## رای خلاصه جریان پرونده خلاصه جریان پرونده: در این پرونده ف. ل. غ. پ. در مورخه ۱۴۰۰/۲/۱۸ با تقدیم دادخواست به خواسته اثبات زوجیت به طرفیت فرجامخواندگان طرح دعوی نموده واعلام کرده به عقد دایم مرحوم ل. ا. ص. در امده ام و حاصل ازدواج ما سه فرزند است.ولی متاسفانه عقد نامه ای به بنده داده نشده و به لحاظ داشتن همسر اول ایشان ازدواج ثبت نشده و به همین شکل زندگی کردیم و مرحوم طی فیلمی اقرار به ازدواج مخفیانه نموده و عاقد را معرفی نموده که فوت شده و شاهدین نیز تایید نموده اند پس از فوت مرحوم فرزندان همسر دیگر مرحوم منکر زوجیت ما شدند. استشهادیه بشرح ۸ الی ص ۱۴ با امضای شهود ضم دادخواست می باشد. گواهی اداره ثبت احوال نیشابور بشرح ص ۳۴ حکایت از داشتن دو فرزند مشترک توسط خواهان و مرحوم ل. ا. ص. است.و اینکه نام خواهان به عنوان همسر مرحوم درج گردیده است.شعبه ۲ دادگاه خانواده نیشابور در مورخه ۱۴۰۰/۳/۵ تشکیل جلسه داده است.خواهان گفته در سال ۵۴ با مرحوم ازدواج کردم پس از مدتی از مرحوم شکایت کردم که چرا محضری نمی کند گفت باشد. عقد را عمرانه می کنم. ابتدا ازدواج موقت بوده ده ساله بود. و بعد با مهریه پنج هزارتومان در * در منزل دوست وی اقای ف. جاری شد پسرم م. یکساله بود که مرحوم با یکصد هزارتومان دایم کرد. سه فرزند از مرحوم دارم. در مورد زوجیت فیلم در زمان حیات تهیه شده است. ۵ سال قبل از فوت بوده مرحوم بیمه بود و مرا هم بیمه کرده است. خوانده د. ص. گفته: خواهان در سال ۶۷ بابت نفقه فرزندان دادخواست داده رای صادر شده اگر مدعی زوجیت دایم بود می توانست نفقه خود را مطرح کند. فیلم معلوم نیست تحت چه شرایطی بوده پدرم بیماری قلبی داشت چرا او را به دفترخانه نبردند اقرار بگیرند. سال ۸۷ ایشان خود را همسر دایم پدرم جا زده و مدعی حجر پدرم شده پدرم در جواب مامور می گوید ایشان همسر صیغه ای من هستند بیمه ای برای ایشان رد نشده است.سه نفر از خواندگان گفتند خواهان مادرمان است.ادعای ایشان را قبول داریم. برای جهیزیه خواهرم پدرم ۵ میلیون داد در سال ۹۴ که بچه س. بدنیا امد پدرم امد بچه را ببیند دوتا مرغ و یک کیسه برنج گرفته بود فیلم همانجا تهیه شد. در سال ۹۲ می گفت به من اجازه نمی دهند. شما را ببینم از شهود استماع شهادت شده ۱- م. ح. ز. : همسایه مغازه مرحوم: من می دانم که خانم غ. پ. همسر مرحوم بودند ولی دایم یا موقت اطلاع ندارم. برای خانه از ما خرید می کرد. ۲- ح. ل. غ. پ. : برادر خواهان ) در سال ۵۶ بود خواهرم از خانه ما رفت منزل شوهرش من سواد ندارم. خیلی یادم نیست. اطلاع ندارم. صیغه دایم بود یا موقت خواهرم می خواست شکایت کند که من شکایت را پاره کردم. مرحوم گفت خودم محضور میکنم. ۳- م. ف. ا. : شوهر خواهر خواهان: من با مرحوم صحبت کرده ام. گفتند خواهان صیغه دایم است. اطلاعی از مهریه ندارم. ۴- ح. ل. غ. : برادرخواهان: من وقتی پرسیدم گفتند خواهرم صیغه مرحوم است. بعد از مدتی شنیدم رفتند نزد عاقد اقای ف. و عقد دایم کردند. از خواهرم شنیدم. فرزندان مرحوم صیغه و س. ص. بشرح ص ۵۶ سوگند یاد کرده اند که بارها از پدر شنیدیم که اقرار به ازدواج دایم با مادرمان نموده اند. متن فیلم ارایه شد بشرح ص ۵۷-۵۸-۵۹ پیاده شده که جملات مفهوم عقد بین مرحوم و خواهان را دارد. و اینکه عقد موقت ابتدایی بوده شکی نیست دادگاه مجددا در ۱۴۰۰/۴/۱۳ تشکیل جلسه داده است. و فیلم ملاحظه شده است. خوانده گفته فیلم تقطیع شده قبول ندارم. از شهود دیگری استماع شهادت شده است. ۱- خ. ب. : افسر نیروی انتظامی: حاضر به سوگند نشده است. گفته ۱۲ سال قبل اختلافاتی داشتند به کلانتری امدند. راجع به حجر مرحوم که ما تحقیق کنیم. که ما رفتیم بازار با مرحوم صحبت کردیم. ایشان سالم بود. گفت م. پسر زن صیغه ای من است.و خانم دیگری انجا بود گفت ایشان همسر دایم من هست. اداره بیمه سلامت نیشابور اعلام کرده خانم ل. غ. دارای بیمه سلامت همگانی می باشد. ص ۸۰ قاضی مشاور نظر به بطلان دعوی داده است.ص ۸۲ دادگاه به موجب دادنامه شماره ۰۰۰۵۰۹۵۶ مورخه ۱۴۰۰/۶/۲۸ حکم بر بطلان دعوی خواهان صادر نموده است. ص۸۲ خانم ف. ل. غ. پ. نسبت به دادنامه اعتراض نموده است. و اعلام کرده ۱- اصل بر زوجیت دایم است. ۲- نفقه تا اخر عمر پرداخت شده و مرحوم هم به ان اقرار کرده است. ۳- تولد فرزند سوم دو سال بعد از پایان عقد موقت ده ساله در سال ۶۷ دفتر دادگاه بدوی اخطار رفع نقص داده است.و در ۱۴۰۰/۷/۱۴ ابلاغ شده ص ۹۵ دادگاه در ۱۴۰۰/۸/۱۱ قرار رد دادخواست تجدیدنظر خواهی را صادر نموده است. که دادنامه در ۱۴۰۰/۸/۱۵ ابلاغ شده ص ۹۹ از دادنامه ( قرار رد ) تجدیدنظرخواهی شده است.و اعلام کرده باتوجه به کرونا و شرایط جسمی قادر به حرکت نبوده است. بیسواد هستم و کهولت سن دارم. و مطلع نبودم. شعبه ۳۵ دادگاه تجدیدنظر استان خراسان رضوی اگر چه صدر رای به قرار رد دادخواست اشاره نموده لیکن در متن رای به دادنامه ماهیتی بدوی رسیدگی و با رد اعتراض انرا تایید نموده است. که نشان از پذیرش اعتراض نسبت به قرار صادره و ورود به دادنامه ماهیتی است.خانم ف. ل. غ. پ. از دادنامه فرجامخواهی نموده و اعلام کرده باید مطابق ماده ۲۳۰ قانون ایین دادرسی مدنی درخواست اتیان سوگند درمورد شبهه بین عقد موقت و دایم نمود و متن شهادت نامه شهود که شهادت به عقد دایم مرحوم و فرجامخواه داده و اظهارات خود را مستند به اقرار مرحوم اعلام نموده اند را پیوست نموده است. متن کامل لایحه ایشان و پاسخ فرجامخواندگان در زمان شور قرایت می گردد. