نظریه شماره ۲۲۵۹/۹۲/۷ مورخ ۲۹/۱۱/۹۲

1- منظور از مجازات غیر از موارد مذکور... در سطر3و4 ماده 199 قانون مجازات اسلامی کدام مجازاتهاست؟ 2- منظور از اقدامات تامینی وتربیتی مقرر در کتاب اول مذکور در تبصره 2 ماده 221 قانون مجازات اسلامی کدام است؟ 3- براساس ذیل ماده320 قانون مجازات اسلامی آیا عبارت حسب مورد به وسیله وکیل آنها صورت می­گیرد با عبارت اتیان سوگند به وسیله افراد قابل توکیل نیست تعارض ندارد./ع

1- قانونگذار در ماده 199 قانون مجازات اسلامی 1392 ضمن تاکید بر حکم کلی اینکه « نصاب شهادت در کلیه جرایم دو شاهد مرد است» استثنایاتی را نیز وضع نموده است؛ از جمله در خصوص زنا، لواط، تفخیذ و مساحقه که برای اثبات آنها شهادت چهار مرد عادل را لازم دانسته است و برای اثبات زنای موجب حد جلد، تراشیدن و یا تبعید ، شهادت سه مرد و چهار زن عادل را نیز کافی دانسته است. در این ماده اشاره شده« زمانی که مجازات غیر از موارد مذکور است» حداقل شهادت سه مرد و دو زن عادل لازم است که اشاره این قسمت از ماده به مواردی که مجازاتی غیر از حد جلد، تراشیدن و یا تبعید است؛ مثلا زنای موجب رجم که اساسا با شهادت چهار مرد عادل ثابت می شود، طبق این ماده حداقل با شهادت سه مرد و دو زن عادل نیز قابل اثبات است.مشابه این حکم در ماده 74 قانون مجازات اسلامی 1370 نیز آمده بود. 2- منظور از اقدامات تامین و تربیتی مذکور در تبصره 2 ماده 221 قانون مجازات اسلامی 1392 مقرراتی است که در فصل دهم کتاب اول قانون مذکور ( از ماده 88 به بعد) ذکر شده است. 3- اقامه قسامه یا مطالبه آن یعنی درخواست قسامه و معرفی کسانی که باید سوگند یاد کنند، قابل توکیل است و آنچه طبق قسمت آخر ماده 320 قانون مجازات اسلامی آمده است و قابل توکیل نیست « اتیان سوگند» است و این دو با هم متفاوتند و معارض نیستند.ق