متخلف از انجام تعهد وقتی محکوم به تادیه خسارت میشود که نتواند ثابت نماید که عدم انجام به واسطه علت خارجی بوده است که نمیتوان مربوط به او نمود.
ماده ۲۲۷ قانون مدنی
قانون مدنی › جلد اول - در اموال › کتاب دوم - در اسباب تملک › قسمت دوم - در عقود و معاملات و الزامات › باب اول - در عقود و تعهدات به طور کلی › فصل سوم - در اثر معاملات › مبحث دوم - در خسارات حاصله از عدم اجرای تعهدات
آرای قضایی مرتبط
۳۲ مورد- وجه التزام گزافاز منظر دادگاه تجدیدنظر؛خواسته دعوی تقابل خوانده((خریدار)) مبنی بر مطالبه خسارات قراردادی (( روزانه پنج میلیون ریال به عنوان وجه التزام عدم حضور در دفترخانه اسناد رسمی در حدود دو برابر مبلغ کل معامله))،وجه التزام گزاف برخلاف عدالت معاوضی بوده و مصداق دارا شدن غیرعادلانه و تجاوز به نظم عمومی و اخلاق حسنه است و لیکن از منظر شعبه دیوانعالی کشور در مقام رسیدگی به اعاده دادرسی،قراردادخصوصی طرفین، مغایرتی با قواعد امره و اخلاق حسنه نداشته و مباینتی با موازین شرعی و قانونی نیز ندارد.
- امکان استناد به فورس ماژور به دلیل تحریمبا توجه به اینکه تحریم سالیان متمادی وجود دارد و فعالان اقتصادی نیز علی الاصول بیش از دیگران به این موضوع آگاهی و اشراف دارند بنابراین یک حادثه غیر قابل پیش بینی تلقی نمی گردد و آن را نمی توان مصداق فورس ماژور دانست.
- مطالبه خسارت ناشی از وجه التزام از ثالثاگر میان خریدار و فروشنده، خسارت ناشی از وجه التزام تعیین شده باشد این توافق نسبت به شخص ثالث خارج از قراداد تسری ندارد. بنابراین اگر عدم انجام تعهد خارج از حیطه اقتدار متعهد و ناشی از عملکرد شهرداری باشد اساسا خسارتی به متعهد تعلق نمی گیرد تا بتوان ما به ازای آن را از شهرداری مطالبه نمود.
- وضعیت جمع وجه التزام و خسارت تاخیر تادیهمحکومیت به پرداخت خسارات تاخیر تادیه با وصف تعیین وجه التزام در قرارداد صحیح نمی باشد.
- تعیین وجه التزام برای تعهد به پرداخت وجه نقددر تعهدات مربوط به تحویل وجه نقد، تعیین وجه التزام یا خسارت تاخیر تادیه قراردادی از نوع وجه نقد، ربا محسوب می شود؛ بنابراین از آنجایی که شرط تعیین ربا باطل و غیر قابل اعتنا است، درچنین مواردی صرفا از تاریخ مطالبه طلب، با احراز تمکن مدیون و تغییر فاحش در قیمتها برابر شاخص تورم بانک مرکزی، امکان مطالبه کاهش ارزش پول قابل بررسی است.
- مطالبه ارش و خسارت منافع تفویت شده مبیعدر دعوی مطالبه ارش به دلیل وجود عیب در مبیع، چنانچه دادگاه حکم به پرداخت ارش بابت عیب مبیع صادر کند، مطالبه خسارت از باب تفویت منافع مبیع محمل قانونی و توجیه حقوقی نداشته و پذیرفته نمی شود.
- اثر اعلام آمادگی فروشنده به تحویل مبیع بر مطالبه خسارتچنانچه فروشنده آمادگی خود را درخصوص تحویل مبیع به موجب اظهار نامه وتامین دلیل شورای حل اختلاف اعلام کرده باشد، ولی خریدار از تحویل آن امتناع کند، خسارت تاخیر در تحویل مبیع قابل مطالبه نخواهد بود.
- اثر حقوقی تعیین وجه التزام برای تعهد به پرداخت وجه نقددر تعهدات مربوط به تحویل وجه نقد، تعیین وجه التزام یا خسارت تاخیر تادیه از نوع وجه نقد، ربا محسوب شده و چنین شرطی باطل و بلااثر است. بنابراین در چنین تعهداتی تنها از تاریخ مطالبه طلب و با احراز تمکن مدیون و تغییر فاحش در قیمتها برابر شاخص تورم بانک مرکزی، امکان مطالبه کاهش ارزش پول قابل بررسی است. عنوان: مطالبه خسارت تاخیر تادیه تا زمان اجرای حکم پیام: مطالبه خسارت تاخیر تادیه دین تا زمان اجرای حکم، با توجه به اینکه مربوط به زمان آینده است و در زمان رسیدگی هنوز کاهش ارزش پول و تغییر فاحش قیمتها معلوم نیست، نمی تواند موضوع بررسی و صدور حکم قرار گیرد.
