پرسش
در صورتی که متهم در هیچ یک از مراحل رسیدگی حاضر نشده و تامین نسپرده باشد و نهایتا حکم بدوی مبنی بر محکومیت او به تحمل مجازات صادر شده باشد؛ آیا ایشان بدون حضور در دادگاه و بدون تودیع تامین، قادر است از طریق دفتر خدمات قضایی واخواهی خود را تقدیم و واجد اعتبار قلمداد گردد؟
نظر و پاسخ
عبارت مذکور در تبصره ۲ ماده ۴۰۶ قانون آیین دادرسی کیفری ناظر به مواردی است که اجرای حکم آغاز و متهم جلب شده است؛ در غیر فرض مرقوم موجبی برای عدم استماع واخواهی محکوم از طریق دفتر خدمات قضایی نیست؛ مقید کردن اعمال حق محتاج نص می باشد.
به دو علت چنین درخواست واجد اعتبار واخواهی نمی باشد ۱- با وحدت ملاک از تبصره ۲ ماده ۴۰۶ قانون آیین دادرسی کیفری به این نتیجه می رسیم که پذیرش واخواهی، موکول به حضور واخواه در دادگاه و سپردن تامین است و متهمی که از ابتدای تحقیقات متواری بوده و هیچ تامینی نسپرده است از امتیاز واخواهی بدون حضور در دادگاه برخوردار نیست.
۲- سپردن تامین در راستای حفظ حقوق شاکی از ضروریات است و پذیرش واخواهی بدون پذیرش تامین اقدامی بر علیه حقوق مکتسبه شاکی محسوب می گردد و از سویی مجرمین را جری می نماید که به طور کلی خود را مخفی و بدون سپردن تامین (به طور مثال تامین های با ارزش بالا در برخی جرایم یا بازداشت موقت در قتل) همه اقدامات خود را با ارایه لایحه در دفتر خدمات قضایی انجام دهد.
اعمال تبصره ۲ ماده ۴۰۶ قانون آ.د.ک منوط به جلب محکوم علیه است و این امر کافی برای واخواهی وی پیش از جلب نیست و از آنجا که در موارد ۴۰۶ و ۴۰۷ قانون آ.د.ک که مربوط به واخواهی است، اصطلاحات به صورت مطلق و فاقد پیش شرط آمده، لذا نباید مانعی در استفاده محکوم علیه از حق قانونی خود ایجاد کرد.
رده:نشست های قضایی سال ۱۳۹۸