آرای قضایی مرتبط با ماده 1
قانون تشدید مجازات مرتکبین ارتشاء، اختلاس و کلاهبرداری — ۷۳ مورد
هر کس از راه حیله و تقلب مردم را به وجود شرکتها یا تجارتخانههای یا کارخانهها یا موسسات موهوم یا به داشتن اموال و اختیارات واهی فریب دهد یا به امور غیرواقع امیدوار نماید یا از حوادث و پیشآمدهای غیرواقع بترساند و یا اسم و یا عنوان مجعول اختیار کند و به یکی از وسایل مذکور و یا وسایل تقلبی دیگر وجوه و یا اموال یا اسناد یا حوالجات یا قبوض یا مفاصاحساب و امثال آنها تحصیل کرده و از این راه مال دیگری را ببرد کلاهبردار محسوب و علاوه بر رد اصل مال به صاحبش، به حبس از یک تا 7 سال و پرداخت جزای نقدی معادل مالی که اخذ کرده است محکوم میشود.
در صورتی که شخص مرتکب بر خلاف واقع عنوان یا سمت ماموریت از طرف سازمانها و موسسات دولتی یا وابسته به دولت یا شرکتهای دولتی یا شوراها یا شهرداریها یا نهادهای انقلابی و به طور کلی قوای سه گانه و همچنین نیروهای مسلح و نهادها و موسسات مامور به خدمت عمومی اتخاذ کرده یا اینکه جرم با استفاده از تبلیغ عامه از طریق وسایل ارتباط جمعی از قبیل رادیو، تلویزیون، روزنامه و مجله یا نطق در مجامع و یا انتشار آگهی چاپی یا خطی صورت گرفته باشد یا مرتکب از کارکنان دولت یا موسسات و سازمانهای دولتی یا وابسته به دولت یا شهرداریها یا نهادهای انقلابی به خدمت عمومیباشد علاوه بر رد اصل مال به صاحبش به حبس از 2 تا ده سال و انفصال ابد از خدمت دولتی و پرداخت جزای نقدی معادل مالی که اخذ کرده است محکوم میشود.
تبصره 1 (منسوخ 1399/02/23)
-
در کلیه موارد مذکور در این ماده در صورت وجود جهات و کیفیات مخففه دادگاه میتواند با اعمال ضوابط مربوط به تخفیف، مجازات مرتکب را فقط تا حداقل مجازات مقرر در این ماده (حبس) و انفصال ابد از خدمات دولتی تقلیل دهد ولی نمیتواند به تعلیق اجرای کیفر حکم دهد.
تبصره 2
- مجازات شروع به کلاهبرداری حسب مورد حداقل مجازات مقرر در همان مورد خواهد بود و در صورتی که نفس عمل انجام شده نیز جرم باشد، شروع کننده به مجازات آن جرم نیز محکوم میشود.
مستخدمان دولتی علاوه بر مجازات مذکور چنانچه در مرتبه مدیرکل یا بالاتر یا همطراز آنها باشند به انفصال دایم از خدمات دولتی و در صورتی که در مراتب پآیینتر باشند به شش ماه تا سه سال انفصال موقت از خدمات دولتی محکوم میشوند.
- نگهداری سند مجعولصرف نگهداری سند مجعول، فاقد وصف جزایی است.
- شرط صدور حکم به رد مال به نحو تضامن - تحصیل مال نامشروعتحصیل مال از طریق نامشروع ناظر به افراد خاص با شرایط مخصوص بوده که با تمهید مقدمه و صورت سازیهای متقلبانه وجوه یا اموال دولتی و عمومی را من غیر حق تحصیل نمایند و لذا هر نوع دارا شدن غیرعادلانه تحصیل مال از طریق نامشروع محسوب نمی شود - مسیولیت تضامنی مستلزم نص قانونی میباشد
- عنصر مادی بزه تحصیل مال از طریق نامشروعبزه تحصیل مال از طریق نامشروع، ناظر به افراد خاصی با شرایط مخصوص است که با تمهید مقدمه و صورت سازی های متقلبانه، وجوه یا اموال دولتی یا عمومی را به صورت نامشروع تحصیل نمایند؛ لذا هر نوع دارا شدن غیرعادلانه را نمی توان مصداق بزه تحصیل مال از طریق نامشروع قلمداد کرد. عنوان: جزای نقدی در کلاهبرداری های متعدد پیام: ملاک تعیین جزای نقدی در صورت ارتکاب کلاهبرداری های متعدد،بالاترین مبلغ کلاهبرداری است نه مجموع مبالغ.
- استفاده از سند مجعول جهت انتقالمالغیراستفاده از سند مجعول به عنوان مقدمه بزه انتقال مال غیر، فاقد مجازات مستقل است.
- صدور گزارش خلاف واقع توسط ارزیاب بانکچنانچه کارمند و ارزیاب بانک خصوصی مبادرت به صدور گزارش خلاف واقع نماید عمل وی مشمول ماده ۳۷ قانون کارشناسان رسمی دادگستری مصوب ۱۳۸۱ نیست.
