجه به عدم پرداخت هزینه کارشناسی توسط د. ، پرونده به شعبه *( معطی نیابت ) اعاده گردد. پرونده از امار کسر گردد. مستشاران شعبه * م. م. ع. د. ## رای دادگاه تجدیدنظر استان پرونده کلاسه *تصمیم نهایی شماره * تجدیدنظرخواه و تجدیدنظرخوانده ، ۱.اقای ج. ش. فرزند ا. به نشانی * ۲. سازمان *با نمایندگی اقای م. ش. فرزند م. به نشانی * تجدیدنظرخوانده: سازمان *تجدیدنظرخوانده ، به نشانی * تجدیدنظر خواسته: دادنامه شماره **۹۸/۰۵/۱۵ صادره از شعبه * بتاریخ ۰۶/ ۰۷ /۱۳۹۸در وقت فوق العاده جلسه شعبه *به تصدی امضای کنندگان زیر تشکیل است.پرونده کلاسه فوق تحت نظر است.با بررسی و ملاحظه مجموع اوراق ومحتویات پرونده و ضمن مشاوره و تبادل نظر و اعلام کفایت مذاکرات ختم رسیدگی را اعلام و به اتفاق نظر بشرح اتی انشای رای می گردد.: رای دادگاه در خصوص تجدیدنظرخواهی الف-اقای ج. ش. فرزند ا. به طرفیت ۱- سازمان *۲- سازمان *ب- سازمان *به طرفیت اقای ج. ش. فرزند ا. هر یک نسبت به نسبت به قسمتی از دادنامه شماره **۹۸/۰۵/۱۵ صادره از شعبه *که به موجب ان در مورد دعوی خواهان ( تجدیدنظرخواه ردیف الف ) به خواسته ی اعتراض به برگ تشخیص صادر شده در خصوص یک قطعه زمین به مساحت حدود *متر مربع که متعاقبا مساحت ملک مورد ادعا وفق نقشه ارایه شده به ۱۳۵۳۱ مترمربع تقلیل یافته است ، از پلاک ثبتی۷۲ *واقع در حد شمالی قبرستان عمر قدم و مستثنی اعلام نمودن ان از اراضی ملی که دادگاه بدوی پس از جلب نظر کارشناس جهت تشخیص سابقه تصرفات و احیای و کشت و زرع و وصول نظریه کارشناسی به شرح اوراق ۵۸ تا ۶۴ پرونده و ابلاغ ان به طرفین ، بنا بشرح و استدلال بعمل امده مبنی بر اینکه ، کارشناس منتخب در نظریه تقدیمی با بررسی نقشه های موجود ، در نظر گرفتن وضعیت توپوگرافی و موقعیت جغرافیایی اراضی و نحوه بهره برداری از اراضی و همچنین نتایج بررسی و تفسیر عکس های هوایی و مشاهده اثار و شواهد سابقه کشت و زرع در تصاویر ماهواره ای اعلام نموده مساحت ۷۹۶۰ مترمربع از ملک مورد نظر در پلاک ثبتی فوق الذکر ، دارای سابقه تصرف ، بهره برداری ، احیای و کشت و زرع تا قبل از سال ۱۳۴۶و باقیمانده به مساحت ۵۵۷۵ مترمربع فاقد سابقه کشت و زرع واحیای می باشد. و نظریه کارشناس به طرفین ابلاغ که اعتراض موجهی به ان نشده است.و در ادامه با صدور استماع گواهی گواهان راجع به سابقه تصرفات مورث خواهان در ملک مورد نزاع و کشت و زرع تحقیق نموده است.که گواهان حاضردر دادگاه به سابقه تصرفات مورث خواهان شهادت داده اند بنا به مراتب فوق ، با توجه به بررسی عکسهای هوایی مربوط به محل و نظر به اینکه طبق مدارک ارایه شده از سوی خواهان از جمله سابقه تصرفات و مودای گواهی گواهان و نظریه کارشناس رسمی دادگستری در رشته منابع طبیعی و *ی به شرح فوق که با اوضاع و احوال مسلم قضیه منطبق می باشد. و ایراد موجه و موثری به ان نشده است ، خواسته خواهان و اعتراض وی به برگ تشخیص نسبت به مساحت ۷۹۶۰ مترمربع را وارد دانسته و به استناد به مواد ۱۴۰٫۱۴۱٫۱۴۲٫۱۴۳٫۱۴۵و ۱۴۷ از قانون مدنی و ماده ۹ قانون افزایش بهره وری بخش *ی و منابع طبیعی و ماده ۱۹۸قانون ایین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی ، حکم به ابطال برگ تشخیص در خصوص مساحت اخیر از پلاک ثبتی فوق را صادر و راجع به مساحت ۵۵۷۵ مترمربع باقیمانده ، نظربه اینکه با توجه به نظریه کارشناس به شرح فوق که عرصه مورد ادعا را دارای سابقه احیای ندانسته و نظریه ابرازی به طرفین ابلاغ که اعتراضی به ان نشده و با اوضاع و احوال معلوم قضیه مباینتی ندارد. و دلیلی بر سابقه احیای از سوی خواهان نیز ارایه نشده است.و نظر به عدم احراز اقدامات احیایی برای خواهان و ایادی قبلی ، دعوی خواهان را وارد تشخیص نداده و به استناد ماده ۱۹۷ قانون ایین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی و ماده ۱۲۵۷ قانون مدنی حکم به بی حقی خواهان صادر نموده است.که تجدیدنظرخواه ردیف الف به قسمت دوم حکم صادره ( حکم بر بی حقی وی نسبت به مساحت ۵۵۷۵ متر مربع از اراضی مور خواسته ) و تجدیدنظرخواه ردیف ب به قسمت اول حکم صادره ( حکم به ابطال برگ تشخیص اراضی ملی در خصوص مساحت ۷۹۶۰ متر مربع از اراضی مورد خواسته ) معترض می باشند که از توجه به جامع اوراق و محتویات پرونده بدوی و تحقیقات و اقدامات معموله در ان مرحله از رسیدگی و مفاد لوایح اعتراضیه تجدیدنظرخواهانها و نظر به اینکه مطابق اصل چهل و پنجم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و ماده یک قانون ملی شدن جنگلهای کشور مصوب ۱۳۴۱/۱۰/۲۷ و ماده ۳۴ قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع اصلاحی سال ۱۳۷۳ و لایحه قانونی متجاوزین به اموال عمومی مصوب سال ۱۳۵۸ و ماده ۲ قانون حفظ و حمایت از منابع طبیعی و ذخایر جنگلی کشور که ملاک در تشخیص مستثنیات و اراضی ملی وضعیت زمین در تاریخ ۱۳۴۱/۱۰/۲۷ است.و اراضی احیای شده قبل از این تاریخ جزی مستثنیات مالکانه شناخته می شود. و به موجب ماده ۴۵ قانون رفع موانع تولید رقابت پذیر و ارتقای نظام مالی کشور مصوب ۱۳۹۴ ، عکسهای هوایی سال ۱۳۴۶ را جزی مستندات قابل قبول در تشخیص اراضی ملی از مستثنیات دانسته و دلیل بر سابقه احیای قبل از تاریخ ۱۳۴۱/۱۰/۲۷ قلمداد نموده و با توجه به ماده ۳۴ قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع اصلاحی سال ۱۳۷۳ که موخر بر تبصره ۴ ماده واحده قانون تعیین تکلیف اراضی اختلافی موضوع اجرای ماده ۵۶ قانون جنگلها و مراتع مصوب ۱۳۶۷/۰۶/۲۲ می باشد. ، تصرف و احیای اراضی بعد از تاریخ ۱۳۴۱/۱۰/۲۷ و تا سال ۱۳۶۵را صرفا موجب حق اولویت در واگذاری و فروش اعلام کرده و انرا سبب مملک ندانسته است.و مطابق نظریه کارشناس میزان ۷۹۶۰ مترمربع از اراضی دارای سابق احیای قبل از سال ۱۳۴۶ می باشد. و میزان ۵۵۷۵ متر مربع فاقد سابقه احیای قبل از تاریخ ۱۳۴۱/۱۰/۲۷ و حتی قبل از سال ۱۳۴۶ می باشد. بنابراین چون از ناحیه معترضین اعتراض خاص و موجهی که موجبات فسخ رای صادره را ایجاب نماید. به عمل نیامده و رای صادره از توجه به جهات و مبانی مندرج در ان با هیچ یک از جهات و شقوق ماده ۳۴۸ قانون ایین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی نیز قابل انطباق بنظر نرسیده و از حیث رعایت تشریفات و اصول رسیدگی نیز فاقد ایراد و اشکال موثر قانونی بوده بنابراین با رد اعتراض معترضین دادنامه تجدیدنظرخواسته در قسمتهای مورد اعتراض ، مستندا به ماده ۳۵۸ قانون مذکور تایید می گردد. رای صادره قطعی است./. شعبه * رییس–ع. م. ن. مستشار – ع. د. ## رای شعبه دیوان عالی کشور متقاضی: وزیر محترم سازمان *در اجرای ماده ۴۷۷ قانون ایین دادرسی کیفری موضوع رسیدگی: درخواست اعاده دادرسی نسبت به دادنامه شماره ۴۶۹- ۹۸/۷/۷ صادره از شعبه * مرجع رسیدگی: شعبه * هیات شعبه اقایان: ، ع. ح. ( مستشار ) ا. م. م. ( عضومعاون ) خلاصه جریان پرونده: پیرو گزارش مورخ ۱۴۰۰/۱۰/۲۹ محتویات پرونده محاکماتی دلالت دارد. که: اقای ج. ش. دادخواستی بطرفیت ۱- سازمان *۲- سازمان *بخواسته اعتراض به برگ تشخیص صادر شده در خصوص یک قطعه زمین به مساحت حدود *مترمربع که متعاقبا مساحت ملک مذکور را به ۱۳۵۳۱ متر مربع تقلیل یافته تقدیم شعبه *نموده که بکلاسه فوق ثبت و مورد رسیدگی قرار گرفته است.