نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۰/۵۳۹ مورخ ۱۴۰۰/۰۷/۱۸

مطابق تبصره ماده۶ قانون کاهش مجازات حبس تعزیری چنانچه در اجرای مقررات این ماده یا سایر مقرراتی که به موجب آن مجازات تخفیف می یابد حکم به حبس کمتر از نود و یک روز صادر شود به مجازات جایگزین مربوط تبدیل می شود اولا چنانچه دادگاه بدوی برای جرمی مجازات یک سال حبس در نظر گرفته و از این مقدار نه ماه را تعلیق و دستور به اجرای سه ماه باقی مانده آن را میدهد آیا این اقدام وفق ماده مرقوم صحیح است یا خیر؟ ثانیا چنانچه در فرض بند فوق محکوم علیه موفق به اخذ رضایت شاکی خصوصی گردد آیا دادگاه در مقام اعمال ماده۴۸۳ قانون آیین دادرسی کیفری و تخفیف می تواند با ابقاء مدت تعلیق حکم به اجرای فی المثل ۴۵ روز از حبس را صادر نماید؟

۱ - حکم مذکور در تبصره ماده۳۷ قانون مجازات اسلامی الحاقی به موجب ماده۶ قانون کاهش مجازات حبس تعزیری مصوب۱۳۹۹ دایر بر الزام دادگاه به تبدیل مجازات حبس کمتر از نود و یک روز به جایگزین آن، ناظر به مواردی است که مجازات قانونی جرم بیش از نود و یک روز حبس است و دادگاه با اعمال »کیفیات مخففه « الزاما یا به اختیار، حکم به حبس کمتر از نود و یک روز صادر کند؛ بنابراین فرض استعلام که دادگاه برای متهم یک سال حبس در نظر گرفته و نه ماه آن را تعلیق کرده است؛ از شمول تبصره ماده۳۷ قانون مجازات اسلامی الحاقی۱۳۹۹ خارج است و سه ماه حبس که اجرای آن تعلیق نشده است، قابلیت اجرا .دارد ۲ - حکم مذکور در ماده۳۷ قانون مجازات اسلامی و تبصره الحاقی به آن در سال۱۳۹۹ مربوط به زمان صدور حکم و تعیین مجازات از سوی دادگاه بدوی یا مرجع تجدید نظر است؛ بنابراین در فرض استعلام )مذکور در بند یک( چنانچه جرم غیر قابل گذشت باشد و شاکی پس از قطعیت حکم اعلام گذشت کند؛ اعمال تخفیف توسط دادگاه صادر کننده حکم طبق ماده۴۸۳ قانون آیین د ادرسی کیفری نسبت به مدت حبس قابل اجرا )سه ماه حبس( فاقد منع قانونی است .