لاولکس پرسش
اگر صدمه و فوت هر دو در یک ماه حرام نباشند و در دو ماه حرام متفاوت وقوع پیدا کنند، آیا مشمول تغلیظ دیه (نفس) می شود؟
نظر و پاسخ
ملاک تغلیظ آن است که صدمه و فوت هر دو در ماه حرام باشد. ضرورتی به این که مقید به یک ماه حرام باشد نیست. نتیجتا به صحت نظریه اکثریت اعلام عقیده می شود.
با توجه به اطلاق ماده ۵۵۵ از قانون مجازات اسلامی ۱۳۹۲، صدمه یا فوت در هر ماه حرام باشند، مشمول تغلیظ دیه می گردند و با توجه به مقصود قانون گذار از وضع این ماده آنچه اهمیت دارد این است که هردو در یکی از ماه های حرام باشند چه یکسان چه متفاوت.
در خصوص مکان های حرام در فقه نظر غالب بر این است که صدمه و فوت هر دو در محدوده مکان های حرام باشند و اگر هریک یا جزیی از هرکدام از این دو مورد خارج از محدوده مکان حرام باشند مشمول تغلیظ دیه نمی گردند. ضمن اینکه حکم ماده ۵۵۵ از قانون مجازات اسلامی ۱۳۹۲ در خصوص تغلیظ دیه استثنایی است و اصل تفسیر مضیق در حقوق کیفری اقتضاء می کند، تفسیر از قوانین دایره شمول آن را نسبت به مصادیق منطبق محدود نماید که این مهم در صورت پذیرفتن نظر اکثریت موجب گسترده شدن دایره شمول تغلیظ دیه می گردد.
علاوه بر این موضوع جهت کشف مقصود قانون گذار در این خصوص با توجه به صدر ماده به نظر می رسد هدف از کلمه (هردو) پس از رفتار مرتکب و فوت قرینه ای بر این موضوع باشد که هردو باید در یکی از ماه های حرام وقوع پیدا کنند.
رده:نشست های قضایی سال ۱۳۹۸