خواهان توضیح داده که نامبرده یکی از وراث مرحوم ا. ش. و از صاحبان اراضی نسقی به میزان حدود ۲۰۰۰۰ متر مربع از اراضی *حد شمالی قبرستان عمر قدم می باشد. که خوانده ردیف اول بدون توجه به فاکتورهای مستثنیات و احیای شده مورث اینجانب مقدار ۱۳۵۲۵ متر مربع از اراضی یاد شده را ملی اعلام نموده است.و خوانده ردیف دوم نسبت به اخذ سند مالکیت بنام خود اقدام نموده است.نظر باینکه قسمت زیادی از اراضی ملی شده دارای اثار باقی مانده از درختان کهنسال و نیز درختان مثمر و دارای جوهای اب قدیمی و *ی احیای شده و تحت حیات از سال ۱۳۴۰ توسط مورث ایشان قرار گرفته است.و اراضی یاد شده فاقد تعاریف مصرح در قانون ملی شدن جنگل ها و مراتع می باشد. ضمن اینکه قسمت اعظم اراضی ملی شده از سال ۱۳۴۰ تا کنون زیر کشت قرار گرفته و در تصرف ایشان وسایر وراث می باشد. صدور حکم بشرح خواسته را دارد. النهایه دادگاه پس از رسیدگی های انجام شده و ارجاع امر به کارشناس در رشته منابع طبیعی و *ی و همچنین ملاحظه عکس های هوایی و تحقیق از شهود تعرفه شده طی دادنامه شماره **۹۸/۵/۱۵ خواسته خواهان و اعتراض ایشان به برگ تشخیص نسبت به مساحت ۷۹۶۰ متر مربع را وارد دانسته و با استناد به مواد ۱۴۵ - ۱۴۳ - ۱۴۱ - ۱۴۰ - ۱۴۷ از قانون مدنی و ماده ۹ قانون افزایش بهره وری بخش *ی و منابع طبیعی و ۱۹۸ قانون ایین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی حکم به ابطال برگ تشخیص در خصوص مساحت اخیر از پلاک ثبتی فوق صادر و اعلام می نماید. و نسبت به قسمت مازاد به مساحت ۵۵۷۵ متر مربع بلحاظ عدم احراز سابقه احیای دعوی را غیر وارد تشخیص و باستناد ماده ۱۹۷ قانون مرقوم حکم به بی حقی خواهان صادر و اعلام مینماید. پس از ابلاغ رای اقای ج. ش. نسبت به قسمتی از رای و نیز سازمان *و سازمان *هر یک نسبت به قسمتی از ان رای اعتراض و تقاضای تجدیدنظر خواهی می نمایند. شعبه *طی رای شماره **۹۸/۷/۷ باستدلال مندرج در ان رای صادره دادگاه بدوی موافق قانون و منطبق اصول و تشریفات دادرسی تشخیص و اعتراض معترضین را رد و رای بدوی مستند به ماده ۳۵۸ قانون ایین دادرسی مدنی تایید می کند - متعاقب ان اقای وزیر محترم با ارایه و تقدیم لایحه کتبی به محضر ریاست محترم قوه قضاییه نسبت به حکم صادره درخواست رسیدگی مجدد و اعمال ماده ۴۷۷ را می نماید. پرونده در حوزه معاونت قضایی مورد بررسی مشاوران ان مرجع قرار گرفته به شرح ذیل اظهار نظر نموده اند. با مداقه و تدقیق در جمیع اوراق و محتویات پرونده - مدیریت جهاد *ی سمنان در پاسخ به استعلام دادگاه اعلام که از نظر سوابق اصلاحات ارضی و نسق زراعی در اجرای اصلاحات ارضی در پلاک شماره ۳۱۳۹۶/۷۲ بخش یک *سابقه از نسق زراعی بنام خواهان و مورث وی مشاهده ننموده است.و توضیح داده شده که عرصه ادعا در محدوده اراضی ملی شده *قرار دارد. بنابر این خواهان و مورث وی دلیلی بر صاحب نسق بودن زمین متنازع فیه ندارند و زارع و صاحب نسق نمی باشند. ثانیا: با مداقه در سوابق ثبتی انچه از پاسخ استعلام شماره ۵۵۶۸ مورخ ۶۲/۴/۱۴ استنباط می شود *که زمین مورد تنازع از همین پلاک قرار دارد. دارای مالکین مشاعی دیگر غیر از خواهان و مورث انان می باشد. در این خصوص تحقیقی صورت نگرفته است. ثالثا: کارشناس اعلام داشته یک برگ شامل قسمتی از عکس هوایی سال ۱۳۳۴ که موقعیت عرصه مورد دعوی در ان جانمایی و وضعیت طبیعی عرصه بدون اثار کشت و زرع و فاقد دیگر اعیانی در ان نمایان می باشد. ، با عنایت به موارد فوق الذکر - و مواردی که در لایحه اعتراضیه وزیر محترم سازمان *عنوان شده اقتضای امر این بود دادگاه بدوا منشای و مبنای مالکیت و تصرفات خواهان و مورث انان را اثبات و پس از ان با توضیحاتی از کارشناس اخذ میشد مبادرت بصدور رای مینمود لذا در وضع فعلی دادنامه شماره *مورخ ۱۳۹۸/۷/۷ صادره از شعبه *که در مقام تایید رای بدوی صادر گردیده بدون در نظر گرفتن مدارک و مستندات در پرونده و تحقیق جامع و کامل از مراجع ذیربط و اخذ نظر تکمیلی کارشناسان صادر که دارای ایراد و اشکال قانونی و شرعی است.لهذا بلحاظ نقص تحقیقاتی و به منظور جلوگیری از تضییع حقوق احتمالی هر یک از طرفین بویژه دادخواهی و روشن شدن ابعاد مختلف موضوع پیشنهاد تجویز اعاده دادرسی در قالب در راستای تبصره ۳ ماده ۴۷۷ قانون ایین دادرسی کیفری را داریم. سپس با موافقت ریاست محترم قوه قضاییه پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و به این شعبه ارجاع به شرح ذیل مبادرت به صدور رای شده است. با توجه به انچه در گزارش مشاوران حوزه معاونت قضایی و ایضا مفاد لایحه اعتراض د. به عنوان جهات اشکال در صدور ارای اعلام شده است.و توجها به ضرورت رفع نواقص مورد نظر شامل ۱- رسیدگی پیرامون دلیل مالکیت خواهان و مورث وی و ارایه ادله ان ۲- جلب نظر هیات ۳ نفره کارشناسان صلاحیتدار پیرامون سابقه کشت و زرع در ملک به تاریخ قبل از وضع قانونی ملی شدن جنگل در منابع طبیعی براساس بررسی عوامل موثر و نیز تفسیر عکس های هوایی لذا پرونده به همان دادگاه تجدید نظر ارسال می گردد. تا به نیابت از این مرجع نواقص مورد نظر را مرتفع و سپس پرونده را اعاده نمایند ضمنا پرداخت حق الزحمه کارشناسان برعهده دادخواه مسکن و شهرسازی می باشد. ترکیب هیات کارشناسان شامل امورزراعی ، منابع طبیعی و تفسیرعکس های هوایی باشد. و تعیین میزان حق الزحمه کارشناسان با دادگاه محترم است. در پایان نیز اعلام می دارد. که تصویر لایحه وزارت سازمان *پیوست پرونده محاکماتی گردید. شایسته است.کارشناسان محترم با دقت مورد ملاحظه قرار دهند. با انجام نیابت و اعاده پرونده تحت نظر قرارگرفت. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرایت گزارش اقای ع. ح. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده مشاوره نموده چنین رای می دهد: رای با عنایت به اعتراض خواهان به نظریه هیات سه نفره کارشناسان در راستای توجه به اعتراض مشارالیه و نیز تکمیل دادرسی قرار ارجاع امر به هیات پنج نفره کارشناسان مرکب از کارشناسان رشته منابع طبیعی ۲ نفر امور زراعی و *ی ۲ نفر و تفسیر عکس های هوایی صادر و اعلام می دارد. تا با توجه به قرارهای صادره سابق و توجها به مراتب اعتراض که در لایحه منعکس می باشد. با مباشرت به کارشناسی نظریه اتفاقی خود را اعلام نمایند.