پرسش
طرفین خارج از واحد اجرای احکام به موجب سند عادی سازش نموده و خارج از مفاد اجراییه تعهدات جدیدی را برای خود و یا ثالث پیش بینی کرده اند؛ چنانچه یکی از بندهای سازش، تعهد محکوم له به اعلام رضایت نسب ت به پرونده اجرایی در صورت اجرای تعهدات محکوم علیه باشد و محکوم له با استناد به ماده ۱۸۵ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب ۱۳۷۹ مدعی عدم اجرای برخی تعهدات محکوم علیه یا ثالث بوده و تداوم عملیات اجرایی را مطالبه کند؛ اما محکوم علیه به استناد سازش صورت گرفته مختومه شدن پرونده اجرایی را درخواست کند و رضایت مح کوم له را صرفا در نیم عشر اجرایی می ،تواند منشاء اثر بداند ۱- آیا واحد اجرای احکام مدنی درخواست احراز اصالت سازش نامه، مکلف است به اجرا یا عدم اجرای تعهدات طرفین ورود کند؟
۲- آیا واحد اجرای احکام مدنی به صرف پذیرش اصالت ساز ش نامه از سوی طرفین، باید پرون ده را مختومه کند و محکوم له را به طرح دعوای بی اعتباری سازش نامه و یا طرح دعوی الزام به اجرای تعهد ارشاد نماید؟
پاسخ
۱- اولا، مطابق ماده ۴۰ قانون اجرای احکام مدنی مصوب ۱۳۵۶ ، طرفین می ،توانند در خصوص اجرای حکم قراری گذارده و مراتب را به اجرا اعلام نمایند؛ به قیاس اولویت، طرفین می توانند در اجرای احکام در خصوص موضوع توافق کنند؛ اما ماده یاد شده، ناظر به اجرای مدلول حکم از قبیل چگونگی و مدت اجرای آن است و از توافق خارج از موضوع اجرا منصرف می باشد؛ بنابراین، هرگاه توافق خارج از موضوع اجرا باشد؛ هر چند مطابق ع مومات برای طرفین لازم و نافذ است؛ اما مطالبه اجرای مفاد آن از طرف دیگر، امری ترافعی بوده و مستلزم .رسیدگی قضایی است ثانیا، با توجه به مدلول ماده ۱۶۰ قانون یاد شده که در مقام تعیین تکلیف حق اجرا در این خصوص است، به نظر می رسد با سازش طرفین و یا ترتیب مقرر بین آنان، عملیات اجرایی خاتمه می یابد و در حقیقت محکوم ل ه در اجرای ماده ۲۴ همان قانون، رضایت ضمنی خود را مبنی بر تعطیلی عملیات اجرایی به دادگاه اعلام کرده است؛ در این صورت، اختلافات بعدی تاثیری در قضیه ندارد و موجب نمی شود پرونده اجرایی بار دیگر به جریان ا .فتد با توجه به مراتب پیش گفته و به سبب سازش و یا توافق طرفین خارج از موضوع و مفاد اجراییه و تایید و تصدیق آن نزد دادرس اجرای احکام مدنی، پرونده اجرایی مختومه می شود و ضرورتی به اعلام رضایت جداگانه محکوم له مبنی بر این امر نیست و اجرا یا عدم اجرای مفاد ت وافق و ترتیبات آن از سوی هر یک از طرفین، امری ترافعی و .مستلزم رسیدگی جداگانه است ۲ ۳ و- با توجه به مراتب پیش گفته، در فرض سوال، مختومه شدن پرونده اجرایی مستلزم اعلام رضایت جداگانه محکوم له به واحد اجرای احکام نیست و صرف ارایه توافق نامه به شرح یاد شده به معنای اعلام رضایت ضمنی است؛ مگر آنکه هدف از تصریح به لزوم اعلام رضایت در توافق نامه، مشروط دانستن مختومه شدن پرونده اجرایی .به انجام تعهدات متقابل بوده باشد که امری مصداقی و تشخیص آن حسب مورد بر عهده مرجع قضایی مربوط است