- درخواست اعاده دادرسی به استناد رای دادگاهدادنامه ی صادره پس از قطعیت رای محکومیت، می تواند به عنوان دلیل جدید، مستند تجویز اعاده دادرسی قلمداد گردد.
- نحوه اعمال تخفیف مجازاتجهات تخفیف لزوما همه مجازات را در برمیگیرد و اعمال آن نسبت به قسمتی از مجازات، بدون لحاظ قسمتهای دیگر محکومیت، فاقد وجاهت قانونی است.
- فروش ملک مرهونهفروش ملک مرهونه توسط راهن، فاقد وصف جزایی است.
- شرط تحقق بزه کلاهبرداریشرط تحقق بزه کلاهبرداری توسل به وسایل متقلبانه است، لذا عدم ایفای کامل تعهدات قراردادی، مصداق بزه کلاهبرداری نیست.
- جعل و استفاده از سند مجعول در راستای بزه انتقال مال غیرجعل و استفاده از سند مجعول مقدمات بزه انتقال مال غیر بوده و مجازات مستقل ندارد.
- ارتکاب جعل به عنوان مقدمه کلاهبرداریعنوان: استفاده از سند مجعول و جعل عنوان در راستای کلاهبرداری پیام: جعل عنوان و استفاده از سند مجعول به عنوان مقدمه کلاهبرداری، فاقد مجازات مستقل است.
- غصب عنوان و استفاده از سند مجعول در راستای کلاهبرداریغصب عنوان و استفاده از سند مجعول مقدمه بزه کلاهبرداری بوده و مجازات مستقل ندارد.
- فروش مال امانیتصاحب مال سپرده شده و سپس فروش آن توسط امین، از مصادیق تعدد معنوی جرم محسوب و متهم به مجازات اشد، محکوم می شود.
- ملاک تعیین قانون حاکم بر تعدد جرمدر تعدد جرم، قانون زمان وقوع جرم ملاک عمل بوده و اعمال مقررات تعدد جرم مقرر در قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 نسبت به جرایم ارتکابی در زمان حاکمیت قانون مجازات اسلامی مصوب 1370، فاقد وجاهت قانونی است.
- رد مال در بزه پولشوییعواید و درآمد حاصل از بزه پول شویی، به نفع خزانه دولت ضبط شده و اصل مال، به مالباختگان رد می شود.
- شاکی در بزه انتقال مال غیرشاکی در بزه انتقال مال غیر، مالک ملک است؛ لذا طرح شکایت از طرف غیر مالک به منزله گزارش جرم دارای جنبه عمومی تلقی می شود.
- مرجع صالح رسیدگی و ملاک تعیین درجه در بزه کلاهبرداری1- کلاهبرداری نسبت به اشخاص حقوقی نیز می تواند محقق گردد و ذکر کلمه مردم در قانون از باب غلبه است. 2- در فرض بردن ارز خارجی از طریق کلاهبرداری، رد مال به صورت ارز خارجی است نه معادل ریالی آن. 3- چنانچه هر یک از مرتکبین، از اجزاء متعدد جرم مرکب، تنها یک جزء را مرتکب شوند به طوری که از مجموع افعال ارتکابی آن ها، عنصر مادی واقع گردد شرکت در جرم تحقق می یابد.
- استفاده از سند مجعول در ارتکاب بزه کلاهبرداریاستفاده از سند مجعول جزیی از عنصر مادی بزه کلاهبرداری بوده و مجازات مستقل ندارد.
- مجازات حبس کمتر از یک سال در بزه کلاهبرداریمجازات حبس کمتر از یک سال در بزه کلاهبرداری به استناد رضایت شاکی بعد از قطعیت حکم، برخلاف موازین قانونی است.
- تخفیف مجازات متهم در بزه کلاهبرداریتخفیف مجازات متهم به کمتر از حداقل مجازات مقرر برای کلاهبرداری وجاهت قانونی ندارد.
- اثر اقرار نامه رسمی شخص ثالث در پذیرش اعاده دادرسیارایه اقرارنامه رسمی مبنی بر پذیرش اتهام از سوی شخص ثالث، از جهات پذیرش اعاده دادرسی است.
- تاثیر اختلاف حساب بین شاکی و متهم در تحقق بزه کلاهبرداریوجود اختلاف حساب بین شاکی و متهم مانع از تحقق عنصر توسل به وسایل متقلبانه در بزه کلاهبرداری است.
- غصب عنوان در راستای کلاهبرداریغصب عنوان به عنوان مقدمه بزه کلاهبرداری مجازات مستقل ندارد.
- غصب عناوین دولتی در راستای کلاهبرداریغصب عناوین دولتی مصداق مانور متقلبانه در ارتکاب بزه کلاهبرداری محسوب و مجازات مستقل ندارد.
- تغییر عنوان اتهام در دادگاهتشخیص عنوان مجرمانه با دادگاه است و از این حیث تکلیفی به تبعیت از کیفرخواست ندارد.