لذا به منظور اجرای قرار پرونده به همان دادگاه تجدید نظر ارسال می گردد. به نیابت از این مرجع ضمن تعیین کارشناسان نسبت به انجام ان اقدام و سپس دستور به اعاده پرونده صادر فرمایند. پرداخت حق الزحمه کارشناسان بر عهده معترض اقای ج. ش. و تعیین میزان ان با دادگاه محترم می باشد. شعبه * مستشار: ع. ح. عضومعاون: ا. م. م. ## رای شعبه دیوان عالی کشور متقاضی: وزیر محترم راه و شهرسازی در اجرای ماده ۴۷۷ قانون ایین دادرسی کیفری موضوع رسیدگی: درخواست اعاده دادرسی نسبت به دادنامه شماره ۴۶۹- ۹۸/۷/۷ صادره از شعبه * مرجع رسیدگی: شعبه * هیات شعبه اقایان: ، ع. ح. ( مستشار ) ا. م. م. ( عضومعاون ) خلاصه جریان پرونده: پیرو گزارشهای مورخ ۱۴۰۰/۱۰/۲۹ و ۱۴۰۱/۳/۱۸ محتویات پرونده محاکماتی دلالت دارد. که: اقای ج. ش. دادخواستی بطرفیت ۱- سازمان *۲- سازمان *بخواسته اعتراض به برگ تشخیص صادر شده در خصوص یک قطعه زمین به مساحت حدود *مترمربع که متعاقبا مساحت ملک مذکور را به ۱۳۵۳۱ متر مربع تقلیل یافته تقدیم شعبه *نموده که بکلاسه فوق ثبت و مورد رسیدگی قرار گرفته است.خواهان توضیح داده که نامبرده یکی از وراث مرحوم ا. ش. و از صاحبان اراضی نسقی به میزان حدود ۲۰۰۰۰ متر مربع از اراضی *حد شمالی قبرستان عمر قدم می باشد. که خوانده ردیف اول بدون توجه به فاکتورهای مستثنیات و احیای شده مورث اینجانب مقدار ۱۳۵۲۵ متر مربع از اراضی یاد شده را ملی اعلام نموده است.و خوانده ردیف دوم نسبت به اخذ سند مالکیت بنام خود اقدام نموده است.نظر باینکه قسمت زیادی از اراضی ملی شده دارای اثار باقی مانده از درختان کهنسال و نیز درختان مثمر و دارای جوهای اب قدیمی و *ی احیای شده و تحت حیات از سال ۱۳۴۰ توسط مورث ایشان قرار گرفته است.و اراضی یاد شده فاقد تعاریف مصرح در قانون ملی شدن جنگل ها و مراتع می باشد. ضمن اینکه قسمت اعظم اراضی ملی شده از سال ۱۳۴۰ تا کنون زیر کشت قرار گرفته و در تصرف ایشان وسایر وراث می باشد. صدور حکم بشرح خواسته را دارد. النهایه دادگاه پس از رسیدگی های انجام شده و ارجاع امر به کارشناس در رشته منابع طبیعی و *ی و همچنین ملاحظه عکس های هوایی و تحقیق از شهود تعرفه شده طی دادنامه شماره **۹۸/۵/۱۵ خواسته خواهان و اعتراض ایشان به برگ تشخیص نسبت به مساحت ۷۹۶۰ متر مربع را وارد دانسته و با استناد به مواد ۱۴۵ - ۱۴۳ - ۱۴۱ - ۱۴۰ - ۱۴۷ از قانون مدنی و ماده ۹ قانون افزایش بهره وری بخش *ی و منابع طبیعی و ۱۹۸ قانون ایین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی حکم به ابطال برگ تشخیص در خصوص مساحت اخیر از پلاک ثبتی فوق صادر و اعلام می نماید. و نسبت به قسمت مازاد به مساحت ۵۵۷۵ متر مربع بلحاظ عدم احراز سابقه احیای دعوی را غیر وارد تشخیص و باستناد ماده ۱۹۷ قانون مرقوم حکم به بی حقی خواهان صادر و اعلام مینماید. پس از ابلاغ رای اقای ج. ش. نسبت به قسمتی از رای و نیز سازمان *و سازمان *هر یک نسبت به قسمتی از ان رای اعتراض و تقاضای تجدیدنظر خواهی می نمایند. شعبه *طی رای شماره **۹۸/۷/۷ باستدلال مندرج در ان رای صادره دادگاه بدوی موافق قانون و منطبق اصول و تشریفات دادرسی تشخیص و اعتراض معترضین را رد و رای بدوی مستند به ماده ۳۵۸ قانون ایین دادرسی مدنی تایید می کند - متعاقب ان اقای وزیر محترم با ارایه و تقدیم لایحه کتبی به محضر ریاست محترم قوه قضاییه نسبت به حکم صادره درخواست رسیدگی مجدد و اعمال ماده ۴۷۷ را می نماید. پرونده در حوزه معاونت قضایی مورد بررسی مشاوران ان مرجع قرار گرفته به شرح ذیل اظهار نظر نموده اند. با مداقه و تدقیق در جمیع اوراق و محتویات پرونده - مدیریت جهاد *ی سمنان در پاسخ به استعلام دادگاه اعلام که از نظر سوابق اصلاحات ارضی و نسق زراعی در اجرای اصلاحات ارضی در پلاک شماره ۳۱۳۹۶/۷۲ بخش یک *سابقه از نسق زراعی بنام خواهان و مورث وی مشاهده ننموده است.و توضیح داده شده که عرصه ادعا در محدوده اراضی ملی شده *قرار دارد. بنابر این خواهان و مورث وی دلیلی بر صاحب نسق بودن زمین متنازع فیه ندارند و زارع و صاحب نسق نمی باشند. ثانیا: با مداقه در سوابق ثبتی انچه از پاسخ استعلام شماره ۵۵۶۸ مورخ ۶۲/۴/۱۴ استنباط می شود *که زمین مورد تنازع از همین پلاک قرار دارد. دارای مالکین مشاعی دیگر غیر از خواهان و مورث انان می باشد. در این خصوص تحقیقی صورت نگرفته است. ثالثا: کارشناس اعلام داشته یک برگ شامل قسمتی از عکس هوایی سال ۱۳۳۴ که موقعیت عرصه مورد دعوی در ان جانمایی و وضعیت طبیعی عرصه بدون اثار کشت و زرع و فاقد دیگر اعیانی در ان نمایان می باشد. ، با عنایت به موارد فوق الذکر - و مواردی که در لایحه اعتراضیه وزیر محترم سازمان *عنوان شده اقتضای امر این بود دادگاه بدوا منشای و مبنای مالکیت و تصرفات خواهان و مورث انان را اثبات و پس از ان با توضیحاتی از کارشناس اخذ میشد مبادرت بصدور رای مینمود لذا در وضع فعلی دادنامه شماره *مورخ ۱۳۹۸/۷/۷ صادره از شعبه *که در مقام تایید رای بدوی صادر گردیده بدون در نظر گرفتن مدارک و مستندات در پرونده و تحقیق جامع و کامل از مراجع ذیربط و اخذ نظر تکمیلی کارشناسان صادر که دارای ایراد و اشکال قانونی و شرعی است.لهذا بلحاظ نقص تحقیقاتی و به منظور جلوگیری از تضییع حقوق احتمالی هر یک از طرفین بویژه دادخواهی و روشن شدن ابعاد مختلف موضوع پیشنهاد تجویز اعاده دادرسی در قالب در راستای تبصره ۳ ماده ۴۷۷ قانون ایین دادرسی کیفری را داریم. سپس با موافقت ریاست محترم قوه قضاییه پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و به این شعبه ارجاع به شرح ذیل مبادرت به صدور رای شده است. با توجه به انچه در گزارش مشاوران حوزه معاونت قضایی و ایضا مفاد لایحه اعتراض د. به عنوان جهات اشکال در صدور ارای اعلام شده است.و توجها به ضرورت رفع نواقص مورد نظر شامل ۱- رسیدگی پیرامون دلیل مالکیت خواهان و مورث وی و ارایه ادله ان ۲- جلب نظر هیات ۳ نفره کارشناسان صلاحیتدار پیرامون سابقه کشت و زرع در ملک به تاریخ قبل از وضع قانونی ملی شدن جنگل در منابع طبیعی براساس بررسی عوامل موثر و نیز تفسیر عکس های هوایی لذا پرونده به همان دادگاه تجدید نظر ارسال می گردد. تا به نیابت از این مرجع نواقص مورد نظر را مرتفع و سپس پرونده را اعاده نمایند ضمنا پرداخت حق الزحمه کارشناسان برعهده دادخواه مسکن و شهرسازی می باشد. ترکیب هیات کارشناسان شامل امورزراعی ، منابع طبیعی و تفسیرعکس های هوایی باشد. و تعیین میزان حق الزحمه کارشناسان با دادگاه محترم است. در پایان نیز اعلام می دارد. که تصویر لایحه وزارت راه و شهرسازی پیوست پرونده محاکماتی گردید. شایسته است.کارشناسان محترم با دقت مورد ملاحظه قرار دهند. با انجام نیابت و اعاده پرونده تحت نظر قرارگرفت. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از مشاوره چنین رای می دهد: با عنایت به اعتراض خواهان به نظریه هیات سه نفره کارشناسان در راستای توجه به اعتراض مشارالیه و نیز تکمیل دادرسی قرار ارجاع امر به هیات پنج نفره کارشناسان مرکب از کارشناسان رشته منابع طبیعی ۲ نفر امور زراعی و *ی ۲ نفر و تفسیر عکس های هوایی صادر و اعلام می دارد. تا با توجه به قرارهای صادره سابق و توجها به مراتب اعتراض که در لایحه منعکس می باشد. با مباشرت به کارشناسی نظریه اتفاقی خود را اعلام نمایند.