- استرداد مبایعه نامه به یکی از شرکای ملک مشاعصدور قرارعدم استماع دعوی ناظر به مواردی است که دعوی برابرقانون طرح نشده باشد وچنانچه دعوی برابر مقررات طرح شده باشد، محاکم دادگستری تکلیف دارند طبق قانون رسیدگی و با صدورحکم مقتضی فصل خصومت کنند؛بنابراین دعوی مطالبه وجه چک تضمینی قابل رسیدگی بوده و صدور قرار استماع دعوی به این دلیل که استحقاق وجه چک تضمینی فرع بر انجام تعهد از ناحیه متعهد است، فاقد وجاهت قانونی است.
- تاخیر در تنظیم سند رسمی به دلیل اشتباه شهرداریدرصورتی که تاخیر در تنظیم سند رسمی، به علت اشتباه در صدور پایانکار توسط شهرداری و اصلاح آن باشد، عدم انجام تعهد به علت خارج از اراده شخص محسوب می شود و با توجه به اینکه هدف از حضور در دفتر خانه امکان تنظیم سند است وبر فرض حضور خوانده در موعد مقرر، امکان تنظیم سند به دلیل عدم اصلاح پایانکار و تفکیک پلاک ثبتی موصوف فراهم نبوده، وجه التزام تاخیر در انجام تعهد قابل مطالبه نیست.-تایید شده
- تعهد مالک غیر رسمی به وجه التزام تاخیر در تنظیم سند رسمیاگر متعهد با علم به عدم مالکیت رسمی خود؛ تعهد به پرداخت وجه التزام ناشی از تاخیر در تنظیم سند رسمی کند؛ در صورت احراز شرایط مکلف به پرداخت خسارت قراردادی خواهد شد؛ بنابراین استناد به آنکه انجام تعهد خارج از اراده اوست، فاقد وجاهت است.
- مطالبه وجه التزام تاخیر در تنظیم سند رسمی توسط خریدار1-چنانچه درمبایعه نامه پرداخت تتمه ثمن معامله منوط به انتقال سند رسمی درتاریخ مقرر در قرارداد شده باشد و در روز موعود خریدار در دفترخانه حاضر شود ولی فروشنده حضور نیابد، صرف اخذ گواهی عدم حضور فروشنده برای مطالبه خسارت تاخیر در ایفای تعهد قراردادی توسط خریدار کافی است و نیازی به اثبات آمادگی وی برای پرداخت ثمن معامله در آن روز ازجمله ارایه چک رمزدار بانکی به دفترخانه نیست. 2-چنانچه در مبایعه نامه ضمن تعیین تاریخی برای انتقال سندرسمی توسط فروشنده، مبلغی به عنوان وجه التزام قراردادی بابت تاخیر در انتقال سند مشخص شده باشد، بعدا فروشنده نمی تواند به این دلیل که سند رسمی هنوز به نام او هم تنظیم نشده، از پرداخت وجه التزام قراردادی خودداری کند؛ زیرا انجام تعهد خارج از حیطه اقتدار و اراده وی نبوده و می توانسته با هماهنگی با مالک رسمی موجبات انتقال سند را فراهم کند.
نشستهای قضایی مرتبط
۴ مورد- نشست قضایی درباره تعهد پیش فروشنده به تحویل پس از فسخ قرارداد پایهآقای الف به عنوان مالک زمین و بنای قدیمی با آقای ب به عنوان صاحب سرمایه، قرارداد مشارکت ساخت ۱۰ واحد تنظیم می نمایند. آقای الف رضایت می دهد تا سازنده ۲ واحد را جهت تامین
- نشست قضایی درباره مسیولیت مدنی راننده و مالک خودرو و مدیر شرکت مسافربریشخصی مقدار ۱۲۰۰کیلوگرم برنج را به یکی از شرکتهای مسافربری تحویل تا برای یکی از شهرستان ها حمل نمایند در بین راه اتوبوس حامل برنج دچار حادثه سیل شده برنجها از بین می روند
- نشست قضایی درباره دعوای الزام به انتقال سند رسمی طرف قرارداد ی که سند به نام وی نیستشخصی به موجب مبایعه نامه عادی اقدام به فروش ملک یا خودروی خود در قبال ثمن معین به دیگری کرده و با وجود دریافت ثمن معامله از انتقال سند رسمی مورد معامله امتناع می کند. خری
- نشست قضایی درباره قوه قاهره و رفع مسیولیتشخصی یک هزار و دویست کیلوگرم برنج را به یکی از شرکت های مسافری تحویل می دهد تا برای یکی از شهرستان ها حمل کنند. در بین راه اتوبوس حامل برنج دچار حادثه سیل شده برنج ها از