آرای قضایی مرتبط با ماده 448
قانون مجازات اسلامی — ۲۱۹ مورد
دیه مقدر، مال معینی است که در شرع مقدس به سبب جنایت غیرعمدی بر نفس، عضو یا منفعت، یا جنایت عمدی در مواردی که به هر جهتی قصاص ندارد، مقرر شده است.
- تلازم محکومیت راشی و مرتشی مگر در حالت اضطرار راشیفاقد ارزش عنوان سیستمی به اشتباه درج شده
- اثر گذشت شاکی در جرایم غیر قابل گذشتفاقد ارزش عنوان سیستمی به اشتباه درج شده
- ضرورت طرح دعوای صدور حکم موت فرضی علیه ورثه غایبفاقد ارزش عنوان سیستمی به اشتباه درج شده
- صدور حکم خارج از خواستهفاقد ارزش عنوان سیستمی به اشتباه درج شده
- تلازم محکومیت راشی و مرتشی مگر در حالت اضطرار راشیفاقد ارزش عنوان سیستمی به اشتباه درج شده
- غصب عنوان موضوع ماده ۵۵۵ از قانون مجازات اسلامی ( کتاب پنجم تعزیرات )غصب عنوان موضوع ماده ۵۵۵ از قانون مجازات اسلامی ( کتاب پنجم تعزیرات ) در زمانی محقق میشود که فردی بدون سمت رسمی و یا اذن از طرف دولت خود را در مشاغل دولتی اعم از کشوری و لشکری و انتظامی دخالت دهد یا معرفی نماید.
- اثر گذشت شاکی در جرایم غیر قابل گذشتفاقد ارزش عنوان سیستمی به اشتباه درج شده
- اثر گذشت شاکی در جرایم غیر قابل گذشتفاقد ارزش عنوان سیستمی به اشتباه درج شده
- ورود ضرر به شاکی به عنوان شرط تحقق جرم جعلیکی از شرایط تحقق بزه جعل، ورود ضرر به شاکی می;باشد و چنانچه ورود ضرر احراز نشود، جرم جعل تحقق نمی یابد و به تبع آن، استفاده از سند مجعول هم منتفی است.
- کاربست همزمان جهات تشدید مجازات و اعمال نهادهای ارفاقیاز جهت جنبه عمومی بزه با توجه به ضرب و جرح وارده بوسیله چاقو که در صورت عدم برخورد قاطع این موضوع شیوع پیدا میکند و موجب هرج و مرج اجتماعی میشود. متهم را به تحمل یکسال حبس تعزیری درجه شش محکوم مینماید؛ لکن با توجه به فقدان سابقه کیفری موثر متهم و در راستای سیاستهای قوه قضاییه در خصوص حبس زدایی، دادگاه در راستای مواد ۴۶و۵۲و۵۴ قرار تعلیق تمام حبس را به مدت یکسال صادر و اعلام می نماید.
- عنصر معنوی بزه فرار از صحنه تصادفدر خصوص اتهام فرار متهم از صحنه تصادف موضوع ماده ۷۱۹ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۷۵ باعنایت به اینکه قانون گذار در ماده مذکور بزه ( ترک محل حادثه) را مقید به "به منظور فرار از تعقیب" نموده است و این قصد برای این دادگاه محرز نشد؛ه زیرا متهم پس از مدتی خود را به مرجع انتظامی معرفی نمود ه درحالیکه متهم اگر قصد فرار از تعقیب را داشت هرگز خود را معرفی نمیکرد.
- تسبیب در قتلچنانچه علت تامه ی فوت، عارضه ی حاد قلبی تشخیص داده شود، اما تنها سبب بروز حمله ی قلبی درگیری ایجاد شده توسط متهم باشد، عنوان مجرمانه ی قتل شبه عمد محقق خواهد بود.
- مصداق قتل شبه عمد از طریق ترک فعلعدم اعزام به موقع نوزاد در معرض خطر جانی به بیمارستان جهت درمان و مداوا، مصداق قتل شبه عمد از طریق ترک فعل است.
- مصداق عمل نوعا غیر کشندهمرگ ناشی از مصرف مشروب الکلی حاوی متانول، در فرضی که مشروب توسط متهم ساخته شده و در اختیار مقتول قرار گرفته باشد، فعل نوعا کشنده نیست و در صورت عدم احراز قصد قتل، ذیل عنوان بزه قتل عمدی قرار نمی گیرد.
