پرسش
چنان چه مستاجری مبلغی به عنوان ودیعه نزد موجر داشته باشد و به لحاظ صدور چک بلامحل، قرار تامین خواسته علیه او صادر شود:
الف - آیا مبلغ ودیعه قابل توقیف است؟
ب - در صورت توقیف، آیا قابل وصول می باشد؟ به عبارت دیگر آیا آن مبلغ جزو مستثنیات دین محسوب می شود
نظر و پاسخ
از آنجایی که پس از انقضای مدت اجاره، موجر می تواند تقاضای صدور حکم تخلیه مورد اجاره را به علت انقضای مدت یا صدور دستور تخلیه را حسب مورد بنماید، در این صورت پس از ایداع مبلغ ودیعه به نفع مستاجر این مبلغ قابل توقیف تامینی و اجرایی خواهد بود و در عداد مستثنیات دین نیست. بنابراین، آن قسمت از نظر اکثریت که با نظر فوق انطباق دارد تایید می شود.
مبلغ ودیعه اجاره جزو مستثنیات دین نیست زیرا موارد آن مشخص بوده و شامل این مورد نمی شود و از طرفی مستثنیات دین خود امری استثنایی است که نمی توان دامنه آن را به موردی که صریحا اشاره نشده گسترش داد.
مبلغ ودیعه اجاره نیز جزو مستثنیات دین است. یک باب منزل مسکونی اعم از این است که مدیون مالک آن باشد و یا این که آن را با دادن مبلغی به عنوان ودیعه اجاره کرده باشد و همان هدف قانونگذار در استثنا کردن منزل مسکونی از دین در مبلغ ودیعه اجاره نیز وجود دارد. بدیهی است مبلغ مذکور باید متناسب با شیون مدیون باشد.
نظر ابرازی:
نظر اول - ماهیت این مبلغ در واقع قرض است که به تملیک موجر درمی آید و او هرگونه تصرفی را می تواند در آن انجام دهد و چون تامین خواسته نسبت به اموال خوانده صادر می شود لذا مبلغ ودیعه قابل توقیف نیست.
نظر دوم - پولی که مستاجر به موجر می دهد بنا بر ماده ۱۰ قانون روابط موجر و مستاجر ممکن است تحت عنوان ودیعه، قرض و یا رهن باشد. بنابراین، باید ببینیم که این مبلغ را به چه عنوانی مستاجر به موجر داده است.
نظر سوم - با توجه به ماده ۸۷ قانون اجرای احکام مدنی، این مبلغ حتی اگر قرض هم باشد، قابل توقیف است، لکن می باید مدت اجاره منقضی شده باشد و پیش از آن نمی توان توقیف کرد.
رده:نشست های قضایی سال ۱۳۹۱