پرسش
در صورتی که در جرایم موضوع ماده ۳۰۲ قانون آیین دادرسی کیفری، دادرس دادگاه بخش یا رییس حوزه قضایی بخش به جانشینی از بازپرس دادسرای آن شهرستان قرار منع تعقیب صادر نماید و در آن حوزه قضایی دادگاه کیفری ۱ تشکیل نشده باشد، مرجع صالح برای رسیدگی به اعتراض به قرار صادره دادگاه کیفری ۱ می باشد یا دادگاه کیفری ۲ آن شهرستان؟
نظر و پاسخ
رسیدگی دادگاه کیفری ۲ در موضوع سوال موجه و فاقد منع قانونی است. نتیجتا نظریه اکثریت صحیح اعلام می شود.
در ماده ۲۷۱ قانون آیین دادرسی کیفری قید شده است که مرجع حل اختلاف بین دادستان و بازپرس و رسیدگی به اعتراض شاکی یا متهم نسبت به قرارهای قابل اعتراض، با دادگاهی است که صلاحیت رسیدگی به آن اتهام را دارد. چنانچه دادگاه انقلاب یا دادگاه کیفری یک در حوزه قضایی دادسرا تشکیل نشده باشد، دادگاه کیفری دو محل، صالح به رسیدگی است.
دادگاه بخش نیز جزیی از حوزه قضایی دادسرای شهرستان می باشد و اینکه دادرس یا رییس حوزه قضایی بخش با نظارت دادستان شهرستان در جرایم موضوع ماده ۳۰۲ قانون فوق الذکر انجام وظیفه می نماید موید این موضوع می باشد، لذا به اعتراض مذکور در دادگاه کیفری ۲ شهرستان رسیدگی می شود و رای دادگاه کیفری ۲ در این خصوص وفق رای وحدت رویه ۷۵۴ مورخ ۹۵/۸/۲۵ دیوان عالی کشور قابل اعتراض در دیوان عالی کشور است.
با توجه به اینکه حسب ماده ۲۷۱ قانون آیین دادرسی کیفری، اعتراض به قرارهای صادر شده در خصوص جرایم موضوع ماده ۳۰۲ قانون مذکور در صلاحیت دادگاه کیفری ۱ است و رسیدگی دادگاه کیفری ۲ به این جرایم امری استثنایی است و در استثنا به قدر متیقن اکتفا می شود و وقتی در حوزه قضایی دادسرا دادگاه کیفری ۱ وجود ندارد، تعمیم استثنای موضوع ماده ۲۷۱ بلاوجه است. لذا به اعتراض موضوع سوال باید در دادگاه کیفری ۱ رسیدگی شود و آنچه به این نظر قوت می بخشد رسیدگی با تعدد قضات است که با احتیاط قضایی و تفسیر به نفع متهم همسو می باشد.
رده:نشست های قضایی سال ۱۳۹۷