آرای قضایی مرتبط با ماده 26
قانون آیین دادرسی مدنی — ۵۹ مورد
تشخیص صلاحیت یا عدم صلاحیت هر دادگاه نسبت به دعوایی که به آن رجوع شده است با همان دادگاه است. مناط صلاحیت، تاریخ تقدیم دادخواست است مگر در موردی که خلاف آن مقرر شده باشد.
- مرجع صالح رسیدگی به دعاوی ترافعی مربوط به تخلفات ساختمانیصلاحیت کمیسیون ماده 100 قانون شهرداری ها در رسیدگی به تخلفات ساختمانی، منصرف از دعاوی ترافعی بوده و در صورت وجود ترافع، رسیدگی به دعوی در صلاحیت دادگاه عمومی است.
- مرجع صالح رسیدگی به دعاوی علیه شرکت مخابراتدیوان عدالت اداری، صلاحیت رسیدگی به دادخواست های ثبت شده پس ازخصوصی شدن شرکت مخابرات را نداشته و رسیدگی به آنها در صلاحیت دادگاه های عمومی می باشد.
- شرایط قانونی تملک اراضی جهت اجرای طرح های عمومینهادهای تملک کننده اراضی برای اجرای طرح های عمرانی، موظفند با جلب رضایت مالک و پرداخت بهای عرصه اعیان، بر مبنای روز تادیه اقدام به تملک نمایند؛ در غیر اینصورت مرتکب تخلف شده و مسیول جبران خسارات وارده می باشند.
- مرجع رسیدگی به شکایت از آراء هیات رسیدگی به تخلفات اداری بانک صادراتشکایت از آرای هیات رسیدگی به تخلفات اداری بانک صادرات که پس از خصوصی شدن بانک مذکور در دیوان عدالت اداری به ثبت رسیده است، خارج از صلاحیت دیوان و در صلاحیت محاکم عمومی می باشد.
- مرجع صالح رسیدگی به دعاوی ناشی از قراردادرسیدگی به دعوی ناشی از قرارداد، در صورتی که خوانده در نشانی اعلام شده توسط خواهان شناخته نشود، در صلاحیت دادگاه محل وقوع قرارداد است؛ زیرا صلاحیت دادگاه محل اقامت خوانده به دلیل عدم شناسایی نشانی وی، غیر ممکن شده است.
- صلاحیت دیوان و دعاوی علیه شرکت مخابراترسیدگی به شکایات علیه شرکت مخابرات، به دلیل غیر دولتی بودن، خارج از صلاحیت دیوان است. عنوان: ملاک تشخیص صلاحیت دیوان در دعاوی علیه شرکت مخابرات پیام: ملاک تشخیص صلاحیت دیوان، تاریخ تقدیم دادخواست بوده و ثبت دادخواست بعد از خصوصی شدن ، مانع رسیدگی است.
- زمان تعیین صلاحیت دادگاهتغییر صلاحیت دادگاه به موجب قانون موخر بر تاریخ تقدیم دادخواست، صلاحیت مرجع صالح در زمان تقدیم دادخواست را نفی نمی کند.
- دادگاه صالح در ابطال تصمیمات هییت حل اختلاف ثبتیرسیدگی به دعوی ابطال آرای صادره از هییت حل اختلاف ثبت در صلاحیت دادگاه عمومی محل استقرار اداره ثبت اسناد و املاک وهیات حل اختلاف ثبتی صادرکننده رای است.
- مرجع رسیدگی به خسارت وارده به مال غیرمنقولدادگاه محل مال غیرمنقول صلاحیت رسیدگی به دعوای خسارت وارد بر مال غیرمنقول را دارد.
- حکم به پرداخت دیه کامل و صدمات غیرمسریچنانچه خوانده به جهت مجهول المکان بودن، از طریق آگهی در روزنامه به دادرسی فراخوانده شده باشد، با صدور حکم غیابی صلاحیت دادگاه تثبیت می شود و واخواه نمی تواند ایراد عدم صلاحیت مطرح کند. بعلاوه دادگاه نیز نمی تواند به صلاحیت دادگاه دیگری اظهارنظر کند.
- حدود الزام آرای وحدت رویه دیوان عدالت اداری برای محاکمآرای وحدت رویه هیات عمومی دیوان عدالت اداری برای شعب دیوان عدالت و سایر مراجع اداری ذیربط در موارد مشابه لازم الاتباع است ولی برای محاکم دادگستری لزوم اتباع ندارد.
- دادگاه صالح در حالت تعدد خواندگانهرگاه یک ادعا راجع به خواندگان متعدد باشد که در حوزه های قضایی مختلف اقامت دارند خواهان می تواند به هریک از دادگاه های حوزه های یادشده مراجعه نماید اعم از آن که اشخاص خوانده حقیقی و یا حقوقی و یا مشترک از اشخاص حقیقی یا حقوقی باشند.
- ملاک احراز غیر دولتی بودن شرکت خواندهملاک احراز دولتی یا غیر دولتی بودن شرکت خوانده جهت احراز صلاحیت دیوان در رسیدگی به دعاوی علیه شرکت های دولتی واگذار شده به بخش خصوصی، وضعیت شرکت در زمان تقدیم دادخواست است.
- محدوده رسیدگی دادگاه در اعتراض ثالث اجراییدادگاه در پی اعتراض ثالث اجرایی، تنها می تواند نسبت به رفع اثر از مراتب توقیف مال (منقول یا غیرمنقول) یا وجه نقد رای صادر نماید بنابراین رسیدگی و صدور حکم در خصوص دعوای ابطال سند مالکیت رسمی، در ضمن رسیدگی به دعوای اعتراض ثالث اجرایی، فاقد موقعیت قانونی است.
