نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۰/۴۳۴ مورخ ۱۴۰۰/۰۹/۰۹

۱ - حسب تبصره۴ ماده۱۸ قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز که بیان می دارد: خرید، فروش،حمل یا نگهداری کالاهایی که موض وع قاچاق قرار می گیرند به صورت تجاری مانند فرآورده های نفتی و دارویی خارج از ضوابط تعیینی دولت تخلف محسوب و مرتکب علاوه بر ضبط کالای مزبور به حداقل جریمه نقدی مقرر در این ماده محکوم می شود، دولت مکلف است ظرف مدت دو ماه از تاریخ لازم الاجرا شدن این قانون، خ رید و فروش و حمل و نگهداری دارو خارج از ضوابط تعیینی دولت تخلف دانسته شده و رسیدگی به تخلفات موجود در قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز در صلاحیت سازمان تعزیرات می باشد؛ از سوی دیگر، حسب بند»الف « و تبصره یک ماده۲۷ ،همین قانون ساخت و حمل و نگهداری و عرضه و فروش دارو مشمول مجازات قاچاق کالای ممنوع دانسته شده است؛ بنابراین در مواردی که ارزش کالا بیش از۱۰ میلیون تومان باشد با توجه به مجازات آن می باید رسیدگی به بزه در دادسرا انجام شود. تعارض موجود بین دو مقرره مذکور که هر دو در یک تاریخ۱۳۹۴/۴/۲۱ تصویب شده ا ست، چگونه قابل حل است؟ ۲ - با توجه به ذیل ماده۴۰ قانون مبارزه با مواد مخدر » ،هر کس عالما و عامدا... نسبت به ورود، خرید، فروش ساخت، مصرف نگهداری یا صدور متادون اقدام نماید با رعایت تناسب و با توجه به مقدار مواد حسب مورد به مجازات های مقرر در ماده۵ قانون.مبارزه با مواد مخدر محکوم خواهد شد« و نیز ماده۴۱ این قانون اعلام می دارد:ساخت، تولید، خرید، فروش، ارسال، نگهداری، ورود، صدور، مصرف و حمل مواد ممنوع حسب مورد برای مصارف پزشکی تحقیقاتی و صنعتی با مجوز وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی از شمول این قانون مست ثنی است.چنانچه یک مرکز درمان ترک اعتیاد داروی متادونی که از طریق وزارت بهداشت در اختیارش قرار گرفته را به صورت غیر مجاز در بازار آزاد به فروش برساند موضوع مشمول ماده۴۰ قانون مبارزه با مواد مخدر است و یا با توجه به ماده۴۱ قانون مذکور و نظر به ماهیت داروی ی این قرص، حکم آن را باید در قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز جست و جو کرد؟ ۳ - نام داروی بوپرنورفین در ردیف۲ فهرست اقلام روانگردان ذکر شده و برای نگهداری؛ساخت و فروش اقلام موجود در فهرست سوم داروهای روانگردان طبق ماده۴ و۶ و۷ و۸ و۹ قانون مبارزه با ر وانگردان ها )پسیکوتروپ( مقررات خاصی وضع شده است آیا خرید، فروش و نگهداری قرص یا آمپول بوپرنورفین مشمول قانون مبارزه با روانگردان هاست قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز ؟ ۴ - چنانچه یک مرکز مجاز درمان ترک اعتیاد که دارای سهمیه ای معین جهت دریافت دارو از مرا جع دولتی جهت عرضه بین بیماران است، به صورت غیر مجاز میزان بیشتری از سهمیه مصوب خود داروی متادون و بوپرنورفین دریافت نماید، آیا در عنوان اتهامی منتسب به مدیر این مرکز درمانی، در فرضی کهداروهای مازاد بر سهمیه را با همان قیمت دولتی در اختیار بیماران خود قرار ،داده، با حالتی که این داروها را در بازار آزاد به فروش رسانده تفاوتی وجود دارد؟

۱ - با عنایت به تبصره۴ الحاقی ماده۱۸ قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز مصوب۱۳۹۲ با اصلاحات بعدی و مواد۱ و۲ دستورالعمل تبصره۴ الحاقی ماده۱۸ قانون پیش گفته، حکم موضوع تبصره۴ الحاقی ماده۱۸ این ،قانون»ناظر به کالا هایی است که قاچاق نبوده « و به صورت تجاری و بر خلاف ضوابط تعیینی دولت»موض وع قاچاق «قرار می گیرند، اما حکم تبصره یک ماده۲۷ این قانون، ناظر به»کالا هایی است که بر خلاف تشریفات قانونی عرضه یا فروش، ساخت، حمل و نگهداری می شوند« ؛ بنابراین بین تبصره۴ الحاقی ماده۱۸ و حکم تبصره یک ماده۲۷ قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز مصوب۱۳۹۲ تعارضی موجود نیست و هر کدام در محل و مجرای .خود قابل اعمال هستند ۲ - بر اساس تبصره یک ماده یک و ماده۴۰ الحاقی قانون اصلاح قانون مبارزه ،با مواد مخدر با اصلاحات بعدی متادون در عداد مواد مخدر است و لذا چنانچه بر خلاف مقررات موضوع ماده۴۱ قانون پیش ،گفته به فروش برسد مشمول قانون مبارزه با مواد مخدر است و از شمول ماده۲۷ قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز مصوب۱۳۹۲ خارج می.باشد ۳ - قانونگذار در فهرست قوانین و احکام نا معتبر در حوزه سلامت مصوب۵/۸/۱۳۹۹ در مقام وضع مقررات تاسیسی و نسخ قانون لازم الاجرا نبوده است؛ بلکه در مقام احصاء و ارایه فهرستی از قوانین و مقرراتی بوده که سابق بر وضع این قانون به طور ضمنی نسخ شده یا مدت اجرای آن منقضی شده و یا ا جرای آن موضوعا منتفی شده است؛ بنابراین عبارت مندرج در ردیف۴۱۹ جدول پیوست این قانون ناظر بر ضمیمه های۱ تا۴ قانون مربوط به مواد روان گردان )پسیکوتروپ( مصوب۸/۲/۱۳۵۴ است که به موجب تصویب نامه های بعدی در برهه های زمانی سابق بر وضع قانون فهرست قوانین و احک ام نامعتبر در حوزه سلامت مصوب۵/۸/۱۳۹۹ نسخ شده است و لذا با توجه به ردیف دوم از جدول شماره سوم فهرست های چهارگانه اقلام به روز شده مواد روان گردان مصوب ۱۳/۹/۱۳۸۴ »بوپرونورفین « مذکور در فرض استعلام از حیث احکام و آثار قانونی مشمول قانون مربوط به روان گردان )پسیکوتروپ( مصوب۸/۲/۱۳۵۴ است. بنا به مطالب پیش گفته، عدول از بند سوم نظریه مشورتی شماره۴۳۴/۱۴۰۰/۷ مورخ۱۹/۷/۱۴۰۰ به آن مرجع محترم اعلام می.شود ۴ - در خصوص متادون بر اساس پاسخ سوال۲ و در خصوص بوپرنورفین بر اساس پاسخ سوال سوم رفتار می شو د و تشخیص مصداق و انطباق عمل با قانون، بر عهده مقام قضایی ذی ربط است