لذا به منظور اجرای قرار پرونده به همان دادگاه تجدید نظر ارسال می گردد. به نیابت از این مرجع ضمن تعیین کارشناسان نسبت به انجام ان اقدام و سپس دستور به اعاده پرونده صادر فرمایند. پرداخت حق الزحمه کارشناسان بر عهده معترض اقای ج. ش. و تعیین میزان ان با دادگاه محترم می باشد. دادگاه با جای تکلیف به معترض به اداره کل راه و شهرسازی ابلاغ کرده که حق الزحمه کارشناسان را پرداخت نماید. با توجه به عدم پرداخت مجددا پرونده اعاده گردید.و تحت نظر قرار گرفت هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرایت گزارش اقای ع. ح. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده مشاوره نموده چنین رای می دهد: رای مطابق با دادنامه شماره *۰۱/۳/۱۸ این شعبه که متضمن اعطای نیابت قضایی می باشد. پرداخت حق الزحمه کارشناسان برعهده شخص معترض اقای ج. ش. اعلام گردیده است.لکن دادگاه سهوا به اداره کل راه و شهرسازی استان ابلاغ نموده که حق الزحمه کارشناسان را پرداخت نماید. که مبتنی بر اشتباه است. لذا پرونده مجددا به همان دادگاه تجدیدنظر ارسال می گردد. وفق نیابت سابق به شماره فوق الذکر اقدام و سپس پرونده با اوراق جدید التحصیل اعاده نمایند. شعبه * مستشار: ع. ح. عضومعاون: ا. م. م. ## رای شعبه دیوان عالی کشور متقاضی: وزیر محترم سازمان *در اجرای ماده ۴۷۷ قانون ایین دادرسی کیفری موضوع رسیدگی: درخواست اعاده دادرسی نسبت به دادنامه شماره ۴۶۹- ۹۸/۷/۷ صادره از شعبه * مرجع رسیدگی: شعبه * هیات شعبه اقایان: ع. ح. ( مستشار ) ا. م. م. ( عضومعاون ) خلاصه جریان پرونده: پیرو گزارشهای مورخ ۱۴۰۰/۱۰/۲۹ و ۱۴۰۱/۳/۱۸ و ۱۴۰۱/۶/۱۳ محتویات پرونده محاکماتی دلالت دارد. که: اقای ج. ش. دادخواستی بطرفیت ۱- سازمان *۲- سازمان *بخواسته اعتراض به برگ تشخیص صادر شده در خصوص یک قطعه زمین به مساحت حدود *مترمربع که متعاقبا مساحت ملک مذکور را به ۱۳۵۳۱ متر مربع تقلیل یافته تقدیم شعبه *نموده که بکلاسه فوق ثبت و مورد رسیدگی قرار گرفته است.خواهان توضیح داده که نامبرده یکی از وراث مرحوم ا. ش. و از صاحبان اراضی نسقی به میزان حدود ۲۰۰۰۰ متر مربع از اراضی *حد شمالی قبرستان عمر قدم می باشد. که خوانده ردیف اول بدون توجه به فاکتورهای مستثنیات و احیای شده مورث اینجانب مقدار ۱۳۵۲۵ متر مربع از اراضی یاد شده را ملی اعلام نموده است.و خوانده ردیف دوم نسبت به اخذ سند مالکیت بنام خود اقدام نموده است.نظر باینکه قسمت زیادی از اراضی ملی شده دارای اثار باقی مانده از درختان کهنسال و نیز درختان مثمر و دارای جوهای اب قدیمی و *ی احیای شده و تحت حیات از سال ۱۳۴۰ توسط مورث ایشان قرار گرفته است.و اراضی یاد شده فاقد تعاریف مصرح در قانون ملی شدن جنگل ها و مراتع می باشد. ضمن اینکه قسمت اعظم اراضی ملی شده از سال ۱۳۴۰ تا کنون زیر کشت قرار گرفته و در تصرف ایشان وسایر وراث می باشد. صدور حکم بشرح خواسته را دارد. النهایه دادگاه پس از رسیدگی های انجام شده و ارجاع امر به کارشناس در رشته منابع طبیعی و *ی و همچنین ملاحظه عکس های هوایی و تحقیق از شهود تعرفه شده طی دادنامه شماره **۹۸/۵/۱۵ خواسته خواهان و اعتراض ایشان به برگ تشخیص نسبت به مساحت ۷۹۶۰ متر مربع را وارد دانسته و با استناد به مواد ۱۴۵ - ۱۴۳ - ۱۴۱ - ۱۴۰ - ۱۴۷ از قانون مدنی و ماده ۹ قانون افزایش بهره وری بخش *ی و منابع طبیعی و ۱۹۸ قانون ایین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی حکم به ابطال برگ تشخیص در خصوص مساحت اخیر از پلاک ثبتی فوق صادر و اعلام می نماید. و نسبت به قسمت مازاد به مساحت ۵۵۷۵ متر مربع بلحاظ عدم احراز سابقه احیای دعوی را غیر وارد تشخیص و باستناد ماده ۱۹۷ قانون مرقوم حکم به بی حقی خواهان صادر و اعلام مینماید. پس از ابلاغ رای اقای ج. ش. نسبت به قسمتی از رای و نیز سازمان *استان *و سازمان *هر یک نسبت به قسمتی از ان رای اعتراض و تقاضای تجدیدنظر خواهی می نمایند. شعبه *طی رای شماره **۹۸/۷/۷ باستدلال مندرج در ان رای صادره دادگاه بدوی موافق قانون و منطبق اصول و تشریفات دادرسی تشخیص و اعتراض معترضین را رد و رای بدوی مستند به ماده ۳۵۸ قانون ایین دادرسی مدنی تایید می کند - متعاقب ان اقای وزیر محترم با ارایه و تقدیم لایحه کتبی به محضر ریاست محترم قوه قضاییه نسبت به حکم صادره درخواست رسیدگی مجدد و اعمال ماده ۴۷۷ را می نماید. پرونده در حوزه معاونت قضایی مورد بررسی مشاوران ان مرجع قرار گرفته به شرح ذیل اظهار نظر نموده اند. با مداقه و تدقیق در جمیع اوراق و محتویات پرونده - مدیریت جهاد *در پاسخ به استعلام دادگاه اعلام که از نظر سوابق اصلاحات ارضی و نسق زراعی در اجرای اصلاحات ارضی در پلاک شماره ۳۱۳۹۶/۷۲ بخش یک *سابقه از نسق زراعی بنام خواهان و مورث وی مشاهده ننموده است.و توضیح داده شده که عرصه ادعا در محدوده اراضی ملی شده *قرار دارد. بنابر این خواهان و مورث وی دلیلی بر صاحب نسق بودن زمین متنازع فیه ندارند و زارع و صاحب نسق نمی باشند. ثانیا: با مداقه در سوابق ثبتی انچه از پاسخ استعلام شماره ۵۵۶۸ مورخ ۶۲/۴/۱۴ استنباط می شود *که زمین مورد تنازع از همین پلاک قرار دارد. دارای مالکین مشاعی دیگر غیر از خواهان و مورث انان می باشد. در این خصوص تحقیقی صورت نگرفته است. ثالثا: کارشناس اعلام داشته یک برگ شامل قسمتی از عکس هوایی سال ۱۳۳۴ که موقعیت عرصه مورد دعوی در ان جانمایی و وضعیت طبیعی عرصه بدون اثار کشت و زرع و فاقد دیگر اعیانی در ان نمایان می باشد. ، با عنایت به موارد فوق الذکر - و مواردی که در لایحه اعتراضیه وزیر محترم سازمان *عنوان شده اقتضای امر این بود دادگاه بدوا منشای و مبنای مالکیت و تصرفات خواهان و مورث انان را اثبات و پس از ان با توضیحاتی از کارشناس اخذ میشد مبادرت بصدور رای مینمود لذا در وضع فعلی دادنامه شماره *مورخ ۱۳۹۸/۷/۷ صادره از شعبه *که در مقام تایید رای بدوی صادر گردیده بدون در نظر گرفتن مدارک و مستندات در پرونده و تحقیق جامع و کامل از مراجع ذیربط و اخذ نظر تکمیلی کارشناسان صادر که دارای ایراد و اشکال قانونی و شرعی است.لهذا بلحاظ نقص تحقیقاتی و به منظور جلوگیری از تضییع حقوق احتمالی هر یک از طرفین بویژه دادخواهی و روشن شدن ابعاد مختلف موضوع پیشنهاد تجویز اعاده دادرسی در قالب در راستای تبصره ۳ ماده ۴۷۷ قانون ایین دادرسی کیفری را داریم. سپس با موافقت ریاست محترم قوه قضاییه پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و به این شعبه ارجاع به شرح ذیل مبادرت به صدور رای شده است. با توجه به انچه در گزارش مشاوران حوزه معاونت قضایی و ایضا مفاد لایحه اعتراض د. به عنوان جهات اشکال در صدور ارای اعلام شده است.