- مرجع قضایی صالح در رسیدگی به اتهام فعالیت غیرمجاز در خریدو فروش ارزفعالیت غیرمجاز در خرید و فروش ارز به نحو غیر عمده، تخلف محسوب می شود و رسیدگی به آن، در صلاحیت سازمان تعزیرات حکومتی است.
- مرجع صالح در رسیدگی به مطالبه حقوق زوجین بعد از وقوع طلاقمادام که رابطه زوجیت قطع نشده است، زوجه می تواند دعاوی مربوط به امور خانواده را در محل اقامت خود طرح کند؛ ولی پس از وقوع طلاق در دعاوی مطالبه حقوق زوجین، قواعد عمومی صلاحیت حاکم است.
- مرجع صالح رسیدگی به دادخواست اعاده دادرسیازآنجاکه شعب دیوان عالی کشور حسب اصول رسیدگی، مرجع ممیز نقض و ابرام آرای محاکم قضایی بوده و مرجع صدور حکم نیستند بنابراین رسیدگی به دادخواست اعاده دادرسی از احکام حقوقی، از اختصاصات دادگاه عمومی حقوقی صادرکننده رای قطعی است و دیوان در این خصوص با تکلیفی مواجه نیست.
- مرجع رسیدگی به متفرعات دعاوی کاربا توجه به اینکه صرفا اختلافات بین کارگر و کارفرما ناشی از قرارداد کار در صلاحیت اختصاصی هیات های تشخیص و حل اختلاف قرار دارد، مخارج مربوط به حق الوکاله و هزینه های دادرسی و ایاب و ذهاب ازجمله اختلافات ناشی از اجرای قانون کار تلقی نشده و در صلاحیت هیات های مذکور نبوده بلکه رسیدگی به این قبیل دعاوی در صلاحیت مراجع دادگستری است.
- مرجع صالح رسیدگی به دعوای مطالبه بهای اراضی تملک شده از سوی دولتدعوای مطالبه بهای اراضی تملک شده توسط ادارات و سازمان های دولتی در صلاحیت دادگاه عمومی حقوقی است و دیوان عدالت اداری صالح به رسیدگی به این دعوی نیست.
- اقامتگاه زوجه در دعوی اختلاف بین زوجیندر دعاوی اختلاف خانوادگی بین زوجین (در اینجا تمکین)، به لحاظ تعارض منفعتی که بین آنان وجود دارد، اقامتگاه زوج نمی تواند اقامتگاه زوجه محسوب و این موارد از حیث صلاحیت دادگاه، مشمول حکم مقرر در ماده 1005 قانون مدنی بوده و لذا صرفا محل اقامت زوجه بدون توجه به محل اقامت زوج از حیث صلاحیت دادگاه، ملاک عمل خواهد بود.
- ملاک صلاحیت مرجع رسیدگی به دعوای مطالبه حقوق استخدامیملاک صلاحیت مرجع رسیدگی به دعوای مربوط به مطالبه حقوق قانونی مستخدم از جمله حق مسکن و پاداش و ... وضعیت شرکت (از جهت دولتی یا خصوصی بودن) در زمان بازنشستگی مستخدم است و نه زمان تقدیم دادخواست. لذا رسیدگی به این دعوی چنانچه شرکت در زمان بازنشستگی خواهان دولتی و عمومی بوده و متعاقبا به شرکت خصوصی تبدیل شده باشد در صلاحیت دیوان عدالت اداری است و نه شورای حل اختلاف اداره کار و امور اجتماعی.
- اعتراض به صلاحیت محلی دادگاه صادرکننده رای در مرحله اعتراض شخص ثالثورود دادگاه رسیدگی کننده به اعتراض شخص ثالث، اعم از بدوی یا تجدیدنظر، به صلاحیت محلی دادگاه صادرکننده رای مورد اعتراض شخص ثالث به لحاظ مختومه بودن موضوع موقعیت قانونی ندارد و موردی برای اظهارنظر و تصمیم در مورد صلاحیت محلی دادگاه صادرکننده رای مورد اعتراض ثالث در دادگاه بدوی یا تجدیدنظر رسیدگی کننده به اعتراض ثالث وجود ندارد.
- اثبات وراثت از طریقی غیر از گواهی حصر وراثتارایه گواهی انحصار وراثت تنها یکی از راه های ثبوت وراثت به منظور احراز سمت و نفع مدعی در دعوا است بنابراین عدم استماع دعوا به دلیل عدم ارایه گواهی حصر وراثت صحیح نیست.
- مرجع صالح رسیدگی به دعوای ابطال اجراییه ثبتی راجع به مهریهرسیدگی به درخواست ابطال اجراییه و عملیات اجرایی ثبتی راجع به مهریه در صلاحیت دادگاه خانواده است.
- نقش گواهی انحصار وراثت در احراز سمتدر مورد دعاوی راجع به اموال موروثی خواهان، ارایه گواهی انحصار وراثت یکی از راه های ثبوت وراثت است؛اما مدعی می تواند توسط سایر ادله اثباتی نیز، وارثت خویش را ثابت کند؛ بنابراین صرف عدم ارایه گواهی انحصار وراثت صدور قرار عدم استماع دعوا به جهت عدم احراز سمت نخواهد بود.