نشست قضایی درباره بررسی امکان حذف مشخصات زوج در شناسنامه زوجه ای که نسبت به همسر اول مدخوله و نسبت به همسر دوم غیر مدخوله است

مطابق ماده ۳۳ قانون ثبت احوال، ازدواج و طلاق غیر مدخوله در المثنای شناسنامه درج نخواهد شد. حال اگر زنی قبلا ازدواج کرده و صاحب فرزند هم شده و لیکن بعد از طلاق با شخص دیگری عقد نکاح نموده و در مرحله عقد و بدون اینکه مواقعه ای صورت گیرد طلاق توافقی واقع گردیده. بفرمایید اولا؛ آیا این طلاق، باین غیرمدخوله محسوب می گردد؟ ثانیا؛ مشمول مقررات ماده ۳۳ قانون ثبت احوال می شود یا خیر تا در نتیجه آن مشخصات زوج از شناسنامه زوجه حذف گردد؟

در خصوص غیر مدخوله بودن، مقصود همانگونه که در نظر اکثریت بیان شده است غیر مدخوله نسبت به زوج مورد نظر (همسر دوم) است؛ لذا طلاق باین محسوب و مشمول بند یک ماده ۱۱۴۵ قانون مدنی می باشد و در مورد عدم ثبت واقعه ازدواج و طلاق نیز تبعا غیر مدخوله محسوب شده و وفق بخش اخیر ماده ۳۳ اصلاحی ۱۳۶۳/۰۱/۱۸ قانون ثبت احوال در المثنای شناسنامه درج نخواهد شد؛ بنابراین نظریه اکثریت مورد تایید هیات عالی است. منظور از غیرمدخوله بودن زوجه در ماده ۳۳ قانون ثبت احوال، غیر مدخوله به نحو کلی نیست بلکه غیرمدخوله بودن در هر ازدواج نسبت به همسر فعلی می باشد؛ لذا با وصف اینکه زوجه در ازدواج قبلی مدخوله بوده ولی چون در ازدواج دوم و طلاق حاصله غیر مدخوله است، طلاق نسبت به همسر دوم باین از نوع غیرمدخوله محسوب خواهد شد. در ماده ۱۱۴۵ قانون مدنی نیز تصریح شده که: طلاقی که قبل از نزدیکی واقع شود. طلاق باین است. بدیهی است منظور از نزدیکی، مواقعه با همسر فعلی است نه همسر قبلی. نتیجتا اینکه مشمول ماده ۳۳ قانون ثبت احوال نیز می گردد و باید مشخصات زوج از شناسنامه زوجه حذف گردد. هرچند طلاق زنی که ثیبه بوده و نسبت به همسر قبلی مدخوله ولی نسبت به همسر فعلی غیر مدخوله است؛ طلاق وی نسبت به همسر دوم باین از نوع غیر مدخوله است. لیکن منظور مقنن در ماده ۳۳ قانون ثبت احوال در خصوص طلاق غیر مدخوله مطلق بیان شده یعنی جهت شمول ماده ۳۳ مزبور در هر صورت این زن نباید مدخوله بوده باشد چه از همسر قبلی و چه از همسر فعلی. لذا اگر زوجه از همسر قبلی مدخوله باشد ولی با همسر فعلی مواقعه ای صورت نگرفته باشد به هر حال مدخوله محسوب می گردد و مشمول این ماده نخواهد شد و امکان حذف مشخصات زوج دوم از شناسنامه میسر نیست. درواقع به نظر می رسد قانون ثبت احوال نظر بر این داشته که مشخصات زوج در شناسنامه زوجه ای که باکره است حذف گردد نه هر زوجه ای. ماده ۳۳ قانون ثبت احوال: کلیه وقایع ازدواج و طلاق یا مرگ زوج یا زوجه و رجوع و بذل مدت و فسخ نکاح باید در دفاتر ثبت کل وقایع ثبت شود ولی در شناسنامه به شرح زیر انعکاس خواهد یافت. در المثنای شناسنامه مرد یا زن آخرین نکاح و طلاق یا بذل مدت و در صورت تعدد زوجات آن تعداد ازدواج که به قوت خود باقی است منعکس خواهد شد. ازدواج و طلاق غیر مدخوله در المثنای شناسنامه درج نخواهد شد. رده:نشست های قضایی سال ۱۴۰۰