و توجها به ضرورت رفع نواقص مورد نظر شامل ۱- رسیدگی پیرامون دلیل مالکیت خواهان و مورث وی و ارایه ادله ان ۲- جلب نظر هیات ۳ نفره کارشناسان صلاحیتدار پیرامون سابقه کشت و زرع در ملک به تاریخ قبل از وضع قانونی ملی شدن جنگل در منابع طبیعی براساس بررسی عوامل موثر و نیز تفسیر عکس های هوایی لذا پرونده به همان دادگاه تجدید نظر ارسال می گردد. تا به نیابت از این مرجع نواقص مورد نظر را مرتفع و سپس پرونده را اعاده نمایند ضمنا پرداخت حق الزحمه کارشناسان برعهده دادخواه مسکن و شهرسازی می باشد. ترکیب هیات کارشناسان شامل امورزراعی ، منابع طبیعی و تفسیرعکس های هوایی باشد. و تعیین میزان حق الزحمه کارشناسان با دادگاه محترم است. در پایان نیز اعلام می دارد. که تصویر لایحه وزارت سازمان *پیوست پرونده محاکماتی گردید. شایسته است.کارشناسان محترم با دقت مورد ملاحظه قرار دهند. با انجام نیابت و اعاده پرونده تحت نظر قرارگرفت. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از مشاوره چنین رای می دهد: با عنایت به اعتراض خواهان به نظریه هیات سه نفره کارشناسان در راستای توجه به اعتراض مشارالیه و نیز تکمیل دادرسی قرار ارجاع امر به هیات پنج نفره کارشناسان مرکب از کارشناسان رشته منابع طبیعی ۲ نفر امور زراعی و *ی ۲ نفر و تفسیر عکس های هوایی صادر و اعلام می دارد. تا با توجه به قرارهای صادره سابق و توجها به مراتب اعتراض که در لایحه منعکس می باشد. با مباشرت به کارشناسی نظریه اتفاقی خود را اعلام نمایند.لذا به منظور اجرای قرار پرونده به همان دادگاه تجدید نظر ارسال می گردد. به نیابت از این مرجع ضمن تعیین کارشناسان نسبت به انجام ان اقدام و سپس دستور به اعاده پرونده صادر فرمایند. پرداخت حق الزحمه کارشناسان بر عهده معترض اقای ج. ش. و تعیین میزان ان با دادگاه محترم می باشد. دادگاه به جای تکلیف به معترض به سازمان *ابلاغ کرده که حق الزحمه کارشناسان را پرداخت نماید. با توجه به عدم پرداخت مجددا پرونده اعاده گردید.و تحت نظر قرار گرفت. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از مشاوره چنین رای می دهد: مطابق با دادنامه شماره *۰۱/۳/۱۸ این شعبه که متضمن اعطای نیابت قضایی می باشد. پرداخت حق الزحمه کارشناسان برعهده شخص معترض اقای ج. ش. اعلام گردیده است.لکن دادگاه سهوا به سازمان *استان ابلاغ نموده که حق الزحمه کارشناسان را پرداخت نماید. که مبتنی بر اشتباه است. لذا پرونده مجددا به همان دادگاه تجدیدنظر ارسال می گردد. وفق نیابت سابق به شماره فوق الذکر اقدام و سپس پرونده با اوراق جدید التحصیل اعاده نمایند. به لحاظ عدم پرداخت حق الزحمه کارشناسان پرونده بلااقدام اعاده گردید. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرایت گزارش اقای ع. ح. ع. ممیز و ملاحظه اوراق پرونده مشاوره نموده چنین رای می دهد: رای د. اقای ج. ش. به شعبه دعوت گردید.توضیحات وی حضورا استماع شد اظهار داشت در تعاقب ارایه نظریه توسط هیات سه نفره کارشناسان با تقدیم لایحه ای مفصل جهات مختلفی که اظهارنظر کارشناسان نیاز به توضیح و تکمیل داشته اعلام داشته ام و در لایحه نیز اعلام نموده ام. بدوا هیات محترم کارشناسان راجع به موارد اعلامی در لایحه نظریه تکمیلی خود را ارایه نمایند سپس با ابلاغ ان در صورتی که اعلام اعتراض شد نظر هیات پنج نفره کارشناسان جلب شود. و اینک نیز منتظر تصمیم در این راستا می باشم با توجه به توضیحات نامبرده و اینکه در لایحه تقدیمی صریحا به این مطلب اشاره کرده است.لذا با عدول از ارجاع موضوع به هیات ۵ نفره کارشناسان پرونده به همان دادگاه تجدیدنظر ارسال می گردد. تا با دعوت کارشناسان خواسته شود. ضمن مطالعه لایحه اعتراض د. که پیوست می باشد. و نیز دعوت د. و اخذ توضیحات نامبرده توسط کارشناسان محترم راجع به جهاتی که در لایحه اعلام داشته نظریه تکمیلی خود را ارایه نمایند. پس از ارایه نظریه به طرفین ابلاغ شود. و با انقضای مهلت قانونی پرونده با اوراق جدید التحصیل اعاده شود. قبلا از زحمات دادگاه محترم در اجرای نیابت تشکر می گردد. ضمنا تصویر لایحه و موارد مورد نظر که باخط مدور مشخص شده پیوست گردید. ( صفحات ۲۰۱الی۲۰۳ ) شعبه * مستشار: ع. ح. ع. معاون: ا. م. م. ## رای شعبه دیوان عالی کشور متقاضی: وزیر محترم سازمان *در اجرای ماده ۴۷۷ قانون ایین دادرسی کیفری موضوع رسیدگی: درخواست اعاده دادرسی نسبت به دادنامه شماره ۴۶۹ ۹۸/۷/۷ صادره از شعبه * مرجع رسیدگی: شعبه * هیات شعبه اقایان: ع. ح. ( مستشار ) ا. م. م. ( عضو معاون ) خلاصه جریان پرونده: پیرو گزارشهای مورخ ۱۴۰۰/۱۰/۲۹ و ۱۴۰۱/۳/۱۸ و ۱۴۰۱/۶/۱۳ و ۱۴۰۱/۱۱/۹ محتویات پرونده محاکماتی دلالت دارد. که: اقای ج. ش. دادخواستی بطرفیت ۱ سازمان *۲ سازمان *بخواسته اعتراض به برگ تشخیص صادر شده در خصوص یک قطعه زمین به مساحت حدود *مترمربع که متعاقبا مساحت ملک مذکور را به ۱۳۵۳۱ متر مربع تقلیل یافته تقدیم شعبه *نموده که بکلاسه فوق ثبت و مورد رسیدگی قرار گرفته است.خواهان توضیح داده که نامبرده یکی از وراث مرحوم ا. ش. و از صاحبان اراضی نسقی به میزان حدود ۲۰۰۰۰ متر مربع از اراضی *حد شمالی قبرستان عمر قدم می باشد. که خوانده ردیف اول بدون توجه به فاکتورهای مستثنیات و احیا شده مورث اینجانب مقدار ۱۳۵۲۵ متر مربع از اراضی یاد شده را ملی اعلام نموده است.و خوانده ردیف دوم نسبت به اخذ سند مالکیت بنام خود اقدام نموده است.نظر باینکه قسمت زیادی از اراضی ملی شده دارای اثار باقی مانده از درختان کهنسال و نیز درختان مثمر و دارای جوهای اب قدیمی و *ی احیا شده و تحت حیات از سال ۱۳۴۰ توسط مورث ایشان قرار گرفته است.و اراضی یاد شده فاقد تعاریف مصرح در قانون ملی شدن جنگل ها و مراتع می باشد. ضمن اینکه قسمت اعظم اراضی ملی شده از سال ۱۳۴۰ تا کنون زیر کشت قرار گرفته و در تصرف ایشان وسایر وراث می باشد. صدور حکم بشرح خواسته را دارد. النهایه دادگاه پس از رسیدگی های انجام شده و ارجاع امر به کارشناس در رشته منابع طبیعی و *ی و همچنین ملاحظه عکس های هوایی و تحقیق از شهود تعرفه شده طی دادنامه شماره *۱۳۹۸/۵/۱۵ خواسته خواهان و اعتراض ایشان به برگ تشخیص نسبت به مساحت ۷۹۶۰ متر مربع را وارد دانسته و با استناد به مواد ۱۴۵ ۱۴۳ ۱۴۱ ۱۴۰ ۱۴۷ از قانون مدنی و ماده ۹ قانون افزایش بهره وری بخش *ی و منابع طبیعی و ۱۹۸ قانون ایین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی حکم به ابطال برگ تشخیص در خصوص مساحت اخیر از پلاک ثبتی فوق صادر و اعلام می نماید. و نسبت به قسمت مازاد به مساحت ۵۵۷۵ متر مربع بلحاظ عدم احراز سابقه احیا دعوی را غیر وارد تشخیص و باستناد ماده ۱۹۷ قانون مرقوم حکم به بی حقی خواهان صادر و اعلام مینماید. پس از ابلاغ رای اقای ج. ش. نسبت به قسمتی از رای و نیز سازمان *استان *و سازمان *هر یک نسبت به قسمتی از ان رای اعتراض و تقاضای تجدیدنظر خواهی می نمایند. شعبه *طی رای شماره *۱۳۹۸/۷/۷ باستدلال مندرج در ان رای صادره دادگاه بدوی موافق قانون و منطبق اصول و تشریفات دادرسی تشخیص و اعتراض معترضین را رد و رای بدوی مستند به ماده ۳۵۸ قانون ایین دادرسی مدنی تایید می کند متعاقب ان اقای وزیر محترم با ارایه و تقدیم لایحه کتبی به محضر ریاست محترم قوه قضاییه نسبت به حکم صادره درخواست رسیدگی مجدد و اعمال ماده ۴۷۷ را می نماید. پرونده در حوزه معاونت قضایی مورد بررسی مشاوران ان مرجع قرار گرفته به شرح ذیل اظهار نظر نموده اند. با مداقه و تدقیق در جمیع اوراق و محتویات پرونده مدیریت جهاد *در پاسخ به استعلام دادگاه اعلام که از نظر سوابق اصلاحات ارضی و نسق زراعی در اجرای اصلاحات ارضی در پلاک شماره ۳۱۳۹۶/۷۲ بخش یک *سابقه از نسق زراعی بنام خواهان و مورث وی مشاهده ننموده است.