نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۴/۵۶۷ مورخ ۱۴۰۴/۰۹/۱۶

در پرونده ای فردی به اتهام قاچاق مواد مخدر تحت تعقیب قرار گرفته و در جلسه اول دادگاه انقلاب حضور داشته و از اتهام انتسابی به خود دفاع نموده است. وی پس از محاکمه با تودیع وثیقه از زندان آزاد شده و در نهایت به موجب رای دادگاه به تحمل سیزده سال حبس تعزیری محک وم شده است؛ با فرجام خواهی وکیل تسخیری و لایحه فرجام خواهی خود وی، دادنامه صادره در دیوان عالی کشور به علت نقص تحقیقات نقض و به همان شعبه اعاده شده است. متهم در هیچ یک از جلسات دادگاه حاضر نشده و وجه الوثاقه وی مطابق مقررات به نفع دولت ضبط شده است. شعبه د یوان عالی کشور با لحاظ ماده۳۵۰ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب۱۳۹۲ حضور متهم را در جلسه دادگاه بدوی ضروری دانسته و دادنامه بدوی را نقض کرده است. در فرض سوال، چنانچه وضعیت متهم نامعلوم باشد و حیات و ممات وی مشخص نباشد و دادگاه جز تجدید جلسه و دعوت از متهم و وکیل تسخیری وی اقدام دیگری انجام ندهد و در جلسات متعدد نیز صرفا وکیل تسخیری حضور یابد و با امضای صورتجلسه فرمی دادگاه را ترک کند، آیا دادگاه می تواند در اجرای ماده ۳۹۴ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب۱۳۹۲، رای غیابی صادر نماید؟ آیا دادگاه مکلف است متهم را ب ه علت عدم حضور در جلسه دادگاه جلب کند؟

اولا، اظهار نظر در خصوص صحت یا سقم آراء و تصمیمات مراجع قضایی، از حیطه وظایف این اداره کل .خارج است ثانیا، با عنایت به قسمت۲ بند»ب « ماده۴۶۹ و بند»الف « ماده۴۷۰ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲، در فرض سو ال، مرجع قضایی تالی )دادگاه انقلاب( مکلف به تبعیت از تصمیم مرجع قضایی عالی .)شعبه دیوان عالی کشور( در خصوص لزوم رسیدگی با حضور متهم است ثالثا، مقررات ماده۳۵۰ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب۱۳۹۲ ، بیانگر اهمیت حضور متهم در دادگاه در جرایم موضوع ماده۳۰۲ این قانون است و در صورت عدم حضور متهم، تشکیل جلسه رسیدگی امکانپذیر نیست و باید با جلب متهم، رسیدگی انجام شود؛ اما چنانچه، امکان جلب متهم وجود نداشته باشد، با توجه به مقررات مندرج در مواد۳۹۴ و۴۰۶ قانون فوق الذکر، رسیدگی غیابی بلامانع است؛ مگر آن که اتهام انتس ابی از جمله جرایمی باشد که صرفا جنبه حق.اللهی دارد