- ضامن دیه قتل در فرض فراخواندن شخص از محل اقامت خودچنانچه ثابت شود متهم با خودرو به نزدیکی منزل مرحومه رفته و وی را با خود برده چنانچه نتواند ثابت نماید که مرحومه به مرگ عادی یا به علل قهری فوت نموده یا دیگری وی را به قتل رسانده است، دادگاه متهم را ضامن دیه متوفی تلقی می نماید.
- مصداق مجرمانه معاونت در خودکشی## رای دادگاه بدوی پ رونده کلاسه *تصمیم نهایی شماره *شکات: ۱. خانم ف. ط. فرزند ه. بک ۲. اقای م. س. فرزند ن. متهمین: ۱. اقای م. ل. ن. فرزند م. به نشانی * ۲. سازمان *به
- شرط پرداخت دیه توسط بیت المال در جنایات ناشی از تیراندازی ماموریندر ماده ۱۳ قانون نحوه بکارگیری اسلحه و مهمات و ماده ۶۳۱ قانون ایین دادرسی نیروهای مسلح مصوب سال ۹۲ منظور قانونگذار فرد ثالث غیر متهم نمی باشد ؛ بلکه چنانچه حکم قطعی لازم الاجرایی راجع به مقتول یا مجروح صادر شده باشدکه فرد مهدورالدم است؛ مشمول پرداخت دیه نیست.
- حکم قانونی ولی دم غیرمسلمان (م 356 ق.م.ا)مقتول بدون وارث بوده و مشمول قاعده ( الامام وارث من لا وارث له ) و ماده ۳۵۶ از قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ می باشد.
- جراحات ناشی از عمل جراحی برای درمان توسط پزشکجراحات ناشی از عمل جراحی برای درمان توسط پزشک از شمول محکومیت مقصر به پرداخت دیه مقدر و غیر مقدر خارج است و موجبی برای تعیین ارش جداگانه نمی باشد.
- احراز جرم بی احتیاطی در رانندگی منتهی به ایراد صدمات بدنیاحراز جرم بی احتیاطی در امر رانندگی منوط به ارایه گواهی پزشکی قانونی مبنی بر ایراد صدمه بدنی از سوی شاکی است.
- ادله اثبات کیفری تجاوز به عنفنظر به مراتب فوق الذکر و نحوه اظهارات شاکی به شرح اوراق پیش گفته و تعارض در اظهارات ایشان در خصوص نحوه آشنایی با متهم که به طور مثال در برگ اول پرونده بیان داشته متهم از دوستان خواهرزاده وی بوده با اطمینانی که به وی داشته اند ایشان را به متهم سپرده اند تا به منزل برساند که این اظهارات نشان از شناخت سابق می باشد. در حالی که در اظهارات دیگر خویش مدعی شده در منزل خواهرش بوده که متهم به وی زنگ زده و اولین بار بوده که متهم را دیده است. همچنین ایشان در جلسات قبل مدعی شده بود در اثر تهدید با چاقو لباس های خود را از تن در آورده و پس از آن متهم به وی تجاوز کرده است و لیکن ایشان در جلسه رسیدگی ۱۴۰۱/۳/۲۴ اعلام کرده که متهم چاقو را روی گردن وی گذاشته و بعد لباسهایش را متهم در آورده است. و به وی تجاوز کرده و همچنین با مداقه در محتویات پرونده ملاحظه می گردد در تاریخ ۱۴۰۰/۷/۱۹ مبادرت به طرح شکایت نموده این در حالی است که ایشان مدعی است تجاوز به عنف در تاریخ ۱۴۰۰/۷/۱۷ حدود ۶ غروب صورت گرفته اگر تجاوز به عنف بوده سوال مطرح است چرا شاکی محترم در همان زمان طرح شکایت نکرده است. و اینکه حسب محتویات و اظهارات صریح خویش بعد از رابطه جنسی از اتومبیل جلوی داروخانه پیاده شده و اقدام به خرید قرص کرده و مجددا برگشته و سوار اتومبیل متهم شده و تا منزل همراه متهم رفته است. این در حالی است که به طور معمول اگر تجاوز به عنف بود قاعدتا نمی بایست شاکی بعد از پیاده شدن از اتومبیل متهم و مراجعه به داروخانه مجددا سوار اتومبیل شود و به منزل برود و بعد از گذشت ۲ روز طرح شکایت نماید. همچینن با توجه به انکار متهم به عنف بودن رابطه ا ش با شاکی این دادگاه وقوع بزه زنای به عنف از ناحیه متهم را غیر ثابت دانسته است.