و توضیح داده شده که عرصه ادعا در محدوده اراضی ملی شده *قرار دارد. بنابر این خواهان و مورث وی دلیلی بر صاحب نسق بودن زمین متنازع فیه ندارند و زارع و صاحب نسق نمی باشند. ثانیا: با مداقه در سوابق ثبتی انچه از پاسخ استعلام شماره ۵۵۶۸ مورخ ۶۲/۴/۱۴ استنباط می شود *که زمین مورد تنازع از همین پلاک قرار دارد. دارای مالکین مشاعی دیگر غیر از خواهان و مورث انان می باشد. در این خصوص تحقیقی صورت نگرفته است. ثالثا: کارشناس اعلام داشته یک برگ شامل قسمتی از عکس هوایی سال ۱۳۳۴ که موقعیت عرصه مورد دعوی در ان جانمایی و وضعیت طبیعی عرصه بدون اثار کشت و زرع و فاقد دیگر اعیانی در ان نمایان می باشد. ، با عنایت به موارد فوق الذکر و مواردی که در لایحه اعتراضیه وزیر محترم سازمان *عنوان شده اقتضا امر این بود دادگاه بدوا منشا و مبنا مالکیت و تصرفات خواهان و مورث انان را اثبات و پس از ان با توضیحاتی از کارشناس اخذ میشد مبادرت بصدور رای مینمود لذا در وضع فعلی دادنامه شماره *مورخ ۱۳۹۸/۷/۷ صادره از شعبه *که در مقام تایید رای بدوی صادر گردیده بدون در نظر گرفتن مدارک و مستندات در پرونده و تحقیق جامع و کامل از مراجع ذیربط و اخذ نظر تکمیلی کارشناسان صادر که دارای ایراد و اشکال قانونی و شرعی است.لهذا بلحاظ نقص تحقیقاتی و به منظور جلوگیری از تضییع حقوق احتمالی هر یک از طرفین بویژه دادخواهی و روشن شدن ابعاد مختلف موضوع پیشنهاد تجویز اعاده دادرسی در قالب در راستای تبصره ۳ ماده ۴۷۷ قانون ایین دادرسی کیفری را داریم. سپس با موافقت ریاست محترم قوه قضاییه پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و به این شعبه ارجاع به شرح ذیل مبادرت به صدور رای شده است. با توجه به انچه در گزارش مشاوران حوزه معاونت قضایی و ایضا مفاد لایحه اعتراض د. به عنوان جهات اشکال در صدور ارا اعلام شده است.و توجها به ضرورت رفع نواقص مورد نظر شامل ۱ رسیدگی پیرامون دلیل مالکیت خواهان و مورث وی و ارایه ادله ان ۲ جلب نظر هیات ۳ نفره کارشناسان صلاحیتدار پیرامون سابقه کشت و زرع در ملک به تاریخ قبل از وضع قانونی ملی شدن جنگل در منابع طبیعی براساس بررسی عوامل موثر و نیز تفسیر عکس های هوایی لذا پرونده به همان دادگاه تجدید نظر ارسال می گردد. تا به نیابت از این مرجع نواقص مورد نظر را مرتفع و سپس پرونده را اعاده نمایند ضمنا پرداخت حق الزحمه کارشناسان برعهده دادخواه مسکن و شهرسازی می باشد. ترکیب هیات کارشناسان شامل امورزراعی ، منابع طبیعی و تفسیرعکس های هوایی باشد. و تعیین میزان حق الزحمه کارشناسان با دادگاه محترم است. در پایان نیز اعلام می دارد. که تصویر لایحه وزارت سازمان *پیوست پرونده محاکماتی گردید. شایسته است.کارشناسان محترم با دقت مورد ملاحظه قرار دهند. با انجام نیابت و اعاده پرونده تحت نظر قرارگرفت. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از مشاوره چنین رای می دهد: با عنایت به اعتراض خواهان به نظریه هیات سه نفره کارشناسان در راستای توجه به اعتراض مشارالیه و نیز تکمیل دادرسی قرار ارجاع امر به هیات پنج نفره کارشناسان مرکب از کارشناسان رشته منابع طبیعی ۲ نفر امور زراعی و *ی ۲ نفر و تفسیر عکس های هوایی صادر و اعلام می دارد. تا با توجه به قرارهای صادره سابق و توجها به مراتب اعتراض که در لایحه منعکس می باشد. با مباشرت به کارشناسی نظریه اتفاقی خود را اعلام نمایند.لذا به منظور اجرای قرار پرونده به همان دادگاه تجدید نظر ارسال می گردد. به نیابت از این مرجع ضمن تعیین کارشناسان نسبت به انجام ان اقدام و سپس دستور به اعاده پرونده صادر فرمایند. پرداخت حق الزحمه کارشناسان بر عهده معترض اقای ج. ش. و تعیین میزان ان با دادگاه محترم می باشد. دادگاه به جای تکلیف به معترض به سازمان *ابلاغ کرده که حق الزحمه کارشناسان را پرداخت نماید. با توجه به عدم پرداخت مجددا پرونده اعاده گردید.و تحت نظر قرار گرفت. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از مشاوره چنین رای می دهد: مطابق با دادنامه شماره *۱۴۰۱/۳/۱۸ این شعبه که متضمن اعطا نیابت قضایی می باشد. پرداخت حق الزحمه کارشناسان برعهده شخص معترض اقای ج. ش. اعلام گردیده است.لکن دادگاه سهوا به سازمان *استان ابلاغ نموده که حق الزحمه کارشناسان را پرداخت نماید. که مبتنی بر اشتباه است. لذا پرونده مجددا به همان دادگاه تجدیدنظر ارسال می گردد. وفق نیابت سابق به شماره فوق الذکر اقدام و سپس پرونده با اوراق جدید التحصیل اعاده نمایند. به لحاظ عدم پرداخت حق الزحمه کارشناسان پرونده بلااقدام اعاده گردید. د. اقای ج. ش. به شعبه دعوت گردید.توضیحات وی حضورا استماع شد اظهار داشت در تعاقب ارایه نظریه توسط هیات سه نفره کارشناسان با تقدیم لایحه ای مفصل جهات مختلفی که اظهارنظر کارشناسان نیاز به توضیح و تکمیل داشته اعلام داشته ام و در لایحه نیز اعلام نموده ام. بدوا هیات محترم کارشناسان راجع به موارد اعلامی در لایحه نظریه تکمیلی خود را ارایه نمایند سپس با ابلاغ ان در صورتی که اعلام اعتراض شد نظر هیات پنج نفره کارشناسان جلب شود. و اینک نیز منتظر تصمیم در این راستا می باشم با توجه به توضیحات نامبرده و اینکه در لایحه تقدیمی صریحا به این مطلب اشاره کرده است.لذا با عدول از ارجاع موضوع به هیات ۵ نفره کارشناسان پرونده به همان دادگاه تجدیدنظر ارسال می گردد. تا با دعوت کارشناسان خواسته شود. ضمن مطالعه لایحه اعتراض د. که پیوست می باشد. و نیز دعوت د. و اخذ توضیحات نامبرده توسط کارشناسان محترم راجع به جهاتی که در لایحه اعلام داشته نظریه تکمیلی خود را ارایه نمایند. پس از ارایه نظریه به طرفین ابلاغ شود. و با انقضا مهلت قانونی پرونده با اوراق جدید التحصیل اعاده شود. ضمنا تصویر لایحه و موارد مورد نظر که باخط مدور مشخص شده پیوست گردید. با انجام نیابت و اعاده پرونده تحت نظر قرار گرفت. