نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۰/۲۶۲ مورخ ۱۴۰۰/۰۵/۱۲

اخیرا افرادی که از پدر و مادر خارجی در ایران متولد شده و تا بعد از هیجده سال تمام در ایران مانده اند نظر به این که به استناد بند۵ ماده۹۷۶ قانون مدنی )قاعده خاک( دعوای اثبات تابعیت ایرانی و الزام اداره ثبت احوال به تنظیم سند سجلی و صدور شناسنامه در محاکم را مطرح می کنند؛ آیا با تصویب ماده واحده قانون اصلاح قانون تعیین تکلیف تابعیت فرزندان حاصل از ازدواج زنان ایرانی با مردان خارجی مصوب۱۳۹۸ و تبصره های آن و با استناد به قیاس اولویت می توانیم به نسخ ضمنی بند۵ ماده۹۷۶ قانون مدنی قایل باشیم؟

ماده واحده قانون تعیین تکلیف تابعیت فرزندان حاصل از ازدواج زنان ایرانی با مردان خارجی مصوب۱۳۹۸ که در مقام امتنان نسبت به فرزندان حاصل از ازدواج زنان ایرانی با مردان خارجی و در جهت تسهیل تحصیل تابعیت افراد مشمول قانون یادشده وضع شده است، نباید به گونه ای ت فسیر شود که به ضرر این افراد منتهی شود و آنان را در وضعیتی دشوارتر نسبت به دیگر اشخاص مشمول بند۵ ماده۹۷۶ قانون مدنی که از زن خارجی متولد شده اند، قرار دهد؛ بنابراین چنانچه شخص نتواند با استفاده از تسهیلات مقرر در ماده واحده یادشده تابعیت ایرانی تحصیل کند ، با تحقق شرایط مقرر در بند۵ ماده۹۷۶ قانون مدنی تبعه ایران تلقی می شود و اساسا نیازمند تحصیل تابعیت نیست و در صورت عدم صدور شناسنامه از سوی ثبت احوال با منع قانونی .برای طرح دعوای الزام به صدور شناسنامه مواجه نیست