- دفاع مشروع در قتل عمداستناد به مواد ۱۵۶ و ۱۵۷ از قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ در ارتکاب جنایت به قصد دفاع مشروع به هیچ عنوان پذیرفتنی نبوده چراکه نه اصل دفاع محرز است و نه با فرض دفاع بودن شرایط آن. توضیح آن که درگیری در یک مکان عمومی و شلوغ بوده و متهم برای مطالبه وجه چک مورد ادعا حضور یافته و با توجه به مطالب مطرح شده فی مابین اقای ع. م. ش. م. و متهم درگیری اغاز شده است.و مقتول دخالتی در شروع درگیری نداشته است و متهم می توانسته با اقدامات دیگر وفق قوانین به حق و مطالبه خود برسد نه آنکه اقدام به کشیدن چاقو نمایند؛ فلذا رفتار متهم جهت دفع خطر از خود با چاقو ( آن هم با چاقو بزرگ که در فیلم دوربین های مداربسته موجود است) به هیچ عنوان ضرورت نداشته است و چون ملاک در تشخیص دفاعی بودن اقدام متهم عرف است و عرفا بر اقدام مرتکب که با چاقو بزرگ به سمت مقتول فاقد سلاح حمله ور شده است، عنوان دفاع صادق نیست. از طرف دیگر برابر ماده ۱۵۶ از قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ در جهت تحقق دفاع مشروع، اجتماع چهار شرط به صورت توامان لازم است. تحقق هیچ یک از این شرایط در ما نحن فیه محرز و مسلم نمی باشد؛ چرا که الف: رفتار مرتکب در استفاده از چاقو بزرگ و ایراد ضربه به ناحیه سینه مقتول که چیزی در دست نداشته قطعا ضرورت نداشته است و اینکه بر بدن متهم نیز جراحت و ضربی مشاهده نشده است، نیز موید این مطلب می باشد. ب: دفاع مستند به قراین معقول با خوف عقلایی نبوده چرا که بر اساس محتویات پرونده و اظهارات شخص متهم، ایشان بدوا درگیری لفظی مختصری با اقای ع. م. ش. م. داشته و که دلالت بر این مطلب دارد که مقتول هیچ دخالتی در شروع درگیری نداشته است و بعد از بالا گرفتن مشاجره متهم با اقای ع. م. ش. م. مقتول وارد قضیه شده است که اقدام ایشان تنها پاشیدن خاک بوده و هل دادن متهم لذا دفاع انجام شده مستند به خوف عقلایی و قراین معقولی که دفع آن با اقدامات متهم ضرورت داشته باشد، نیست. پ: اقدام متهم باعث و ایجاد کننده زمینه خطر بوده است. به عبارت دیگر خطر و تجاوز به سبب اقدام آگاهانه خود متهم صورت گرفته است. ت: با توجه به محل درگیری و موضوع آن توسل به قوای دولتی بدون فوت وقت عملا ممکن بوده است؛ لذا هرچند که عدم احراز یکی از شرایط مذکور، اقدام مجرمانه ی مدعی دفاع را از شمول قاعده دفاع مشروع و شرایط آن خارج می نماید. لکن به عقیده دادگاه هیچ یک از شرایط چهارگانه مذکور در خصوص موضوع محقق نیست.
- استفاده غیر مجاز از عناوین علمیاستفاده غیر مجاز از عنوان علمی دکتر، مقدمه لازم برای دخالت غیرمجاز در امر پزشکی بوده و تعیین مجازات جداگانه برای آن فاقد وجاهت قانونی است.
- قانون حاکم بر مطالبه خسارات ناشی از تصادفات رانندگینظر به اینکه خسارت وارده به خودرو شاکی ناشی از تصادف و به صورت غیر عمدی بوده است. که این امر نشان دهنده این است. که موضوع فاقد وصف کیفری میباشد.
- نهاد ارفاقی در ایراد قتل یا ایراد صدمات غیر عمدی ناشی از تصادفاتبا عنایت به اقرار و همکاری ، حسن سابقه و فقدان سابقه کیفری متهم و نیز با عنایت به بیمه بودن خودرو موصوف و جبران خسارت از طرف شرکت بیمه قرار تعلیق اجرای مجازات جزای نقدی متهم به مدت یک سال صادر و اعلام می گردد.