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرایت گزارش اقای س. ت. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده در خصوص دادنامه شماره ۰۰۰۱۰۷۱۶۵۹۳ ۱۴۰۰/۹/۳۰ فرجامخواسته مشاوره نموده و چنین رای می دهد. ## رای شعبه دیوان عالی کشور رای شعبه فرجامخواهی خانم ف. ل. غ. پ. نسبت به دادنامه شماره ۰۰۰۱۰۷۱۶۵۹۳ مورخه ۱۴۰۰/۹/۳۰ صادره از شعبه ۳۵ دادگاه تجدیدنظر استان خراسان رضوی که به موجب ان با تایید دادنامه صادره از شعبه دوم دادگاه خانواده نیشابور حکم بر بطلان دعوی فرجامخواه به خواسته اثبات زوجیت با مورث فرجامخواندگان صادر گردیده وارد و موجه است. زیرا: ۱- وجود عقد موقت بین فرجامخواه و مورث فرجامخواندگان مرحوم ل. ا. ص. به مدت ده سال محرز است.و مورد انکار فرجامخواندگان هم نیست. ۲- اینکه زوجیت بین مرحوم و فرجامخواه بعد از پایان ده سال عقد موقت ادامه یافته است.نیز مورد انکار نبوده و فرزند سوم زوجین بعد از پایان مدت صیغه ده ساله به دنیا امده است.که خود حکایت از ادامه زوجیت دارد. ۳- سه نفر از شهود شامل اقایان ح. ل. غ. پ. و ح. ل. غ. و م. ف. ا. شهادت با اتیان سوگند داده اند که از مرحوم شنیده اند که عقد دایم با فرجامخواه انجام شده است. ۴- دو نفر از فرزندان زوجین سوگند یاد کرده و شهادت داده اند که بارها از پدر شنیده اند که اقرار به ازدواج دایم با مادرشان نموده است. ۵- انچه مسلم است.باتوجه به شهادت شهود و ادامه زندگی زوجه با مرحوم تا پایان عمر و تولد فرزند مشترک سوم بعد از پایان عقد ده ساله زوجیت طرفین ادامه یافته است.و لذا با فرض اختلاف در اینکه ادامه زوجیت بعد از پایان ده سال موقت یا دایم بوده است.اگر چه از ناحیه فرجامخواندگان دلیلی برای ادامه زوجیت بعد از ده سال به صورت موقت ارایه نگردیده است. لیکن از ناحیه فرجامخواه مضافا بر ادعای ایشان شهودی که معرفی شده اند از جمله فرزندان مشترک شهادت به استماع و اقرار مرحوم به عقد دایم داده اند صرف نظر از موارد ذکر شده در هر حال با ادعای فرجامخواه به عقد دایم و ادعای فرجامخواندگان به ادامه عقد موقت در مقام اختلاف باتوجه به فتوای مشهور علمای از جمله فتوای حضرت ا. خ. ( ره ) موضوع سیوال ۳۲ صفحه ۱۴۴ کتاب موازین قضایی از دیدگاه ایشان و فتوای م. م. ر. ( مدظله ) کتاب گنجینه استفتایات قضایی موسسه اموزش قضات سوال ۵۷۰۷ اصل بردوام زوجیت می باشد. لذا با استناد به مراتب ذکر شده و بند ۲ ماده ۳۷۱ و بند ج ماده ۴۰۱ قانون ایین دادرسی مدنی دادنامه فرجامخواسته رانقض و پرونده را به شعبه همعرض دادگاه صادر کننده رای منقوض ارجاع می نماید. /ا۴۰۱/۳/۳۰ شعبه پانزدهم دیوان عالی کشور رییس شعبه : ج. ق. مستشار: س. م. تولیت فهرست خلاصه جریان پرونده شعبه دیوان عالی کشور نقد رای