پرسش
موضوع تبصره ماده ۱۸۹ ق.آ.د.ک مصوب سال ۹۲: تحت نظر قرار دادن متهم بیش از ۲۴ ساعت بدون آنکه تحقیق از او شروع و یا تعیین تکلیف شود بازداشت غیرقانونی محسوب می شود؟ و آیا با شروع تحقیقات می توان بیش از ۲۴ ساعت متهم را بازداشت نمود؟
نظر و پاسخ
الف) با توجه به تصریح تبصره ماده ۱۸۹ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲ تحت نظر قرار دادن متهم بیش از ۲۴ ساعت، بدون آنکه تحقیق از او شروع یا تعیین تکلیف شود، بازداشت غیرقانونی محسوب می شود.
ب) مستفاد از ماده ۱۸۹ قانون آیین دادرسی کیفری و تبصره آن، بازپرس مکلف است بلافاصله پس از حضور یا جلب متهم تحقیقات را شروع کند و باید ظرف ۲۴ ساعت از زمان بازداشت متهم نسبت به او تعیین تکلیف نماید و لذا بازپرس نمی تواند دستور نگهداری متهم را برای بعد از ۲۴ ساعت مزبور صادر نماید و در صورت ضرورت باید قرار تامین مقتضی را بعد از تفهیم اتهام صادر نماید.
قانون سابق تفسیر شده بود ۲۴ ساعت مرجع انتظامی و ۲۴ ساعت مقام قضایی ولی قانون جدید با آوردن صراحت ممنوعیت تحت نظر بیش از ۲۴ ساعت را ممنوع می داند و تفسیر غایی قانون می گوید بیش از ۲۴ ساعت نمی شود.
با توجه به مفهوم مخالف تبصره ماده موصوف در صورت شروع تحقیقات و ادامه آن و نیاز به تحقیقات بیشتر می توان بیش از ۲۴ ساعت متهم را بازداشت نمود.
رده:نشست های قضایی سال ۱۳۹۷