پرسش
۱- آیا توهین به فرد روحانی ملبس با الفاظ زشت یا به شکل عملی )مانند عمامه پرانی( مصداق ماده ۵۱۳ قانون مجازات اسلامی )تعزیرات( مصوب ۱۳۷۵ و یا دیگر قوانین محسوب می شود؟
۲- آیا لباس و جایگاه حقوقی روحانیت از مصادیق مقدسات ا ست؟
۳- چنانچه رفتارهای یادشده مصداق توهین عادی باشد، آیا موجب تجری مرتکبان و گسترش این جرم در جامعه و تنزل شان روحانیت نمی شود؟
پاسخ
۱
و ۲- منظور از»مقدسات اسلام « در ماده ۵۱۳ قانون مجازات اسلامی )تعزیرات( مصوب ۱۳۷۵ ،، اشخاص اشیاء و اموری است که جزء ارکان یا ضروریات دین اسلام باشد و انکار آن ها مستلزم انکار دین و اهانت به آن ها مستلزم اهانت به اساس دین اسلام باشد و تمام مذاهب اسلامی در مقدس بودن آن ها اتفاق نظر داشته باشند؛ همانند ذات احدیت، قرآن مجید، پیامبر اکرم )ص (، کعبه و ... ؛ بنابراین اموری که هر چند بر اساس موازین اسلامی دارای احترام و ارزش اند؛ اما نمی توان آن ها را»مقدس « شمرد، در تعریف»مقدسات اسلام « جای نمی گیرند؛ همانند پدر و مادر، معلم، آبروی مومن، قبور صلحا و اولیاء و ... . بر این اساس و با عنایت به تفسی ،ر مضیق نصوص کیفری»روحانیون «هر چند دارای احترام و منزلت بالایی اند، اما توهین به آن ها؛ ا عم از لفظی یا عملی، به طور خاص جرم .انگاری نشده است و مشمول عمومات توهین به افراد در قوانین کیفری است بند ۸ ماده ۶ قانون مطبوعات مصوب ۱۳۶۴ با اصلاحات و الحاقات بعدی که با تصریح به» اهانت به دین مبین اسلام و مقدسات آن و همچنین اهانت به مقام معظم رهبری و مراجع مسلم تقلید« ، توهین به مراجع مسلم تقلید .را مستقل از مقدسات اسلام ذکر کرده است، موید این دیدگاه است ۳- این امر که مجازات یک جرم، مانند جزای نقدی درجه شش موضوع جرم ماده ۶۰۸ قانون مجازات اسلامی )تعزیرات( مصوب ۱۳۷۵ واجد جنبه بازدارندگی یا فاقد این جنبه است، موجب و مستمسک خروج از اصل قانونی بودن جرم و مجازات و تفسیر قوانین جرم انگار بدون رعایت اصول حاکم بر تفسیر این قسم از قوانین نیست. در هر صورت، بازدارنده بودن یا نبود ن مجازات قانونی یک رفتار، نیازمند آسیب شناسی آن است و از .حیطه وظایف اداره کل حقوقی خارج است