پرسش
آیا اخاذی مستقلا عنوان مجرمانه است یا مرتبط با بزه تهدید قابل وقوع است؟ درین صورت آیا صرفا طبق مفاد ماده ۶۱۷ قانون مجازات اسلامی تعزیرات و از طریق بکاربردن چاقو یا سلاح قابل وقوع است یا طرق ارتکابی دیگری نیز برای آن متصور است؟
نظر و پاسخ
اخاذی بالاستقلال در مواد قانونی جرم انگاری نشده، آن چه در ماده ۶۱۷ ق.م.ا آمده استفاده از سلاح اعم از سرد یا گرم به منظور اخاذی است یا وسیله قراردادن آثار مستهجن با هدف اخاذی میباشد.
نتیجتا؛ نظریه اکثریت مورد تایید و صایب اعلام میشود.
اصولا اخاذی در قوانین موضوعه در دو ماده ۶۱۷ قانون مجازات اسلامی تعزیرات و ماده ۵ قانون مجازات اشخاصی که در امور سمعی بصری فعالیت می نمایند مشخص و متصور گردیده است. بر این اساس با توجه به ماده ۶۱۷ ؛ تهدید با سلاح، مقدمه ی وقوع اخاذی دانسته شده است و اخاذی از ریشه اخذ به معنای گرفتن وجه میباشد. فلذا در این ماده استفاده از سلاح؛ شرط اخاذی دانسته شده و عنوان جرم نیز اخاذی از طریق تهدید با سلاح میباشد. لکن؛ در ماده ۵ مذکور؛ اخاذی از طریق تهدید شخص به وسیله ی آثار مستهجن واقع میگردد و عنوان مجرمانه ی آن «وسیله تهدید قرار دادن آثار مستهجن به منظور اخاذی » میباشد. در غیر موارد فوق؛ موضوع مجرمانه ی دیگری که قانونگذار آن را تحت عنوان اخاذی یا مرتبط با اخاذی جرم انگاری نموده باشد؛ محقق نگردیده است.
اقدام شخص در قالب مواد ۶۱۷ و ۵ مورد نظر؛ اطلاقا و صرف نظر از اینکه وجهی دریافت شده باشد یا خیر مستوجب مجازات اخاذی است ولی اگر منجر به گرفتن وجه؛ سند یا سوء استفاده جنسی یا عمل دیگری شود؛ حسب مورد عنوان مجرمانه مانند تهدید موضوع ماده ۶۶۹ قانون مجازات اسلامی ۱۳۷۵؛ تحصیل مال نامشروع؛ زنا ؛ لواط و سایر موارد به عنوان تعدد مادی قابل انتساب و احراز میباشد.
رده:نشست های قضایی سال ۱۳۹۸