نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۴/۶۰۹ مورخ ۱۴۰۴/۱۱/۱۳

زوجه در مقام استیفای مهریه خود که از نوع مسکوکات طلا است، با رعایت مهلت مندرج در مواد۲ و۸ آیین نامه اجرایی شناسایی و توقیف اموال مدیون در اجرای مفاد اسناد رسمی مصوب۲۲ / ۴ / ۱۳۹۸ و بند»ب « ماده۱۱۳ قانون برنامه پنجساله ششم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران مصوبه۱۳۹۵ ، به میزان یک چهارم از حقوق و مزایای همسرش را برای مدت هجده ماه دریافت کرده است. در خصوص این فرض، خواهشمند است به پرسش :های زیر پاسخ دهید ۱ - با عنایت به اینکه سند اجرایی در جریان اجرا می باشد و با توجه به مقررات ماده۲ و۸ آیین نامه پیش ،گفته آیا محکوم له می تواند پرونده اجرایی را متوقف و مهریه خود را از طریق طرح دعوا در محاکم دادگستری مطالبه کند؟ ۲ - با توجه به اینکه بخشی از مطالبات زوجه بر حسب ریال وصول و استیفا شده است، آیا می توان گف ت با صدور سند اجرایی، توافق ضمنی بر مطالبه مهریه بر اساس ریال به مسجل شده و نوعی تبدیل تعهد صورت گرفته است؟ به عبارت دیگر، در فرض مثبت بودن پاسخ سوال نخست، آیا زوجه میتواند در خصوص مابقی مطالبات ریالی خود در محاکم دادگستری طرح دعوا کند و یا آنکه باید با محاسبه ماهانه ارزش نهایی سکه در زمان پرداخت های صورت گرفته، مابقی مسکوکات طلا به نرخ روز، ارزیابی و وصول شود؟

۱ - اولا، با توجه به بند»ت « ماده۱۲۰ برنامه پنج ساله هفتم پیشرفت جمهوری اسلامی ایران مصوب۱۴۰۳ که مقرر داشته است: قانون برنامه پنج ساله ششم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران تا لازم الاجر ا شدن قانون صدر الذکر معتبر است و نظر به اینکه بند»ب « ماده۱۱۳ ،قانون برنامه ششم توسعه استثنایی بر اصل دادخواهی مستقیم از مراجع قضایی بوده و در قانون اخیرالتصویب حکمی مشابه آن پیش بینی نشده است؛ لذا حکم مقرر در بند»ب « ماده۱۱۳ یادشده و مواد۱ و۸ آیین نا مه اجرایی شناسایی و توقیف اموال مدیون در اجرای مفاد اسناد رسمی مصوب۲۲ / ۴ / ۱۳۹۸رییس محترم قوه قضاییه، با لازم الاجرا شدن قانون برنامه پنج ساله هفتم پیشرفت جمهوری اسلامی ایران مصوب۱۴۰۳ منتفی است و در حال حاضر، برای مراجعه مستقیم متعهد له سند رسمی لازم الاجرا .به مرجع قضایی منعی وجود ندارد ثانیا، در فرض سوال که زوجه به استناد ماده۸۳ آیین نامه اجرای مفاد اسناد رسمی لازم الاجرا و طرز رسیدگی به شکایت از عملیات اجرایی مصوب۱۱ / ۶ / ۱۳۸۷ با اصلاحات و الحاقات بعدی، از طریق اداره اجرای ثبت بخشی از مهریه خود را با توقیف یک چهارم حقوق و مزایای زوج وصول کرده است، انصراف بعدی وی از ادامه .عملیات اجرایی یادشده و طرح دعوا برای مطالبه مابقی مهریه در مرجع قضایی با منع قانونی مواجه نیست ۲ - در فرض سوال که مهریه زوجه از نوع مسکوکات طلا است، چنانچه حکم قطعی بر پرداخت مهریه صادر شود ، محکوم علیه موظف به تادیه همان تعداد سکه به محکوم له است و در صورتی که از اجرای حکم امتناع کند و به مسکوکات طلا نزد محکوم علیه دسترسی نباشد، معادل قیمت مسکوکات طلا از دیگر اموال محکوم ع لیه توقیف می شود و به فروش می رسد و در این صورت، تا زمانی که معادل قیم ت مسکوکات طلا به محکوم له د اده نشود، محکوم علیه بری الذمه نمی شود )تبصره ماده۱۹ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب۱۳۹۲ .(