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرایت گزارش اقای ع. ح. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده مشاوره نموده چنین رای می دهد: تصمیم شعبه مفاد لایحه تقدیمی دادخوانده اقای ج. ش. ملاحظه شد ، پرونده به همان دادگاه تجدیدنظر ارسال می گردد. تا با دعوت مشارالیه به نامبرده تفهیم گردد. با توجه به اظهار نظر تکمیلی کارشناسان این شعبه تحصیل مجدد نظریه تکمیلی را شایسته و ضروری نمی داند چنانچه به اظهارنظر ابرازی اعتراض دارد. و جلب نظر هیات بالاتر کارشناسان خواستار است.صریحا و شخصا اعلام نماید. ضمنا از بیان مطالب حاشیه ای نظیر معرفی کارشناسان به دادسرای انتظامی و غیره در لوایح تقدیمی خودداری نماید. در صورتی که کتبا درخواست جلب نظر کارشناس هیات پنج نفره نمودند ، با پرداخت حق الزحمه توسط مشارالیه و صدور قرار کارشناسی نظر هیات مذکور تحصیل شود. ، سپس با انجام نیابت پرونده با اوراق جدید التحصیل اعاده گردد. ضمنا این نکته نیز ضرورت دارد. که نظریه کارشناسان به طرفین ابلاغ شود. در غیر اینصورت صرفا مراتب صورتجلسه و پرونده اعاده گردد. شعبه * مستشار: ع. ح. عضو معاون: ا. م. م. ## رای شعبه دیوان عالی کشور متقاضی: وزیر محترم سازمان *در اجرای ماده ۴۷۷ قانون ایین دادرسی کیفری موضوع رسیدگی: درخواست اعاده دادرسی نسبت به دادنامه شماره ۴۶۹ ۹۸/۷/۷ صادره از شعبه * مرجع رسیدگی: شعبه * هیات شعبه اقایان: ع. ح. ( مستشار ) ا. م. م. ( عضو معاون ) خلاصه جریان پرونده: پیرو گزارشهای مورخ ۱۴۰۰/۱۰/۲۹ و ۱۴۰۱/۳/۱۸ و ۱۴۰۱/۶/۱۳ و ۱۴۰۱/۱۱/۹ و ۱۴۰۲/۳/۲۳ محتویات پرونده محاکماتی دلالت دارد. که: اقای ج. ش. دادخواستی بطرفیت ۱ سازمان *۲ سازمان *بخواسته اعتراض به برگ تشخیص صادر شده در خصوص یک قطعه زمین به مساحت حدود *مترمربع که متعاقبا مساحت ملک مذکور را به ۱۳۵۳۱ متر مربع تقلیل یافته تقدیم شعبه *نموده که بکلاسه فوق ثبت و مورد رسیدگی قرار گرفته است. خواهان توضیح داده که نامبرده یکی از وراث مرحوم ا. ش. و از صاحبان اراضی نسقی به میزان حدود ۲۰۰۰۰ متر مربع از اراضی *حد شمالی قبرستان عمر قدم می باشد. که خوانده ردیف اول بدون توجه به فاکتورهای مستثنیات و احیا شده مورث اینجانب مقدار ۱۳۵۲۵ متر مربع از اراضی یاد شده را ملی اعلام نموده است. و خوانده ردیف دوم نسبت به اخذ سند مالکیت بنام خود اقدام نموده است. نظر باینکه قسمت زیادی از اراضی ملی شده دارای اثار باقی مانده از درختان کهنسال و نیز درختان مثمر و دارای جوهای اب قدیمی و *ی احیا شده و تحت حیات از سال ۱۳۴۰ توسط مورث ایشان قرار گرفته است. و اراضی یاد شده فاقد تعاریف مصرح در قانون ملی شدن جنگل ها و مراتع می باشد. ضمن اینکه قسمت اعظم اراضی ملی شده از سال ۱۳۴۰ تا کنون زیر کشت قرار گرفته و در تصرف ایشان وسایر وراث می باشد. صدور حکم بشرح خواسته را دارد. النهایه دادگاه پس از رسیدگی های انجام شده و ارجاع امر به کارشناس در رشته منابع طبیعی و *ی و همچنین ملاحظه عکس های هوایی و تحقیق از شهود تعرفه شده طی دادنامه شماره *۱۳۹۸/۵/۱۵ خواسته خواهان و اعتراض ایشان به برگ تشخیص نسبت به مساحت ۷۹۶۰ متر مربع را وارد دانسته و با استناد به مواد ۱ *۱۴۰ ۱۴۷ از قانون مدنی و ماده ۹ قانون افزایش بهره وری بخش *ی و منابع طبیعی و ۱۹۸ قانون ایین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی حکم به ابطال برگ تشخیص در خصوص مساحت اخیر از پلاک ثبتی فوق صادر و اعلام می نماید. و نسبت به قسمت مازاد به مساحت ۵۵۷۵ متر مربع بلحاظ عدم احراز سابقه احیا دعوی را غیر وارد تشخیص و باستناد ماده ۱۹۷ قانون مرقوم حکم به بی حقی خواهان صادر و اعلام مینماید. پس از ابلاغ رای اقای ج. ش. نسبت به قسمتی از رای و نیز سازمان *استان *و سازمان *هر یک نسبت به قسمتی از ان رای اعتراض و تقاضای تجدیدنظر خواهی می نمایند. شعبه *طی رای شماره *۱۳۹۸/۷/۷ باستدلال مندرج در ان رای صادره دادگاه بدوی موافق قانون و منطبق اصول و تشریفات دادرسی تشخیص و اعتراض معترضین را رد و رای بدوی مستند به ماده ۳۵۸ قانون ایین دادرسی مدنی تایید می کند متعاقب ان اقای وزیر محترم با ارایه و تقدیم لایحه کتبی به محضر ریاست محترم قوه قضاییه نسبت به حکم صادره درخواست رسیدگی مجدد و اعمال ماده ۴۷۷ را می نماید. پرونده در حوزه معاونت قضایی مورد بررسی مشاوران ان مرجع قرار گرفته به شرح ذیل اظهار نظر نموده اند. با مداقه و تدقیق در جمیع اوراق و محتویات پرونده مدیریت جهاد *در پاسخ به استعلام دادگاه اعلام که از نظر سوابق اصلاحات ارضی و نسق زراعی در اجرای اصلاحات ارضی در پلاک شماره *بخش یک *سابقه از نسق زراعی بنام خواهان و مورث وی مشاهده ننموده است. و توضیح داده شده که عرصه ادعا در محدوده اراضی ملی شده *قرار دارد. بنابر این خواهان و مورث وی دلیلی بر صاحب نسق بودن زمین متنازع فیه ندارند و زارع و صاحب نسق نمی باشند. ثانیا: با مداقه در سوابق ثبتی انچه از پاسخ استعلام شماره ۵۵۶۸ مورخ ۶۲/۴/۱۴ استنباط می شود *که زمین مورد تنازع از همین پلاک قرار دارد. دارای مالکین مشاعی دیگر غیر از خواهان و مورث انان می باشد. در این خصوص تحقیقی صورت نگرفته است. ثالثا: کارشناس اعلام داشته یک برگ شامل قسمتی از عکس هوایی سال ۱۳۳۴ که موقعیت عرصه مورد دعوی در ان جانمایی و وضعیت طبیعی عرصه بدون اثار کشت و زرع و فاقد دیگر اعیانی در ان نمایان می باشد. ، با عنایت به موارد فوق الذکر و مواردی که در لایحه اعتراضیه وزیر محترم سازمان *عنوان شده اقتضا امر این بود. دادگاه بدوا منشا و مبنا مالکیت و تصرفات خواهان و مورث انان را اثبات و پس از ان با توضیحاتی از کارشناس اخذ میشد مبادرت بصدور رای مینمود لذا در وضع فعلی دادنامه شماره *مورخ ۱۳۹۸/۷/۷ صادره از شعبه *که در مقام تایید رای بدوی صادر گردیده بدون در نظر گرفتن مدارک و مستندات در پرونده و تحقیق جامع و کامل از مراجع ذیربط و اخذ نظر تکمیلی کارشناسان صادر که دارای ایراد و اشکال قانونی و شرعی است. لهذا بلحاظ نقص تحقیقاتی و به منظور جلوگیری از تضییع حقوق احتمالی هر یک از طرفین بویژه دادخواهی و روشن شدن ابعاد مختلف موضوع پیشنهاد تجویز اعاده دادرسی در قالب در راستای تبصره ۳ ماده ۴۷۷ قانون ایین دادرسی کیفری را داریم. سپس با موافقت ریاست محترم قوه قضاییه پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و به این شعبه ارجاع به شرح ذیل مبادرت به صدور رای شده است. با توجه به انچه در گزارش مشاوران حوزه معاونت قضایی و ایضا مفاد لایحه اعتراض د. به عنوان جهات اشکال در صدور ارا اعلام شده است. و توجها به ضرورت رفع نواقص مورد نظر شامل ۱ رسیدگی پیرامون دلیل مالکیت خواهان و مورث وی و ارایه ادله ان ۲ جلب نظر هیات ۳ نفره کارشناسان صلاحیتدار پیرامون سابقه کشت و زرع در ملک به تاریخ قبل از وضع قانونی ملی شدن جنگل در منابع طبیعی براساس بررسی عوامل موثر و نیز تفسیر عکس های هوایی لذا پرونده به همان دادگاه تجدید نظر ارسال می گردد. تا به نیابت از این مرجع نواقص مورد نظر را مرتفع و سپس پرونده را اعاده نمایند ضمنا پرداخت حق الزحمه کارشناسان برعهده دادخواه مسکن و شهرسازی می باشد. ترکیب هیات کارشناسان شامل امورزراعی ، منابع طبیعی و تفسیرعکس های هوایی باشد. و تعیین میزان حق الزحمه کارشناسان با دادگاه محترم است. در پایان نیز اعلام می دارد. که تصویر لایحه وزارت سازمان *پیوست پرونده محاکماتی گردید. شایسته است. کارشناسان محترم با دقت مورد ملاحظه قرار دهند. با انجام نیابت و اعاده پرونده تحت نظر قرارگرفت. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از مشاوره چنین رای می دهد: با عنایت به اعتراض خواهان به نظریه هیات سه نفره کارشناسان در راستای توجه به اعتراض مشارالیه و نیز تکمیل دادرسی قرار ارجاع امر به هیات پنج نفره کارشناسان مرکب از کارشناسان رشته منابع طبیعی ۲ نفر امور زراعی و *ی ۲ نفر و تفسیر عکس های هوایی صادر و اعلام می دارد. تا با توجه به قرارهای صادره سابق و توجها به مراتب اعتراض که در لایحه منعکس می باشد. با مباشرت به کارشناسی نظریه اتفاقی خود را اعلام نمایند.لذا به منظور اجرای قرار پرونده به همان دادگاه تجدید نظر ارسال می گردد. به نیابت از این مرجع ضمن تعیین کارشناسان نسبت به انجام ان اقدام و سپس دستور به اعاده پرونده صادر فرمایند. پرداخت حق الزحمه کارشناسان بر عهده معترض اقای ج. ش. و تعیین میزان ان با دادگاه محترم می باشد. دادگاه به جای تکلیف به معترض به سازمان *ابلاغ کرده که حق الزحمه کارشناسان را پرداخت نماید. با توجه به عدم پرداخت مجددا پرونده اعاده گردید.و تحت نظر قرار گرفت. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از مشاوره چنین رای می دهد: مطابق با دادنامه شماره *۱۴۰۱/۳/۱۸ این شعبه که متضمن اعطا نیابت قضایی می باشد. پرداخت حق الزحمه کارشناسان برعهده شخص معترض اقای ج. ش. اعلام گردیده است. لکن دادگاه سهوا به سازمان *استان ابلاغ نموده که حق الزحمه کارشناسان را پرداخت نماید. که مبتنی بر اشتباه است. لذا پرونده مجددا به همان دادگاه تجدیدنظر ارسال می گردد. وفق نیابت سابق به شماره فوق الذکر اقدام و سپس پرونده با اوراق جدید التحصیل اعاده نمایند. به لحاظ عدم پرداخت حق الزحمه کارشناسان پرونده بلااقدام اعاده گردید. د. اقای ج. ش. به شعبه دعوت گردید.توضیحات وی حضورا استماع شد اظهار داشت در تعاقب ارایه نظریه توسط هیات سه نفره کارشناسان با تقدیم لایحه ای مفصل جهات مختلفی که اظهارنظر کارشناسان نیاز به توضیح و تکمیل داشته اعلام داشته ام و در لایحه نیز اعلام نموده ام. بدوا هیات محترم کارشناسان راجع به موارد اعلامی در لایحه نظریه تکمیلی خود را ارایه نمایند سپس با ابلاغ ان در صورتی که اعلام اعتراض شد نظر هیات پنج نفره کارشناسان جلب شود. و اینک نیز منتظر تصمیم در این راستا می باشم با توجه به توضیحات نامبرده و اینکه در لایحه تقدیمی صریحا به این مطلب اشاره کرده است. لذا با عدول از ارجاع موضوع به هیات ۵ نفره کارشناسان پرونده به همان دادگاه تجدیدنظر ارسال می گردد. تا با دعوت کارشناسان خواسته شود. ضمن مطالعه لایحه اعتراض د. که پیوست می باشد. و نیز دعوت د. و اخذ توضیحات نامبرده توسط کارشناسان محترم راجع به جهاتی که در لایحه اعلام داشته نظریه تکمیلی خود را ارایه نمایند. پس از ارایه نظریه به طرفین ابلاغ شود. و با انقضا مهلت قانونی پرونده با اوراق جدید التحصیل اعاده شود. ضمنا تصویر لایحه و موارد مورد نظر که باخط مدور مشخص شده پیوست گردید. با انجام نیابت و اعاده پرونده تحت نظر قرار گرفت. هیات شعبه مشاوره نموده چنین رای می دهد: مفاد لایحه تقدیمی دادخوانده اقای ج. ش. ملاحظه شد ، پرونده به همان دادگاه تجدیدنظر ارسال می گردد. تا با دعوت مشارالیه به نامبرده تفهیم گردد. با توجه به اظهار نظر تکمیلی کارشناسان این شعبه تحصیل مجدد نظریه تکمیلی را شایسته و ضروری نمی داند چنانچه به اظهارنظر ابرازی اعتراض دارد. و جلب نظر هیات بالاتر کارشناسان خواستار است. صریحا و شخصا اعلام نماید. ضمنا از بیان مطالب حاشیه ای نظیر معرفی کارشناسان به دادسرای انتظامی و غیره در لوایح تقدیمی خودداری نماید. در صورتی که کتبا درخواست جلب نظر کارشناس هیات پنج نفره نمودند ، با پرداخت حق الزحمه توسط مشارالیه و صدور قرار کارشناسی نظر هیات مذکور تحصیل شود. ، سپس با انجام نیابت پرونده با اوراق جدید التحصیل اعاده گردد. ضمنا این نکته نیز ضرورت دارد. که نظریه کارشناسان به طرفین ابلاغ شود. در غیر اینصورت صرفا مراتب صورتجلسه و پرونده اعاده گردد. با انجام نیابت و اعاده پرونده تحت نظر قرار گرفت. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرایت گزارش اقای ع. ح. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده مشاوره نموده چنین رای می دهد: رای شعبه همانگونه که در گزارش مشاوران حوزه معاونت قضایی با استدلال صایب اظهار و اعلام گردیده و حاصل رسیدگی های معموله نیز دلالت دارد. ان قسمت از ارا صادره که متضمن ابطال برگ تشخیص مورخ ۱۳۵۳/۶/۵ سازمان *به میزان ۷۹۶۰ مترمربع از پلاک ثبتی شماره ۳۱۳۹/۷۲ بخش یک *می باشد. با اشکال مواجه است. زیرا اولا خواهان دلیلی بر مالکیت قبلی ملک اعم از سند رسمی و یا نسق زارعانه ارایه نداده است. و مالکیت نامبرده و مورث مشارالیه طبق مقررات قانون ثبت اسناد و املاک و یا در اجرای قانون اصلاحات ارضی به عنوان نسق زارعانه ثابت نیست ( توضیح اینکه حسب گزارش اداره جهاد *ی پلاک ثبتی اساسا مشمول قانون اصلاحات ارضی نشده است. ) ثانیا نظریه کارشناس هیات های سه نفره و پنج نفره کارشناسان که دراین مرحله تحصیل گردیده است. حاکی است. که ملک ادعایی سابقه کشت و زرع به قبل از سنوات سالهای ۱۳۴۱ و ۱۳۴۶ یعنی قانون ملی شدن اراضی و جنگل ها ندارد. ایضا اعلام داشته اند نهر موجود نیز جهت ابیاری اراضی پایین دستی می باشد. و ارتباطی به زمین موضوع دعوی ندارد. و اعتراض د. به اظهار نظر کارشناسان بنا به مراتب از نظر شعبه موثر در مقام تشخیص داده نمی شود. و ادعای خواهان بلادلیل تلقی و با پذیرش اعاده دادرسی و مبنیا بر ان با نقض دادنامه شماره ۰۴۲۵ ۹۸/۵/۱۵ صادره از شعبه *و دادنامه شماره ۰۴۶۹ ۹۸/۷/۷ صادره از شعبه *از جهت یاد شده حکم به بطلان دعوی خواهان مستند به ماده ۱۹۷ قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی صادر و اعلام می دارد. این رای قطعی است. شعبه * مستشار: ع. ح. عضو معاون: ا. م. م. فهرست دادگاه بدوی دادگاه بدوی دادگاه تجدیدنظر استان دادگاه تجدیدنظر استان دادگاه تجدیدنظر استان دادگاه تجدیدنظر استان شعبه دیوان عالی کشور شعبه دیوان عالی کشور شعبه دیوان عالی کشور شعبه دیوان عالی کشور شعبه دیوان عالی کشور نقد رای